Эстәлеккә күсергә

Йондоҙ ваҡыты

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Йондоҙ ваҡыты
Рәсем
Урынлашыу картаһы
 Йондоҙ ваҡыты Викимилектә
1. «Йондоҙло» сәғәт уғы горизонтҡа беркетелгән уйҙырма циферблатта әйләнә:15° — ҡа боролғанда (шкала 0°, 15°, 30° һ.б.) бер сәғәт йондоҙ ваҡыты үтә (шкала 23, 0, 1, һ. б.). 2."Йондоҙло" сәғәт уғы Ҡояшҡа беркетелгән уйҙырма циферблатта әйләнә: яҡынса бер ай эсендә (шкала 06, 07, 08, һ. б.) уҡ 30° — ҡа (шкала 0°, 15°, 30°, һ. б.) күсә

Йондоҙ ваҡыты, s, яҙғы көн менән төн тигеҙлеге нөктәһенең сәғәт мөйөшө . Астрономдар йондоҙ ваҡытын телескопты кәрәкле объектты күреү өсөн ҡайҙа йүнәлтергә кәрәклеген билдәләү өсөн ҡулланалар.

Урынға ҡарап айыралар:

  • Урындағы йондоҙ ваҡыты (ингл. Local Sidereal Time, LST) — бирелгән урын өсөн (урындағы меридиан өсөн) яҙғы көн менән төн тигеҙлеге нөктәһенең сәғәт мөйөшө.
  • Гринвич йондоҙ ваҡыты йәки Гринвич буйынса йондоҙ ваҡыты (ингл. Greenwich Sidereal Time, GST) — Гринвич меридианында яҙғы көн менән төн тигеҙлеге нөктәһенең сәғәт мөйөшө.

Шуныһы иғтибарға лайыҡ: йондоҙ ваҡыты Ер әйләнешенә бәйле, шуға күрә йондоҙ ваҡыты шкалаһы бер тигеҙ түгел.

Яҙғы көн менән төн тигеҙлеге нөктәһен билдәләгәндә нутацияны төрлөсә иҫәпкә алырға, йәки бөтөнләй иҫәпкә алмаҫҡа мөмкин. Ошоға ҡарап, ысын, квази-ысын һәм уртаса йондоҙ ваҡыты араһында айырма яһала. Беренсе осраҡта ысын яҙғы көн менән төн тигеҙлеге нөктәһеist ҡарала, ул прецессия һәм нутация хәрәкәтенә эйә. Ул эклиптика яҫылығында оҙонлоғо буйынса дөйөм прецессия арҡаһында йылына 50,25" тиҙлектә күсә һәм бер үк ваҡытта нутация арҡаһында периодик рәүештә тирбәлә. Икенсе осраҡта - . ♈ med, был квазиысын йондоҙ ваҡыты, нутациянан уның ҡыҫҡа периодик өлөшө сығарыла, ниһайәт, бөтә нутацияны алып ташлау уртаса йондоҙ ваҡытын билдәләүсе яҙғы көн менән төн тигеҙлеге нөктәһен бирә.


Шулай итеп, беҙ алабыҙ: