Көньяҡ Корея

Корея Республикаһы
대한민국

Корея Республикаһы флагы Корея Республикаһы гербы 36°31′0″ т. к. 127°48′0″ кс. о.
Девиз: «널리 인간 세계를 이롭게 하라 (Кешелеккә ярҙам күрһәтә, 弘益人間)»
Гимн: «Эгукка»
Рәсми тел	корей
Башҡала	Сеул
Эре ҡалалары	Сеул
Идара итеү формаһы	Президент республикаһы
Президент Премьер-министр	Ли Мён Бак Ким Хван Сик
Территория • Барлығы • һыу өҫтө	доньяла107-се/-сы урын 99 392 км² 0,3% биләй
Халҡы • Халыҡ иҫәбен алыу (2007) • Халыҡ тығыҙлығы	49 024 737 кеше (25-сы/-се урында) 480 кеше/км²
Эске тулайым продукт (ВВП)   • Барлығы (2010)   • Йән башына	1,457 трлн. $ (12-се/-сы урында) 27 790 $
Кеше потенциалының үҫеш индексы	0,897 (бик юғары) (15-сы/-се урында)
Валюта	вон (KRW, код 410)
Интернет-домен	.kr
Телефон коды	+82
Сәғәт бүлкәте	+9

Коре́я Республикаы (Ҡалып:Lang-ko [tɛːhanminɡuk̚] тэха́н мингу́к) — Көнсығыш Азиялағы дәүләт, Корея ярымутрауында урынлашҡан. Киң мәғлүмәт сараларында ҡулланылған, рәсми булмаған атамаһы, — Көньяҡ Коре́я

Атамаһы

Корей телендә Республика Корея Тэха́н мингу́к (대한 민국 тыңларға (инфо • ярҙам)) тип атала, 大韓 民國. Йышыраҡ ҡыҫҡартылған исеме әйтелә — Хангу́к (Ҡалып:Lang-ko2), 韓國. Ҡайһы берҙә Намха́н (Ҡалып:Lang-ko2) тип әйтәләр, «Көньяҡ Хан» тигәнде аңлата, йәғни Пукха́н (Ҡалып:Lang-ko2, 北韓), «Төньяҡ Хан»ға (Төньяҡ Корея) ҡапма-ҡаршы. Хан һүҙе Корея ярымутрауында йәшәгән «Самхан» ҡәбиләләренән алынған. Корея һүҙе 918—1392 йылдарҙағы Корё дәүләте исеменән алынған. Ә Корё һүҙе, Корея ярымутрауы, хәҙерге Ҡытайҙың бер өлөшө, Приморье крайы урынлашҡан боронғо Когурё дәүләте исеменән килә.

Тарихы

KTX-II поезды

Көньяҡ Корея тарихы 1945 йылғы ярымутрауҙа йоғонто даирәләрен бүлешеү тураһындағы СССР-АҠШ килешеүенән башлана. Ошо килешеүгә яраҡлы, Кореяның 38 паралельдән көньяҡтағы өлөшө АҠШ юрисдикцияһына, төньяҡтағы өлөшө СССР юрисдикцияһына күсә.