Учалы (ҡала)
Учалы́ —Башҡортостандағы республика әһәмиәтендәге, Урал тауының көнсығыш итәгендә, Өфөнән 350 км алыҫлыҡта урынлашҡан ҡала. Учалы районының үҙәге.
Учалы калаһының исеме ҡала эргәһендәге күл атамаһынан килә. XVIII быуаттын бөтә документтарында һәм 1786 йылғы картала был күл Ачулы — Асулы тип бирелгән. Уның башҡортса мәғәнәһен ҡайһы бер ғалимдар «асыулы» һүҙенә бәйләй, икенселәр иһә «асылы» — әсе, татырлы һуҙенән алынған тип аңлата; "юшалы" (йәшмәле) тигән аңлатыуы ла бар.
РСФСР Юғары Шураһы Президиумының 1963 йылдын 1 февралендәге Указы менән Бәләкәй Учалы һәм Яңы Учалы ҡасабалары ҡушылып бер ҡалаға берләштерелде.
Учалы төбәге төрлө файҙалы ҡаҙылмаларға бай булғанлыҡтан, бында XVIII быуатта уҡ рудниктар барлыҡҡа килә Был ерҙәрҙә борон-борондан төрлө төҫлө һәм ҡара металл рудалары, шул иҫәптән алтын һәм баҡыр, сығарыла. Төрлө биҙәкләү таштары ла, айырыуса йәшмә күп табыла.
Халҡы 37,9 мең кеше.
[үҙгәртергә] Иҡтисад
- тау-байыҡтырыу комбинаты баҡыр
- май-сыр заводы
- тегеү фабрикаһы
- урман машиналарын эшләү заводы
- тимер-бетон заводы
[үҙгәртергә] Һылтанмалар
- Википедияла урыҫ телендә мәҡәлә
- Учалы районының һәм ҡалаһының рәсми сайты
- "Яйыҡ" - Учалы ҡалаһы һәм районының берләштерелгән ижтимағи-сәйәси гәзите,
| Башҡортостан ҡалалары | ||
| Башҡала: Өфө Ағиҙел | Баймаҡ | Бәләбәй | Белорет | Бөрө | Благовещен | Дүртөйлө | Дәүләкән | Ишембай | Күмертау |