Колдунов Александр Иванович

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску
Колдунов Александр Иванович
Заты ир-ат
Гражданлығы Flag of the Soviet Union.svg СССР
Хеҙмәт итеүе СССР
Тыуған көнө 20 сентябрь 1923({{padleft:1923|4|0}}-{{padleft:9|2|0}}-{{padleft:20|2|0}})[1]
Тыуған урыны СССР, РСФСР, Смоленск губернаһы[d], Смоленский уезд[d], Мощиново[d][1]
Вафат булған көнө 7 июнь 1992({{padleft:1992|4|0}}-{{padleft:6|2|0}}-{{padleft:7|2|0}}) (68 йәш)
Вафат булған урыны Рәсәй, Мәскәү ҡалаһы
Ерләнгән урыны Новодевичье зыяраты[d]
Һөнәр төрө сәйәсмән, лётчик
Биләгән вазифаһы СССР Юғары Советы депутаты[d]
Ойошма йәки клуб ағзаһы КПСС Үҙәк комитеты[d]
Уҡыу йорто Осоусыларҙың Качинск юғары хәрби авиация училищеһы[d]
Ю. А. Гагарин исемендәге Хәрби-һауа академияһы[d]
Рәсәй Федерацияһы Ҡораллы Көстәре Генераль штабы Хәрби академияһы[d]
Сәйәси фирҡә ағзаһы Советтар Союзы Коммунистар партияһы
Хәрби звание главный маршал рода войск[d], второй лейтенант[d], Лейтенант, өлкән лейтенант[d], Капитан, Майор, подполковник[d], полковник[d], генерал-майор авиации[d], генерал-лейтенант авиации[d], генерал-полковник авиации[d] һәм маршал рода войск[d]
Һуғыш/алыш Бөйөк Ватан һуғышы һәм Икенсе бөтә донъя һуғышы
Ғәскәр төрө СССР хәрби-һауа көстәре[d]
Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа бүләктәре

Александр Иванович Колдунов (20 сентябрь 1923 йыл — 7 июнь 1992 йыл, Мәскәү) — совет дәүләт һәм хәрби эшмәкәре, СССР Авиацияһының Баш маршалы, ике тапҡыр Советтар Союзы Геройы. КПСС Үҙәк Комитеты ағзаһы (1981—1990). СССР Юғары Советының 9-11-се саҡырылыш Милләттәр Советы депутаты (1974—1989).

Бөйөк Ватан һуғышы йылдарында иң яҡшы совет истребитель-астарҙың береһе. Ас һуғышыр араһында иң һөҙөмтәле истребителе "Як"дарҙың араһынан иң һөҙөмтәле ас.

Биографияһы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Алекса́ндр Ива́нович Колдуно́в 1923 йылдың 20 сентябрендә Смоленск губернаһы Мощиново ауылында хеҙмәткәр ғаиләһендә тыуа. Урыҫ. Мәскәү өлкәһе Электроугли ҡалаһында урта мәктәпте тамамлай. Реутовта аэроклубта уҡый.

Бөйөк Ватан һуғышы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

1941 йылдан Эшсе-Крәҫтиән Ҡыҙыл Армияһында. Бөйөк Ватан һуғышы ваҡытында, 1943 йылдың мартында Мясников исемендәге Качинск Ҡыҙыл Байраҡлы хәрби авиация мәктәбен тамамлай. Запастағы авиаполкка ебәрелә, әммә ғәмәлдәге армияға алыныуға өлгәшә. 1943 йылдың майынан фронтта 594-се штурмлаусы авиация полкы осоусыһы вазифаһында. 1943 йылдың 21 июнендә Северский Донец йылғаһы өҫтөндә беренсе еңеүгә өлгәшә. Тиҙ арала хәрби иҫәбен арттыра, шул уҡ ваҡытта вазифаларында ла үҫә бара: 1943 йылда кесе летчик, летчик, звено командиры, эскадрильяһы командиры урынбаҫары була. 1943 йылдың көҙөнән һуғыштың аҙағына тиклем эскадрильяға командалыҡ итә. Днепр өсөн алышта, Украинаның уң ярын азат итеүҙә, Яссы-Кишинев операцияһында, Будапешт операцияһында, Румыния, Болгария, Югославия, Венгрия, Чехословакия һәм Австрияны азат итеү операцияларында айырылып тора.

Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  1. 1,0 1,1 Колдунов Александр Иванович // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохорова — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969.

Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]