Илона Кутни
| Илона Кутни | |
 | |
| Тыуған көнө | |
|---|---|
| Ниндәй өлкәлә танылған |
Специалист в области лингвистики и эсперантологии |
Илона Кутный (1 март 1953 йыл Будапешт) — венгр тел белгесе, эсперантолог, уҡытыусы һәм тел ғилеме докторы. Ул 1997 йылдан бирле Польшала йәшәй. Ул Познаньды Адам Мицкевич исемендәге университетта интралингвистика курстарына нигеҙ һалыусы һәм директоры.[3]
Биографияһы
[үҙгәртергә | сығанаҡты үҙгәртеү]1953 йылдың 1 мартында Будапештта тыуған.
1977 йылда Будапешт университетының математика, француз филологияһы һәм эсперанто факультетын тамамлай, унда профессор Иштван Шердахей ҡулында уҡый. Һуңыраҡ дөйөм һәм ғәмәли тел ғилемен өйрәнә башлай һәм 1990 йылда тыуған университетында тел ғилеме докторы дәрәжәһен ала, «Венгер һәм эсперанто телдәрен компьютерҙа уҡытыуҙа телмәр синтезын ҡулланыу» диссертацияһы менән. 2009 йылда Познань ҡалаһында Адам Мицкевич исемендәге университетта абилитация тамамлай.[3]
Ғилми-тикшеренеү институттарында информатика буйынса эшләй, артабан мөхәррир булып эшләй, шулай уҡ Будапешттағы элекке УЭА ғилми нәшриәт үҙәгендә эшләй (1983—1985). «Интеркомпуто» һәм «Фокусо» журналдарының мөхәррирҙәренең береһе була. 1986 йылдан Будапешт технология һәм иҡтисад университеты менән берлектә телмәрҙе эшкәртеү өлкәһендә эшләй.[3]
1987 йылда профессор Иштван Шердахей вафат булғас, ул Будапешт университетының тел ғилеме кафедраһының эсперанто кафедраһында эсперанто һәм тел ғилемен уҡытыуҙы үҙ өҫтөнә ала. Халыҡ-ара эсперанто өйрәнеү кафедраһын ойоштороусыларҙың береһе була, унда бер нисә йыл эшләй. Ул иҫәпләү һәм ғәмәли тел ғилеме буйынса курстар уҡыта.1997 йылда ул Польшаға күсенә, унда уның ире Збигнев Гало университетта социология һәм эсперанто телен уҡыта. Теге Адам Мицкевич исемендәге университеттың Этнолингвистика институтында венгр теле һәм лингвистикаһын уҡыта. Венгрҙарҙы өйрәнеү кафедраһы мөдире (2010 йылдан 2019 йылға тиклем фин-угор фәндәре кафедраһы) вазифаһын биләй.[3]
1997 йылда тел-ара тикшеренеүҙәр буйынса халыҡ-ара аспирантура программаһына нигеҙ һала һәм етәкләй, эсперанто лингвистикаһы, халыҡ-ара һәм мәҙәниәт-ара аралашыу, эсперанто телен уҡытыу буйынса лекциялар уҡый.[3]
1998—2016 йылдарҙа эсперанто академияһы ағзаһы.[3]
Наградалар һәм почет грамоталары
[үҙгәртергә | сығанаҡты үҙгәртеү]- 1989 йыл — Венгр эсперантоһы ассоциацияһының Почет билдәһе
- 2008 йыл — Грабовский исемендәге премия
- 2008 йыл — Йылдың иң яҡшы эсперантисы тип һайлана
- 2015 йыл — УЭА-ның «Отличные достижения» премияһы
- 2016 йыл — ИЛЭИ-ның почетлы ағзаһы
- 2018 йыл — FAME премияһы лауреаты
Библиография
[үҙгәртергә | сығанаҡты үҙгәртеү]- 1996: Венгр-Эсперанто сүзлеге (баш мөхәррир, Иштван Шердахейи белән берлектә)
- 2003: (лекция) Европада мәдәниятара коммуникация: инглиз һәм эсперанто альтернатив коммуникация чарасы буларак, Кисельман К., Мәдәниятара коммуникация буенча симпозиум, Прага: KAVA-PECH 2005
- 2018: Эсперантоның табигый тел буларак типологик характеристикасы, Кристер Кисельманда, Ренато Корсеттида һәм Пробаль Дасгуптада (ред.), Эсперанто, Добřичовица: Кава-Пек, 129—146.[4].
Иҫкәрмәләр
[үҙгәртергә | сығанаҡты үҙгәртеү]- ↑ Deutsche Nationalbibliothek Record #141770333 // Gemeinsame Normdatei (нем.) — 2012—2016.
- ↑ Konstruata tabelo de ĉiuj membroj de AdE (эспер.) — AdE, 2020.
- 1 2 3 4 5 6 Ilona KOUTNY. Дата обращения: 26 март 2023. Архивировано 26 март 2023 года.
- ↑ Publications of Ilona Koutny / Publikaĵoj de Ilona Koutny. Дата обращения: 26 март 2023. Архивировано 26 март 2023 года.
Һылтанмалар
[үҙгәртергә | сығанаҡты үҙгәртеү]- Aleksander Korĵenkov (2023-03-01). Jubileoj kaj memordatoj en marto 2023 (eo). La Ondo de Esperanto.
- KOUTNY Ilona
- Интервью Илоны Кутни 2025 йыл 24 март архивланған.
- ILONA KOUTNY 2020 йыл 18 февраль архивланған.
- Видео на YouTube, dum la 52-aj Baltiaj Esperanto-Tagoj
- Ilona Koutny (eo). Adam Mickiewicz University in Poznan.
- Publications of Ilona Koutny / Publikaĵoj de Ilona Koutny. Adam Mickiewicz University in Poznan.
- Libroj kaj aliaj dokumentoj(недоступная ссылка) (недоступная ссылка) de kaj pri Ilona Koutny en la Kolekto por Planlingvoj kaj Esperantomuzeo 2007 йыл 21 декабрь архивланған.
- Artikoloj 2008 йыл 9 май архивланған. de kaj pri Ilona Koutny en Elektronika Bibliografio de Esperantaj Artikoloj (EBEA)