Эстәлеккә күсергә

Айя-Напа

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Ҡала
Айя-Напа
Αγία Νάπα
Ил

Кипр Республикаһы

Район

Фамагуста

Координаталар

34°59′ т. к. 34°00′ кс. о.HGЯO

Башлыҡ

Christos Zanetou[d][1][2]

Халҡы

2693 кеше (2001)

Сәғәт бүлкәте

UTC+2, йәйге UTC+3

Һанлы танытмалар
Рәсми сайт

agianapa.org.cy

Айя-Напа (Ер)
Айя-Напа
Айя-Напа
 Аудио, фото и видео Викимилектә

Айя-Напа[3], йәки Айи́я-На́па[4] (юнан. Αγία Νάπα) — Кипрҙағы курорт, уның көнсығыш өлөшөндә, Протарастан 8 километр алыҫлыҡта урынлашҡан.

Этимологияһы

[үҙгәртергә | сығанаҡты үҙгәртеү]

Айя-Напа атамаһы ауыл үҙәгендә урынлашҡан венециандар ваҡытында нигеҙләнгән шул уҡ исемле монастырҙан килеп сыҡҡан. «Айя» (Agia) һүҙе грек теленән «изге» тип тәржемә ителә, «напа» һүҙе архаик һәм "ағас аллеяһы"тигәнде аңлата. Боронғо заманда ҡаланы уратып алған район ҡуйы урман менән ҡапланған булған.

Тарихы

[үҙгәртергә | сығанаҡты үҙгәртеү]

Был урында Византия империяһы осоронда уҡ тораҡ булған. Монастырға нигеҙ XIV быуатта һалына.

Географияһы

[үҙгәртергә | сығанаҡты үҙгәртеү]

Айя-Напа Кипрҙың көнсығыш өлөшөндә, Фамагустанан көньяҡтараҡ, Греко мороно янында урынлашҡан һәм Коккинокория (тупраҡтың ҡыҙыл төҫлө булыуына бәйле исем) булараҡ билдәле ҙур райондың бер өлөшөн барлыҡҡа килтерә. Ауыл Фамагуста районына инә, дөрөҫөрәге, 1974 йылда төрөк оккупацияһы башланғанғас, п был райондың ҡалған көньяҡ өлөшөнә инә. Айя-Напа Протарастан 8 километр алыҫлыҡта урынлашҡан, ул үҙенең үҫеше буйынса уға оҡшаш, әммә башлыса ғаилә ялына һәм урындағы халыҡҡа йүнәлтелгән.

Kriou Nerou урамы

Ғибәҙәтханалар һәм монастырҙар

[үҙгәртергә | сығанаҡты үҙгәртеү]

Ауылдың уртаһында боронғо Айя-Напа монастыры урынлашҡан. Монастырь, ә уның артындағы урын да урманда табылған Панагия Напа иконаһы (тәржемәһе «урмандан Изге Богородица» тип тәржемә ителергә мөмкин) арҡаһында шундай исем ала. Бер версия буйынса, хәҙер сиркәү урынлашҡан мәмерйәлә һунарсы мөғжизәле Изге Богородица иконаһын таба. Һунарсының эте беренсе булып яҡтырып торған иконаны күреп ҡала һәм, уның алдында туҡтап, хужаһының иғтибарын йәлеп итер өсөн, өрә башлай. Иконаның табылыуы тураһында ишеткәс, күп һанлы диндарҙар мәмерйәгә килә башлай. Моғайын, икона мәмерйәгә иконалар менән көрәш осоронда (б.э. VII—VIII быуаттар) урынлаштырылған. XIV быуатта мәмерйә төҙөкләндерелә һәм, шулай итеп, монастырь ғибәҙәтханаһына нигеҙ һалынған. Ваҡыт үтеү менән, иконаны Айя Напа тип атай башлайҙар.

Мәмерйә, йәшерен урын һәм шишмә христиан общинаһының Византия осоронда уҡ булыуын раҫлай. Айя-Напа исеме беренсе тапҡыр 1366 йылда телгә алына, әммә, булған мәғлүмәттәр буйынса, был урынға элек тә шулай аталған. Монастырға XV быуатта Кипрҙа Венеция хакимлыҡ иткән ваҡытта нигеҙ һалына.

Хәҙер монастырь музей булараҡ ҡына эшләй. Кипр православие сиркәүенең көн һайын ғибәҙәт ҡылыуҙары монастырҙан 50 метр алыҫлыҡта төҙөлгән яңы ғибәҙәтханала үткәрелә.

Туризм

[үҙгәртергә | сығанаҡты үҙгәртеү]
Нисси пляжы

Айя-Напа Кипрҙағы иң ҙур туристик курорт булып тора, 27 000 кеше һыйҙырышлы һәм бөтә ҙурлыҡтағы 175-тән ашыу ҡунаҡхана һәм апартамент бар. 2017 йылда курорт 700 000-дән ашыу туристы ҡабул итә[5][6].

XXI быуаттың икенсе ун йыллығынан башлап, мэр Яннис Карусос ваҡытында, ҡала туристик тәҡдимдәрҙе киңәйтергә ынтыла[7][8] һәм «Урта диңгеҙҙең иң яҡшы һәм космополитик туристик курорты» булыу маҡсаты тураһында иғлан итә[9][10][11][12]. 2013 йылдан ул проблемалы учреждениеларҙы яба, инфраструктураны, ҡунаҡханаларҙы һәм ресторандарҙы яңырта, шулай уҡ яхталар өсөн яңы пристань һәм һыу аҫты музейы кеүек объекттар төҙәй[13][14][15].

Айя-Напа Оксфорд бизнес-ассамблеяһы тарафынан иң яҡшы ҡалаларҙың береһе тип таныла, ә 2018 йылда инвестициялар һәм инновациялар өлкәһендә алдынғы тәжрибә өсөн халыҡ-ара сертификат менән бүләкләнә[16][17].

Пляждар

[үҙгәртергә | сығанаҡты үҙгәртеү]

Курортта 27 пляж бар, шуларҙың 14-е Зәңгәр флаг наградаһына лайыҡ була, был Кипрҙың башҡа курорттарына ҡарағанда күберәк. Утрау үҙе лә Зәңгәр флагтар һаны буйынса, Хорватиянан ғына ҡалышып, донъяла икенсе урында тора[18][19].

Пристань

[үҙгәртергә | сығанаҡты үҙгәртеү]

Айя-Напа яхталары өсөн пристань нигеҙенә тәүге таш 2016 йылдың 30 сентябрендә һалына[20]. Был кипрҙа ул ваҡытта иң ҙур шәхси проект була, һәм ул 250 миллион евроға төшәсәк һәм 2021 йылда тамамланасаҡ тип көтөлә[21]. Төп инвесторы — Мысыр магнаты Нагиб Савирис[22]. Нигеҙ һалыу тантанаһында мэр Яннис Карусос Савирисҡа ҡаланың алтын асҡысын тапшыра[23].

Иҫкәрмәләр

[үҙгәртергә | сығанаҡты үҙгәртеү]
  1. ↑ Δήμαρχος Αγίας Νάπας (грек)
  2. ↑ Νέος Δήμαρχος Αγίας Νάπας ο Χρίστος Ζαννέττου (грек) — 2020.
  3. ↑ Кипр // Канцелярия конфискации — Киргизы. — М. : Большая российская энциклопедия, 2009. — С. 728. — (Большая российская энциклопедия : [в 35 т.]; vol. 2004—2017, вып. 13). — ISBN 978-5-85270-344-6.
  4. ↑ Кипр : Ливан : Израиль : Иордания : Общегеографическая карта : Масштаб 1:1 000 000 / гл. ред. Л. Н. Колосова; ред. Н. Б. Трохина. — М.: Роскартография, Омская картографическая фабрика, 1996. — (Страны мира «Азия»). — 500 экз.
  5. ↑ Karousos, Yiannis. Οταν δεν μπορείς να κοιμηθείς  (грек), Politis (26 июль 2017), стр. 11.
  6. ↑ Αγία Νάπα 1974 VS Αγία Νάπα 2015, όπως τότε έτσι και τώρα  (грек), Simerini, Sigmalive (19 июнь 2015).
  7. ↑ 10 λόγοι για να επισκεφτείς την Αγία Νάπα και τον χειμώνα.
  8. ↑ Η ραγδαία εξέλιξη της Αγίας Νάπας (грек). Vantage Magazine. Дата обращения: 30 ғинуар 2018. Архивировано из оригинала 21 август 2018 года.
  9. ↑ Morris, Hugh. Boozy lads no longer welcome in Ayia Napa, mayor warns (9 март 2018).
  10. ↑ Low quality youth tourists who misbehave are not welcomed in Ayia Napa, Mayor says (11 март 2018).
  11. ↑ Panayides, Theo Ayia Napa mayor is 'married to the resort'. Cyprus Mail (17 сентябрь 2018). Дата обращения: 23 июль 2019. Архивировано 10 ғинуар 2022 года.
  12. ↑ Συνέντευξη: Γιάννης Καρούσος, Δήμαρχος Αγίας Νάπας (el-GR), Famagusta News (22 октябрь 2017). 2018 йыл 17 июль архивланған.
  13. ↑ The Underwater Museum of Ayia Napa, the first in the Mediterranean, was presented to the public! (14 июнь 2019). 2019 йыл 23 июль архивланған.
  14. ↑ Cyprus Tries, Again, to Move Ahead. Global Finance Magazine. Дата обращения: 12 март 2018. Архивировано 10 ғинуар 2022 года.
  15. ↑ Ayia Napa tells British louts they're not welcome, Cyprus Mail (11 март 2018). 2022 йыл 11 ғинуар архивланған.
  16. ↑ Ayia Napa Prime City Destination. Sigmalive. Дата обращения: 10 ғинуар 2022. Архивировано 10 ғинуар 2022 года.
  17. ↑ Top Investment Destination A Cypriot City. Phileleftheros. Дата обращения: 10 ғинуар 2022. Архивировано 10 ғинуар 2022 года.
  18. ↑ Cyprus Flag. Дата обращения: 10 ғинуар 2022. Архивировано 14 август 2020 года.
  19. ↑ Ayia Napa – Champion on Blue flags.
  20. ↑ Andreou, Evie. Foundation Stone Laid for Napa Marina, Cyprus Mail (30 сентябрь 2016). 2022 йыл 10 ғинуар архивланған.
  21. ↑ Chrysostomou, Annette Ayia Napa marina changing coastline. Cyprus Mail (23 май 2017). Дата обращения: 23 июнь 2018. Архивировано 10 ғинуар 2022 года.
  22. ↑ Naguib Sawiris. Forbes (30 ғинуар 2018). Дата обращения: 10 ғинуар 2022. Архивировано 26 октябрь 2017 года.
  23. ↑ Construction of marina project in Ayia Napa kicks off, Famagusta Gazette (30 сентябрь 2016). 2017 йыл 29 июнь архивланған.

Һылтанмалар

[үҙгәртергә | сығанаҡты үҙгәртеү]
  • Сайт православной церкви и монастыря Αйия-Напы
«https://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Айя-Напа&oldid=1295288» битенән алынған