Волкац Дина Соломоновна

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску
Волкац Дина Соломоновна
Рәсем
Заты ҡатын-ҡыҙ
Гражданлығы Flag of the Soviet Union.svg СССР
Тыуған көнө 1 апрель 1920({{padleft:1920|4|0}}-{{padleft:4|2|0}}-{{padleft:1|2|0}})
Тыуған урыны Украина Совет Социалистик Республикаһы, Полтава
Вафат булған көнө 10 ноябрь 1990({{padleft:1990|4|0}}-{{padleft:11|2|0}}-{{padleft:10|2|0}}) (70 йәш)
Вафат булған урыны СССР, Мәскәү ҡалаһы
Ерләнгән урыны Введенское зыяраты[d]
Хәләл ефете Мазовер, Александр Павлович[d]
Һөнәр төрө кинолог, фотограф
Уҡыу йорто Красная звезда[d]
Хәрби звание өлкән лейтенант[d]
Һуғыш/алыш Бөйөк Ватан һуғышы һәм Калининский фронт[d]
Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа бүләктәре
Ҡыҙыл Йондоҙ ордены II дәрәжә Ватан һуғышы ордены
Статус авторского права как автора работы защищены авторским правом[d]

Дина Соломоновна Волкац (Волканц[1]; 1920, Полтава, Полтава өлкәһе[2] — 1985 йылдан һуң, Мәскәү) Бөйөк Ватан һуғышында ҡтанашыусы, эттәрҙе ҙерләү буйынса белгес (миналар эҙләү хеҙмәте). Һуғыш ваҡытында был хеҙмәттә командир вазифаһын биләгән беренсе һәм берҙән-бер ҡатын-ҡыҙ[3]. Ҡыҙыл Армияла беренсе диверсант эт Динаны әҙерләүгә өлгәшә[4]. Дина Волкацтың шәхси эте мина эҙләүсе Джульбарс була.

Иренең — билдәле кинолог А.П.Мазоверҙың (1905—1981) бөтә китаптарының фотографы була. 2010 йылда Светлана Гладыштың «Гражданская специальность — актриса» китабы — Дина Соломоновна Волкацтың биографияһы сыға.

Биографияһы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Дина Волкац 1920 йылда Полтавала тыуған. Харьковта хеҙмәт эттәре буйынса хәрби инструктор һөнәрен ала, һуңынан Харьков театр училищеһеның икенсе курсы өсөн имтихандар тапшыра. 1941 йылдың июлендә театрҙан китә, Малиновкала 9-сы армия отрядына саҡырылва. Танктарҙың эт-истребителдәре отрядында һуғыша, «Ҡыҙыл Йондоҙ» хәрби эттәр аҫраусылыҡтың Үҙәк мәктәбендә уҡый, унда үҙенә шәхси эт — Джульбарсты һайлай. 1943 йылдың майында «Ҡыҙыл йондоҙҙа» уҡыуҙы тамамлағандан һуң, Калинин фронтына китә. Хәрби техник Волкацты минаһыҙлатыуҙың 37-се айырым батальонының дрессировкалаусы-минерҙар взводы командиры итеп тәғәйенләйҙәр.

Ошонда уҡ, фронтта, Дина Волкац минаһыҙлатыуҙың 37-се айырым батальоны командиры Александр Мазоверға кейәүгә сыға.

«Тәрәндә ятҡан миналарҙы һәм тарттырғыс ғәмәлдәге миналарҙы эҙләү буйынса» мина эҙләүсе эттәрҙе әҙерләүе өсөн взвод командиры Волкац Ҡыҙыл Йондоҙ ордены менән бүләкләнә (1944)[2].

Эттәр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Динаның шәхси эте Джульбарс була. Ул уны хәрби эттәр аҫраусылыҡ мәктәбендә уҡыған сағында һайлап ала. Уның был һайлауына бүлек начальнигы былай тип һорай:

« һәйбәтерәк эт һайлап булмай инеме. Ниндәй билдәләренә ҡарап уны һайланығыҙ?

-Күҙҙәренә ҡарап

»

Дина Волкац беренсе диверсант этте, Динаны, үҙе өйрәтә[5]. Овчарка Дина Белоруссияла рельс һуғышында шартлатҡыстар менән йөктө туранан -тура паровоз тәгәрмәстәре аҫтына һөйрәп индерә, шулай итеп дошман эшелонын яр аҫтына ебәрә. Шунан эт инструкторына әйләнеп ҡайта.

Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Әҙәбиәт[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Светлана Гладыш, «Гражданская специальность — актриса»
  • «Минно-розыскные собаки на фронтах Великой Отечественной войны»
  • Ф. М. Лужков, «Служебные собаки и их применение»
  • «Твой друг». Сборник по собаководству (составитель — К. Б. Глиер)
  • Собаки на фронтах Великой Отечественной / Гладыш С.Д. — М. : Кучково поле, 2012. — ISBN 978-5-9950-0235-2.

Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]