Аида Насир ҡыҙы Имангулиева
| Аида Насир ҡыҙы Имангулиева | |
| әзерб. Aida Nəsir qızı İmanquliyeva | |
| Зат | ҡатын-ҡыҙ |
|---|---|
| Гражданлыҡ |
 СССР.svg){kind=small} Әзербайжан |
| Тыуған көнө | 10 октябрь 1939 |
| Тыуған урыны | Баҡы, Әзербайжан Совет Социалистик Республикаһы, СССР |
| Вафат булған көнө | 19 сентябрь 1992 (52 йәш) |
| Вафат булған урыны | Баҡы, Әзербайжан |
| Үлем төрө | тәбиғи үлем[d] |
| Үлем сәбәбе | яман шеш |
| Атаһы | Насир Асад оглы Имангулиев[d] |
| Хәләл ефете | Ариф Мир-Джалал оглы Пашаев[d] |
| Балалары | Мехрибан Ариф кызы Алиева[d] һәм Наргиз Ариф кызы Пашаева[d] |
| Һөнәр төрө | ғилми-педагогик хеҙмәткәр |
| Эшмәкәрлек төрө | Шәрҡиәт, арабистика[d], учёный-литературовед[d] һәм тәржемәсе[d] |
| Эш урыны |
Әзербайжан Милли фәндәр академияһы Баҡы дәүләт университеты |
| Уҡыу йорто | Баҡы дәүләт университеты |
| Ғилми исеме | профессор[d] |
| Ғилми дәрәжә | филология фәндәре докторы[d] |
| Ғилми етәксе | Мамедов, Али Аскер Джафар оглы[d] |
| Кемдә уҡыған | Мамедов, Али Аскер Джафар оглы[d] |
Аида Насир ҡыҙы Имангулиева (әзерб. Aida Nəsir qızı İmanquliyeva; 1939 йылдың 10 октябре, Баҡы, Әзербайжан ССР, СССР — 1992 йылдың 19 сентябре, Баҡы, Әзербайжан) һәм Совет Әзәрбайжан ғәрәпсәһе, Филология фәндәре докторы (1989), һәм профессор.
Биографияһы
[үҙгәртергә | сығанаҡты үҙгәртеү]Аида Иманғолиева аҡыллы ғаиләлә тыуа[1]. Атаһы, журналист, уҡытыусы, атҡаҙанған ғалим Насир Иманғолиев Әзербайжан матбуғатына нигеҙ һалыусыларҙан була һәм оҙаҡ ваҡыт «Баҡы» һәм «Баку» гәзиттәренең мөхәррире булып эшләй.
1957 йылда Баҡы ҡалаһының 132-се мәктәбен алтын миҙалға тамамлай. 1957 йылда С.М.Киров исемендәге Әзербайжан дәүләт университетына уҡырға инә. Университеттың шәрҡиәт факультетының ғәрәп филологияһы бүлеген тамамлағас, 1962 йылда шул уҡ уҡыу йортоноң көнсығыш халыҡтары һәм әҙәбиәте тарихы кафедраһының аспиранты була. Артабан элекке СССР Фәндәр академияһының Азия халыҡтары институтында уҡый.
1966 йылда, кандидатлыҡ диссертацияһын яҡлағандан һуң, Әзербайжан Фәндәр академияһының Көнсығышты өйрәнеү институтында эшләй башлай: кесе ғилми хеҙмәткәр (1966), өлкән ғилми хеҙмәткәр (1973), ғәрәп филологияһы кафедраһы мөдире (1976) һәм директор урынбаҫары (ғилми эштәр буйынса198а). 1991 йылдан ғүмеренең аҙағына тиклем Әзербайжан Фәндәр академияһының Көнсығыш институты директоры булып эшләй[2].
1989 йылда Тбилисиҙа докторлыҡ диссертацияһын яҡлағандан һуң, шәрҡиәт өлкәһендә беренсе ҡатын-ҡыҙ фән докторы була, тиҙҙән был белгеслек буйынса профессор исеменә лайыҡ була[3].
Ғилми эшмәкәрлеге
[үҙгәртергә | сығанаҡты үҙгәртеү]Өс монография авторы: «Ҡәләм берләшмәһе» һәм Михаил Нуайме. — М., 1975; . Ғибран Хәлил Ғибран — Баҡы, 1975; Яңы ғәрәп әҙәбиәте йондоҙҙары. — Баҡы, 1991, 70-тән ашыу ғилми мәҡәлә һәм көнсығыш әҙәбиәте буйынса бер нисә ғилми мәҡәлә мөхәррире. Әзербайжан Терминологический словарь по Көнсығышты өйрәнеү институтында эшләп килеүсе « Азия һәм Африкалағы илдәре әҙәбиәте» профиле буйынса докторлыҡ һәм кандидатлыҡ диссертацияларын яҡлау советы ағзаһы, рәйесе урынбаҫары һәм рәйесе була.
Ул яҡын һәм алыҫ сит илдәрҙең күп илдәрендә (Мәскәү, Киев, Полтава, Санкт-Петербург, Галле һ.б.) әзербайжан шәрҡиәт ғилемен күрһәтә.
Ғилми һәм ойоштороу эшмәкәрлеге өлкәһендә юғары махсуслашҡан ғәрәп теле белгестәрен әҙерләүгә ҙур иғтибар бүлә. Уның етәкселегендә ҡыҫҡа ваҡыт эсендә ғәрәп филологияһы кафедраһында 10-дан ашыу кандидатлыҡ диссертацияһы яҡлана.
Бөтә Союз шәрҡиәтселәр йәмғиәте президиумы, Көнсығыш әҙәбиәтен өйрәнеү буйынса Бөтә Союз координация советы, Әзербайжан яҙыусылар союзы ағзаһы була.
Оҙаҡ йылдар БДУ-ла ғәрәп филологияһы буйынса уҡытыу һәм лекциялар уҡыу менән шөғөлләнә[4].
Билдәле ғалимә Аида Иманғолиеваның иҫтәлеген мәңгеләштереү маҡсатында Баҡы дәүләт университетының шәрҡиәт факультеты уның исемендәге стипендия булдыра, ул факультеттың алдынғы студенттарының береһенә бирелә.
Бүләктәр
[үҙгәртергә | сығанаҡты үҙгәртеү]- Санкт-Петербург дәүләт университетының мемориаль миҙалы (2005, Рәсәй, үлгәндән һуң )
Иҫкәрмәләр
[үҙгәртергә | сығанаҡты үҙгәртеү]- ↑ Аида Имангулиева-выдающийся учёный-востоковед.
- ↑ Aida İmanquliyeva, Adam.Az.
- ↑ Профессор Аида Имангулиева открыла новую страницу в изучении современной арабской литературы - Наргиз Пашаева, trend.az.
- ↑ Аида Имангулиева занимает почётное место в нашей национальной истории как первая женщина учёный-востоковед в Азербайджане, day.az.