Килдебәкова Тәнзилә Әсхәт ҡыҙы

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску
Килдебәкова Тәнзилә Әсхәт ҡыҙы
Заты ҡатын-ҡыҙ
Гражданлығы Flag of the Russian Soviet Federative Socialist Republic (1918–1937).svg РСФСР
Тыуған көнө 15 март 1939({{padleft:1939|4|0}}-{{padleft:3|2|0}}-{{padleft:15|2|0}})
Тыуған урыны СССР, РСФСР, Өфө
Вафат булған көнө 2 март 2015({{padleft:2015|4|0}}-{{padleft:3|2|0}}-{{padleft:2|2|0}}) (75 йәш)
Вафат булған урыны Рәсәй, Өфө
Һөнәр төрө тел ғилеме
Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа бүләктәре

Килдебәкова Тәнзилә Әсхәт ҡыҙы - (15 март 19392 март 2015), тел белгесе, юғары мәктәп уҡытыусыһы. Филология фәндәре докторы (1987), профессор (1990). Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған фән эшмәкәре (1999), Рәсәй Федерацияһының почётлы юғары профессиональ белем биреү хеҙмәткәре (2003).

Биографияһынан[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Тәнзилә Әсхәт ҡыҙы Килдебәкова 1939 йылдың 15 мартында Өфө ҡалаһында донъяға килгән.

1961 йылда Башҡорт дәүләт университетын тамамлаған һәм шунда уҡ эшләй башлай.

19651967 йылдарҙа Стәрлетамаҡ педагогия институтында эшләй.

19771978 йылдарҙа Монголияла Улан-Батор университетында уҡыта.

19901995 йылдарҙа Башҡорт дәүләт университетының дөйөм һәм сағыштырма‑тарихи тел ғилеме кафедра мөдире.

Фәнни эшмәкәрлеге[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Фәнни эшмәкәрлегенең төп йүнәлештәре: функциональ лингвистика, когнитив лингвистика, лексикография, контрастив лингвистика. Ул функциональ грамматика, тел функциялары һәм номинация типологияһы мәсьәләләрен өйрәнгән; донъя тел картинаһын сағылдырған мөхиттәрҙең функциональ‑семантик теорияһы һәм когнитив һүҙлектә урыҫ теле, башҡорт теле, инглиз теле, француз теле миҫалдары нигеҙендә тел материалын йыйыу һәм биреү принциптарын эшләгән.

“Урыҫ теленең функциональ‑когнитив идеографик һүҙлеге” (“Функционально-когнитивный идеографический словарь русского языка”, 2 бүлектә, 2007), “Урыҫ теленең функциональ‑когнитив һүҙлеге (Донъя тел картинаһы)” [“Функционально‑когнитивный словарь русского языка (Языковая картина мира)”, 2011—13] проектының авторы һәм төп төҙөүсеһе (Г.В.Ғафарова менән берлектә).

Утыҙҙан ашыу ике телле (урыҫса‑башҡортса, урыҫса‑инглизсә, урыҫса‑французса) когнитив һүҙлектәр авторы.

Ғилми хеҙмәттәре[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Когнитивные аспекты лексической системы языка. Уфа, 1998 (авторҙ.).
  • Теоретические основы и принципы составления функционально-когнитивного словаря. Уфа, 2003 (авторҙ.).
  • Функциональный аспект словообразования русского языка. СПб., 2007 (авторҙ.).
  • 200‑ҙән ашыу фәнни хеҙмәт, шул иҫәптән вуздар өсөн дәреслектәр һәм уҡыу әсбаптары [1] .

Маҡтаулы исемдәре һәм бүләктәре[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған фән эшмәкәре (1999).
  • Рәсәй Федерацияһының почётлы юғары профессиональ белем биреү хеҙмәткәре (2003).

Шулай уҡ ҡара[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  1. Килдебәкова Тәнзилә Әсхәт ҡыҙы [1]

Сығанаҡтар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Килдебәкова Тәнзилә Әсхәт ҡыҙы [2]

Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • БДУ-ның Почетлы профессорҙары һәм докторҙары [3]