Эстәлеккә күсергә

Үтә бейек йорттар

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
(Иң бейек йорттар (ҡоролмалар) битенән йүнәлтелде)
Home Insurance Building — беренсе бейек ҡоролма 1885 йыл

Үтә бейек йорттар (ингл. skyscraper) — кешеләргә йәшәү һәм хеҙмәт урындары булдырыу өсөн төҙөлгән донъялағы иң бейек йорт-биналар, манаралар.

Уларҙың минималь бейеклеге күпме булырға тейешлеге бөгөн дә бәхәс тыуҙыра. АҠШ һәм Европала минималь бейеклеге 150 м йәки 500 фут булған йорттарҙы үтә бейектәр рәтенә индерәләр[1].

300 метрҙан бейек биналар үтә бейек йорттар тип атала[2].

Иң бейек йорттарҙың бейеклеген иҫәпләгәндә теле— һәм радиоманаралар оҙонлоғо бында кермәй.

Бина бейеклеген үлсәүҙәге өс критерий:

  • бинаның конструктив бейеклеге.
  • өҫтәге ҡатҡа хәтле .
  • антенна(һ.б.) осонаса.

Төп критерий булып — 1-се тора.

19-сы быуатҡа ҡәҙәре бейек биналар һирәк төҙөлгән.

2011 йылдың октябренә донъяла 150 метрҙан бейек 2490 бейек ҡоролма иҫәпләнә[3].

Беренсе иң бейек ҡоролма

[үҙгәртергә | сығанаҡты үҙгәртеү]
Ҡоролмаларҙы сағыштырыу

Иң беренсе бейек ҡоролма булып 1985 йылда төҙөлгән Чикаголағы The Home Insurance Building иң бейек бина һанала. Ул 1931 йылға хәтле була. Башта ул 42 метрлы һәм 10 ҡатлы булып төҙөлә, ә 1891 йылда тағын ике ҡат өҫтәлә (бейеклеге 55 метрға етә). Проект авторы — Уильям Ле Барон Дженни. Ул бина төҙөүҙә беренсе булып каркастар ҡуллана.

Иң бейек 10 ҡоролма

[үҙгәртергә | сығанаҡты үҙгәртеү]

Ерҙәге иң бейек 10 ҡоролма

[үҙгәртергә | сығанаҡты үҙгәртеү]
ИсемеҠалаБейеклеге, мҠаттарТөҙөлөү йылы
Бурдж ХалифаБерләшкән Ғәрәп Әмирлектәре Дубай8281632009
Шанхай башняһыҠытай Халыҡ Республикаһы Шанхай6321282014
Абрадж аль-БейтСәғүд Ғәрәбстаны Мәккә6011202012
Халыҡ-ара сауҙа үҙәге 1АҠШ флагы Нью-Йорк541,31042013
Тайбэй 101Тайвань Тайбэй5081012004
Шанхай бөтә донъя сауҙа үҙәгеҠытай Халыҡ Республикаһы Шанхай4921012008
Халыҡ-ара коммерция үҙәгеГонконг Гонконг4841082010
Петронас-1Малайзия Куала-Лумпур452881997
Петронас-2Малайзия Куала-Лумпур452881997
Наньцзин Гринлэнд аҡса үҙәкҠытай Халыҡ Республикаһы Нанкин316,6662010

Ҡитғалар буйынса иң бейек ҡоролма

[үҙгәртергә | сығанаҡты үҙгәртеү]
КонтинентИсемеҠалаБейеклеге, мҠаттарТөҙөү йылы
Австралия һәм ОкеанияQ1Австралия Австралия, Голд-Кост323782005
АзияДубай манараһыБҒӘ БҒӘ, Дубай8281632009
АфрикаКарлтон Сентр Офис Тауэр (инг.)баш.Көньяҡ Африка Республикаһы КАР, Йоханнесбург223501973
ЕвропаМеркурий Сити ТауэрРәсәй Федерацияһы Рәсәй Федерацияһы, Мәскәү339752013
Төньяҡ АмерикаХалыҡ-ара сауҙа үҙәк 1Америка Ҡушма Штаттары АҠШ, Нью-Йорк541,3[4]1052013
Көньяҡ АмерикаПарке Сентраль Торре Эсте (инг.)баш.Венесуэла Венесуэла, Каракас225561979

Тарихи иң бейек ҡоролмалар

[үҙгәртергә | сығанаҡты үҙгәртеү]
ИсемеТөҙөлөү йылыҠалаСтатусыБейеклеге (м)ҡаттары
Хоум-иншуранс-билдинг1885Америка Ҡушма Штаттары АҠШ Чикаго1931 йылда емерелә5512
Уорлд билдинг1890Америка Ҡушма Штаттары АҠШ Нью-Йорк1955 йылда емерелә9420
Манхэттен Лайф иншуренс билдинг (инг.)баш.1894Америка Ҡушма Штаттары АҠШ Нью-Йорк1930 йылда емерелә10618
Парк Роу билдинг (инг.)баш.1899Америка Ҡушма Штаттары АҠШ Нью-Йоркәле лә бар11930
Зингер билдинг (инг.)баш.1908Америка Ҡушма Штаттары АҠШ Нью-Йорк1968 йылда емерелә18747
Метрополитан Лайф Тауэр1909Америка Ҡушма Штаттары АҠШ Нью-Йоркәле лә бар21350
Вулворт билдинг1913Америка Ҡушма Штаттары АҠШ Нью-Йоркәле лә бар24160
Трамп билдинг1930Америка Ҡушма Штаттары АҠШ Нью-Йоркәле лә бар28371
Крайслер билдинг1930Америка Ҡушма Штаттары АҠШ Нью-Йоркәле лә бар31977
Эмпайр Стейт билдинг1931Америка Ҡушма Штаттары АҠШ Нью-Йоркәле лә бар381,3102
Бөтә донъя сауҙа үҙәге (1-се манара)1972Америка Ҡушма Штаттары АҠШ Нью-Йорк2001 йылда емерелә417110
Сирс-Тауэр (хәҙер Уиллис-тауэр)1973Америка Ҡушма Штаттары АҠШ Чикагоәле лә бар443,2110
Петронас-Тауэрс1998Малайзия Малайзия Куала-Лумпурәле лә бар451,988
Тайбэй 1012004Ҡытай Республикаһы Ҡытай Республикаһы Тайбэйәле дә бар508101
Бурдж Халифа2009БҒӘ БҒӘ Дубайәле дә бар828163

Галерея

[үҙгәртергә | сығанаҡты үҙгәртеү]

Иҫкәрмәләр

[үҙгәртергә | сығанаҡты үҙгәртеү]
  1. ↑ Skyscrapernews 2018 йыл 4 октябрь архивланған.
  2. ↑ CTBUH Criteria for Defining and Measuring Tall Buildings (ингл.). — Критерии Совета по высотным зданиям и городской среде (CTBUH) по классификации высотных зданий. Дата обращения: 9 июль 2010. Архивировано 24 август 2011 года.
  3. ↑ CTBU. List of all completed buildings in the world 2012 йыл 11 ғинуар архивланған.  (инг.)
  4. ↑ Tallest skyscrapers | Emporis.com

Һылтанмалар

[үҙгәртергә | сығанаҡты үҙгәртеү]
commons: Үтә бейек йорттар Викимилектә
n: Үтә бейек йорттар Викияңылыҡтарҙа
«https://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Үтә_бейек_йорттар&oldid=1286004» битенән алынған