Башҡорт әлифбаһы

Башҡорт алфавиты - башҡорт теленең алфавиты.

Бөгөнгө әлифба

Бөгөнгө көндә ҡулланылған башҡорт алфавиты 1940 йылда ҡабул ителгән . Бөтәһе 42 хәрефтән тора.

Башҡорт әлифбаһы

Аа (а)	Бб (бэ)	Вв (вэ)
Гг (гэ)	Ғғ (ғы)	Дд (дэ)
Ҙҙ (ҙэ)	Ее (йе)	Ёё (йо)
Жж (жэ)	Зз (зэ)	Ии (и)
Йй (ҡыҫҡа и)	Кк (ка)	Ҡҡ (ҡы)
Лл (эль)	Мм (эм)	Нн (эн)
Ңң (эң)	Оо (о)	Өө (ө)
Пп (пэ)	Рр (эр)	Сс (эс)
Ҫҫ (ҫэ)	Тт (тэ)	Уу (у)
Үү (ү)	Фф (эф)	Хх (ха)
Һһ (һа)	Цц (цэ)	Чч (чэ)
Шш (ша)	Щщ (ща)	Ъъ (ҡатылыҡ билдәһе)
Ыы (ы)	Ьь (йомшаҡлыҡ билдәһе)	Ээ (э)
Әә (ә)	Юю (йу)	Яя (йа)

XIX быуат аҙағында — XX башында кириллицаға нигеҙләнгән башҡорт алфивитын ҡулланыу сикләнгән булған. Был алфавитта әлифбалар һәм христиан дини яҙмалары баҫылған.

Әлифбаның тарихы

Ғәрәп яҙылышындағы башҡорт әлифбалары

1915-1923 йылдарҙағы башҡорт әлифбаһы

Ислам динен ҡабул иткәс, башҡорттар ғәрәп яҙмаһын ҡуллана башлай. Ғәрәп яҙылышындағы башҡорт әлифбаһы - ул иң беренсе башҡорт теленең яҙылышы - XIV – XV быуаттың яҙма ҡомартҡылары һаҡланған. Беренсе башҡорт әлифбаһында 22 хәреф булған. Әлифбаның яңы варианты 1923 йылда ҡабул ителгән. Был әлифбала 33 хәреф булған.

Латин яҙылышындағы әлифбалар

Латин яҙылышындағы башҡорт теленең беренсе әлифбаһы 1928 йылда ҡабул ителгән. Әлифбаның икенсе варианты 1939 йылда ҡабул ителгән.

Беренсе латин әлифбаһы

A a	B ʙ	C c	Ç ç	D d	Đ đ	E e	Ə ə	F f
G g	Ƣ ƣ	H h	I i	J j	K k	L ʟ	M m
N n	N̡ n̡	O o	Ɵ ɵ	P p	Q q	R r	S s
Ş ş	T t	Ѣ ѣ	U u	V v	X x	Y y	Z z
Ƶ ƶ	Ƅ ƅ	ьj	'

Икенсе латин әлифбаһы

A a	B ʙ	C c	D d	Đ đ	E e	Ə ə	F f
G g	Ƣ ƣ	H h	I i	J j	K k	L ʟ	M m
N n	N̡ n̡	O o	Ɵ ɵ	P p	Q q	R r	S s
Ş ş	T t	Ѣ ѣ	U u	V v	X x	Y y	Z z
Ƶ ƶ	Ƅ ƅ	'

Был мәҡәлә тамамланмаған. Һеҙ уны мөхәррирләп һәм тулыландырып проектҡа ярҙам итә алаһығыҙ. Был иҫкәрмәне дөрөҫөрәге менән алмаштырыр кәрәк.

Ҡарағыҙ

Букварь для башкиръ