Каргинская станицаһы

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Унда күсергә: төп йүнәлештәр, эҙләү
Каргинская
Станица Каргинская
Ил

Рәсәй

Федерация субъекты

Ростов өлкәһе

Муниципаль район

Боковский

Ауыл биләмәһе

Каргинский

Координаталар

49°21′09″ с. ш. 41°38′25″ в. д.HGЯO

Халҡы

1543 кеше (2010)

Телефон коды

+7 86382

Почта индексы

346240

Автомобиль коды

61, 161

ОКАТО коды

60 207 844 001

ОКТМО коды

60 607 444 101

Рәсми сайт

stkarginskaya.narod.ru

Каргинская (Рәсәй)
Каргинская
Каргинская
Каргинская станицаһы (Ростов өлкәһе)
Каргинская


Карги́нская — Ростов өлкәһе Боковский районындағы станица. Ростов өлкәһе Каргинский ауыл биләмәһенең административ үҙәге. Каргинский станицаһында генерал-майор Василий Васильевич Стороженко тыуған.

Тарихы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Каргин утары тарихы XVIII быуаттан, казактар Дон йылғаһының һул яҡ ярынан уңдырышлыраҡ уң ярына күсеп ултырған дәүерҙән башланған. Был ерҙәрҙе үҙләштергәндәр, утарҙарға нигеҙ һалғандар. Ғәҙәттә ултыраҡтар йылғалар һәм башҡа һыу сығанаҡтары эргәһендә ҡара тупраҡлы ерҙәрҙә барлыҡҡа килгән. Так на берегу реки Чир начал славную историю один из красивейших в верховьях Дона хутор Каргин.

1791 һәм 1796 йылдарҙа полк йөҙбашы (сотник) Фёдор Каргин һәм уның ағай-энеһе Иван һәм Дементий Ғәскәри идаралыҡҡа утарға нигеҙ һалырлыҡ урын тәғәйенләүсе Ғәскәри грамота биреүҙәрен һорап мөрәжәғәт иткәндәр, һәм 1797 йылдың 6 февралендә генә грамота бирелгән. Сходта (йыйылышта) асыҡ тауыш биреү юлы менән өс йыл срокка һайланған атаман утарҙа бөтөн власты үҙ ҡулында тотҡан.

Утар етеҙ үҫкән. Хужалыҡтар иҫәбе буйынса Вёшенская һәм Казанская станицаларынан ҡала өсөнсө урында торған. 1836 йылда Каргинда барлығы 25 хужалыҡ булған, 1873 йылда — 110, 1897 йылда −235, 1912 йылға инде — 260. Халыҡ һаны — 1707: шуларҙың 926-һы ирҙәр, 781-е ҡатын-ҡыҙҙар, белемлеләр — 403, уҡымағандар — 834 кеше. Каргин халҡының яртынан аҙырағын ситтән килгән кешеләр тәшкил иткән.

Билдәле кешеләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Географияһы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Каргинская Ростов өлкәһенең төньяғында, Боковская станицаһынан 20 километрҙа һәм Вёшенская станицаһынан 40 километрҙа, Чир йылғаһы буйында урынлашҡан.

Урамдары[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Архиповская ур.,
  • Гвардия дивизияһы ур.,
  • Комсомол ур.,
  • Кривошлыков ур.,
  • Ленин ур.,
  • Яр буйы ур.,
  • Подтелков ур.,
  • Слобода ур.,
  • Совет ур.,
  • Совхоз ур.,
  • Соловьёв ур.,
  • Эшсе Резервтар ур.,
  • Чир ур.


Иҫтәлекле урындары[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Ҡомло ҡурған.
  • «Тымыҡ Дон» романында был урын менән бәйле тарихи ваҡиғалар һүрәтләнгән алпауыт тирмәне.

Каргинская станицаһында Федераль әһәмиәткә эйә мәҙәни мираҫ объекттары урынлашҡан. Уларға түбәндәгеләр ҡарай:

  • 1919—1926 йылдарҙа яҙыусы Михаил Александрович Шолохов йәшәгән усадьба. Усадьба составында ХХ быуат башында төҙөлгән тораҡ йорт, мал һәм ҡош-ҡорт өсөн һарай (ХХ б. башы), поветка (ХХ б. башы), мөгәрәп (ХХ б. башы), йәйге мейес (ХХ б. башы), торналы ҡойо (ХХ б.башы), ҡойма (XX б. башы) бар[1]. Усадьбала Михаил Шолохов ата-әсәһе менән йәшәгән, шунда уҡ ликбез мәктәбе уҡытыусыһы булған, артабан — станица ревкомы хеҙмәткәре, станица статистигы булып эшләгән. 1922 йылдан Шолохов Ростовта Донпродком курстарында уҡыған, Букановская станицаһында аҙыҡ-түлек инспекторы булып эшләгән.

Был йортта Михаил Шолохов «Дон хикәйәләре» һәм «Зәңгәрһыу дала» (1926) йыйынтыҡтарында берләштерелгән әҫәрҙәрен яҙған. Шунда уҡ возник замысел романа «Тымыҡ Дон» романын яҙыу ниәте тыуған.

Шолоховтар ғаиләһе, 1926 йылда күскәндә, усадьбаны урындағы крәҫтиән М. Чукаринға һатып киткән. 1945 йылдан ул А. Косых ғаиләһенең милеге булған. 1972 йылда усадьба йортон Боковский район башҡарма комитеты һатып алған. Шунда уҡ был музей асылған. 1978 йылдан ихатаның бер өлөшө А. Косых ғаиләһе милегендә булған.

РСФСР Министрҙар Советының 1984 йылдың 11 июлендә сыҡҡан «Ике тапҡыр Социалистик Хеҙмәт Геройы, яҙыусы һәм йәмәғәт эшмәкәре М. А. Шолоховтың иҫтәлеген мәңгеләштереү тураһында» тигән 306-сы Постановлениеһы нигеҙендә усадьба М. А. Шолохов Дәүләт музей-ҡурсаулығы составына индерелгән.

Усадьба йорто архитектураһына ХХ быуат башы Юғарғы Дон ауылдары һыҙаттары хас. Эске яғынан йорт соланға, аш, йоҡо һәм түрьяҡ бүлмәләренә бүленгән. 1924—1926 йй. жил Михаил Шолохов үҙенең ҡатыны, ҡыҙы Светлана менән түрьяҡта йәшәгән. Хәҙерге ваҡытта йортта яҙыусының 20-се йылдар уртаһындағы тормошона хас йыһаздар тергеҙелгән[2].

  • Сиркәү янындағы училище. Бында 1912—1914 йылдарҙа Михаил Шолохов йәшәгән[3]. Сиркәү яны училищеһы бинаһы 1880-се йылдар аҙағында — 1890-сы йылдар башында төҙөлгән. Бина проекты хәрби биләмәләр инженер Корпусының XVII округы өлкә идаралығында әҙерләнгән. 1920-се йылдарҙа район мәктәптәре менән идара итеү халыҡ мәғарифы Бүлегенә тапшырылған. 1923 йылдан мәктәп ете йыллыҡҡа әүерелгән.

Бөйөк Ватан һуғышы йылдарында мәктәп бинаһында госпиталь, артабан яңынан мәктәп эшләгән. 1960-сы йылдарҙа бында урындағы уҡыусылар өсөн интернат урынлашҡан. 1988 йылдан мәктәп М. А. Шолохов Дәүләт музей-ҡурсаулығы балансына күсерелгән. Бында яҙыусының уҡыусы йылдары тураһында экспозиция урынлаштырылған, ваҡытында Шолохов үҙе ултырған мемориаль өс урынлы парта ҡуйылған.

Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Ҡалып:Rostov-obl-geo-stub Ҡалып:Ростов өлкәһенең Боков районы