Үтә бейек йорттар
Иң бейек йорттар (ингл. skyscraper ) — донъялағы иң бейек биналар, манаралар. Улар кеше хеҙмәте өсөн төҙөлгән бина булып тора.
Минималь бейеклеге бөгөн дә бәхәсле булып тора. АҠШ һәм Европала уның минималь бейеклеге 150 м йәки 500 фут[1].
300 метрҙан бейек биналар иң бейек йорттар тип атала.[2].
Иң бейек йорттарҙың бейеклеген иҫәпләгәндә теле- һәм радиоманаралар оҙонлоғо бында кермәй.
Бина бейеклеген үлсәүҙәге өс критерий:
- бинаның конструктив бейеклеге.
- өҫтәге ҡатҡа хәтле .
- антенна(һ.б.) осонаса.
Төп критерий булып - 1-се тора.
19 быуатҡа ҡәҙәре бейек биналар һирәк төҙөлгән.
2011 йылдың октябренә донъяла 150 метрҙан бейек 2490 бейек ҡоролма иҫәпләнә. [3]
Йөкмәткеһе |
Беренсе иң бейек ҡоролма [үҙгәртергә]
Иң беренсе бейек ҡоролма булып 1985 йылда төҙөлгән Чикаголағы The Home Insurance Building иң бейек бина һанала. Ул 1931 йылға хәтле була. Башта ул 42 метрлы һәм 10 ҡатлы булып төҙөлә, ә 1891 йылда тағын ике ҡат өҫтәлә (бейеклеге 55 метрға етә). Проект авторы- Уильям Ле Барон Дженни. Ул бина төҙөүҙә беренсе булып каркастар ҡуллана.
Ерҙәге иң бейек 7 ҡоролма [үҙгәртергә]
| Исеме | Ҡала | Бейеклеге, м | Ҡаттар | Төҙөлөү йылы |
|---|---|---|---|---|
| Бурдж Халифа | Дубай | 828 | 163 | 2009 |
| Тайбэй 101 | Тайбэй | 508 | 101 | 2005 |
| Шанхай бөтә донъя сауҙа үҙәге | Шанхай | 492 | 101 | 2008 |
| Петронас-1 | Куала-Лумпур | 452 | 88 | 1997 |
| Петронас-2 | Куала-Лумпур | 452 | 88 | 1997 |
| Наньцзин Гринлэнд Финанс үҙәге | Нанкин | 450 | 66 | 2009 |
| Уиллис-Тауэр (элеккеге Сирс-Тауэр) | Чикаго | 442 | 110 | 1973 |
Ҡитғалар буйынса иң бейек ҡоролма [үҙгәртергә]
| Континент | Исеме | Ҡала | Бейеклеге, м | Ҡаттар | Төҙөү йылы | |
| Австралия һәм Океания | Q1 | 323 | 78 | 2005 | ||
| Азия | Дубай манараһы | 828 | 163 | 2009 | ||
| Африка | Карлтон Сентр Офис Тауэр(инг.)баш. | 223 | 50 | 1973 | ||
| Европа | Баш ҡалалар | 302 | 73 | 2009 | ||
| Төньяк Америка | Уиллис-Тауэр (элеккеге Сирс-Тауэр) | 443,2[4] | 110 | 1973 | ||
| Көньяк Америка | Парке Сентраль Торре Эсте(инг.)баш. | 225 | 56 | 1979 |
Тарихи иң бейек ҡоролмалар [үҙгәртергә]
| Исеме | Төҙөлөү йылы | Ҡала | Статусы | Бейеклеге (м) | ҡаттары | |
| Хоум-иншуранс-билдинг | 1885 | 1931 йылда емерелә | 55 | 12 | ||
| Уорлд билдинг | 1890 | 1955 йылда емерелә | 94 | 20 | ||
| Манхэттен Лайф иншуренс билдинг(инг.)баш. | 1894 | 1930 йылда емерелә | 106 | 18 | ||
| Парк Роу билдинг(инг.)баш. | 1899 | әле лә бар | 119 | 30 | ||
| Зингер билдинг(инг.)баш. | 1908 | 1968 йылда емерелә | 187 | 47 | ||
| Метрополитан Лайф Тауэр | 1909 | әле лә бар | 213 | 50 | ||
| Вулворт билдинг | 1913 | әле лә бар | 241 | 60 | ||
| Трамп билдинг | 1930 | әле лә бар | 283 | 71 | ||
| Крайслер билдинг | 1930 | әле лә бар | 319 | 77 | ||
| Эмпайр Стейт билдинг | 1931 | әле лә бар | 381,3 | 102 | ||
| Бөтә донъя сауҙа үҙәге (1-се манара) | 1972 | 2001 йылда емерелә | 417 | 110 | ||
| Сирс-Тауэр (хәҙер Уиллис-тауэр) | 1973 | әле лә бар | 443,2 | 110 | ||
| Петронас-Тауэрс | 1998 | әле лә бар | 451,9 | 88 | ||
| Тайбэй 101 | 2004 | әле дә бар | 508 | 101 | ||
| Бурдж Халифа | 2009 | әле дә бар | 828 | 163 |
Галерея [үҙгәртергә]
Быны ла ҡарап алығыҙ [үҙгәртергә]
Иҫкәрмәләр [үҙгәртергә]
- ↑ Skyscrapernews
- ↑ CTBUH Criteria for Defining and Measuring Tall Buildings (en). — Критерии CTBUH по классификации высотных зданий. Тәүге сығанаҡтан архивланған 24 август 2011. 9 июль 2010 тикшерелгән.
- ↑ CTBU. List of all completed buildings in the world (инг.)
- ↑ Tallest skyscrapers | Emporis.com
Һылтамалар [үҙгәртергә]
| Үтә бейек йорттар Викимилектә? |
- Kingdom Tower - Иң бейек ҡоролма
- Биек мода «Новые известия» 15.02.2007
- Skyscraperpage — Донъяның иң бейек ҡоролмалары
- Күктерәүләр төзелеше(инг.)
- Бейек биналар базаһы(инг.)
- күктерәүҙәр виртуал музее(инг.)
- Бейек биналар һәм ҡалалар советы(инг.)
- Мәскәү биналары фотолары(урыҫ.)