Мәскәү

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Унда күсергә: төп йүнәлештәр, эҙләү
Федераль әһәмиәтендәге ҡала, федерация субъекты -регион
Мәскәү
Московский международный деловой центр «Москва-Сити» 14.07.2014.jpg
Флаг Герб
Flag of St msk (Russia).jpg Coat of Arms of msk (2003).jpg
Ил Рәсәй
Координаты 59°57′00″ с. ш. 30°19′00″ в. д. / 59.95000° с. ш. 30.31667° в. д. / 59.95000; 30.31667 (G) (O) (Я)Координаталар: 59°57′00″ с. ш. 30°19′00″ в. д. / 59.95000° с. ш. 30.31667° в. д. / 59.95000; 30.31667 (G) (O) (Я)
Глава Q319497?
Беренсе мәртәбә телгә алынған 1147
Халҡы Ҡалып:Wikidata/p1082
Агломерация 1130000
Сәғәт бүлкәте Q6760?
Телефон коды 495, 499
Почта индексы 101001–135999
Рәсми сайт mos.ru
Мәскәү (Земля)
Мәскәү

Мәскәү (урыҫ. Москва) — Рәсәй Федерацияһының баш ҡалаһы, федераль әһәмиәтендәге ҡала, Мәскәү өлкәһенең(әммә унын составына инмәй) һәм Үҙәк федераль округының үҙәге. Герой ҡала (1965), ике Ленин ордены (1974, 1965) һәм Октябрь Революцияһы (1967) менән бүләкләнгән.

Ҡалала урынлашҡан һәйкәлдәр һәм биналар Рәсәйҙең 100 һумлы аҡсаһында һүрәтләнгән.

Рәсәйҙә һәм Европала халыҡ һаны буйынса иң эре ҡалалар иҫәбендә. 2009 йылдың 1 июленә торошло халыҡ һаны — 10,527 млн кеше.

Cәнәғәт[үҙгәртергә | Cығанаҡ кодты үҙгәртергә]

Ҡалала Renault сит ил маркаһы машиналарҙы йыйыу заводтары бар.

Юғары уҡыу йорттары[үҙгәртергә | Cығанаҡ кодты үҙгәртергә]

Мәскәү ҡалаһында дәүләт һәм дәүләттеке булмаған юғары уҡыу йорттары эшләп килә. Беренсеһе бер нисә төркөмгә бүленә: университеттар,академиялар,иниституттар,консерватормялар,Рәсәй Федерацияһының Оборона министрлығы ЮУЙ-ҙары(ВУЗ-дар), ЭЭМ(МВД), ҒХМ (МЧС), ФИХ уҡыу йортарры бар. Шулай уҡ башҡа ҡалаларҙағы юғары уҡыу йорттарының исемлеге лә теҙмә лә айырым бирелгән. Дәүләт ҡарамағында булмаған юғары уҡыу йорттарының да теҙмәләре бар. Унда шулай уҡ:университеттар,академиялар,иниституттар, дини уҡыу йорттары бар.

  1. 1-се Мәскәү дәүләт медицина университеты
  2. М. В. Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты
  3. Мәскәү дәүләт геодезия һәм картография университеты
  4. Мәскәү дәүләт төҙөлөш университеты
  5. Мәскәү дәүләт Халыҡ-ара мөнәсәбәттәр институты
  6. Рәсәй дәүләт нефть һәм газ университеты
  7. Рәсәй халыҡтар дуҫлығы университеты
  8. Мәскәү ҡорос һәм иретмәләр институты
  9. Г. В. Плеханов исемендәге Рәсәй иҡтисад университеты [1]
  10. Мәскәү дәүләт бәйләнеш юлдар университеты
  11. Мәскәү дәүләт юридик академияһы
  12. Рәсәй Хөкүмәте янындағы Финанс Университеты
  13. Рәсәй дәүләт социаль университеты
  14. Рәсәй Президенты янында халыҡ хужалығы һәм дәүләт хеҙмәт Рәсәй академияһы(РАНХиГС).
  15. В. И. Суриков исемендәге Мәскәү дәүләт академия рәсем институты

Климаты[үҙгәртергә | Cығанаҡ кодты үҙгәртергә]

Ҡала климаты
Күрһәткес Ғин Фев Мар Апр Май Июн Июл Авг Сен Окт Ноя Дек Йыл
Абсолют максимум, °C {{{Янв_а_макс}}} 8,3 17,5 28,9 33,2 34,7 38,2 37,3 32,3 24,0 14,5 9,6 38,2
Уртаса максимум, °C {{{Янв_ср_макс}}} −3,7 2,6 11,3 18,6 22,0 24,3 21,9 15,7 8,7 0,9 −3 9,6
Уртаса температура, °C {{{Янв_ср}}} −6,7 −1 6,7 13,2 17,0 19,2 17,0 11,3 5,6 −1,2 −5,2 5,8
Уртаса минимум, °C {{{Янв_ср_мин}}} −9,8 −4,4 2,2 7,7 12,1 14,4 12,5 7,4 2,7 −3,3 −7,6 2,1
Абсолют минимум, °C {{{Янв_а_мин}}} −38,2 −32,4 −21 −7,5 −2,3 1,3 −1,2 −8,5 −20,3 −32,8 −38,8 −42,2
Яуым-төшөм нормаһы, мм {{{Янв_ср_осад}}} 41 35 37 49 80 85 82 68 71 55 52 707
Сығанаҡ: Погода и Климат

Мәскәү мәсеттәре[үҙгәртергә | Cығанаҡ кодты үҙгәртергә]

Мәскәүҙең административ ҡоролошо[үҙгәртергә | Cығанаҡ кодты үҙгәртергә]

Мәскәү, Рәсәй Гербы
Административ округтар 12
Райондар 125
Тораҡ пункттар 21

Үҙәк административ округы[үҙгәртергә | Cығанаҡ кодты үҙгәртергә]

Үҙәк административ округы райондары Мәскәү картаһында

Төньяҡ административ округы[үҙгәртергә | Cығанаҡ кодты үҙгәртергә]

Төньяҡ административ округы райондары Мәскәү картаһында

Төньяҡ-Көнсығыш административ округы[үҙгәртергә | Cығанаҡ кодты үҙгәртергә]

Төнъяк-Көнсығыш административ округы райондары Мәскәү картаһында

Округтар: Алексеевский, Алтуфьевский, Бабушкинский, Бибирево, Бутырский, Лианозово, Лосиноостровский, Марфино, Марьина Роща, Останкинский, Отрадное, Ростокино, Свиблово, Төнъяк, Төнъяк Медведково,Южное Медведково, Ярославский

Көнсығыш административ округы[үҙгәртергә | Cығанаҡ кодты үҙгәртергә]

Көнсығыш административ округы райондары Мәскәү картаһында

Көньяҡ-Көнсығыш административ округы[үҙгәртергә | Cығанаҡ кодты үҙгәртергә]

Көнъяк-Көнсығыш административ округы райондары Мәскәү картаһында

Көнъяк административ округы[үҙгәртергә | Cығанаҡ кодты үҙгәртергә]

Көнъяк административ округы райондары Мәскәү картаһында

Көнъяк-Көнбайыш административ округы[үҙгәртергә | Cығанаҡ кодты үҙгәртергә]

Көнъяк-Көнбайыш административ округы райондары Мәскәү картаһында

Көнбайыш административ округы[үҙгәртергә | Cығанаҡ кодты үҙгәртергә]

Көнбайыш административ округы райондары Мәскәү картаһында

Төньяҡ-Көнбайыш административ округы[үҙгәртергә | Cығанаҡ кодты үҙгәртергә]

Төнъяк-Көнбайыш административ округы райондары Мәскәү картаһында

Зеленоград административ округы[үҙгәртергә | Cығанаҡ кодты үҙгәртергә]

ЗелАО райондары Мәскәү картаһында

Новомосковский административ округы[үҙгәртергә | Cығанаҡ кодты үҙгәртергә]

тораҡ пункттар: Воскресенское,Внуковское,Десёновское,Кокошкино,Марушкинское,Московский,«Мосрентген»,Рязановское

Троицкий административ округы[үҙгәртергә | Cығанаҡ кодты үҙгәртергә]

  • тораҡ пункттар - Вороновское, Киевский, Клёновское, Краснопахорское, Михайлово-Ярцевское, Новофёдоровское, Первомайское, Роговское, Троицк, Щаповское]]

Музейҙар[үҙгәртергә | Cығанаҡ кодты үҙгәртергә]

Царицыно[үҙгәртергә | Cығанаҡ кодты үҙгәртергә]

«Царицыно» дәүләт тарихи-архитектура, художество һәм ландшафт музей-заповеднигы — Мәскәү ҡалаһы музейҙарының береһе һәм Мәскәүҙең иң эре заповеднигы. Ул биналарҙы, пейзаж һәм ландшафт паркты үҙенә индерә. Исем. Царицын исемен Екатерина II ҡушҡан. Музей Царицыно һәм «Орехово» станциялары эргәһендә тора.

Йәһүд музейы һәм толерантлыҡ үҙәге[үҙгәртергә | Cығанаҡ кодты үҙгәртергә]

Йәһүд музейы һәм толерантлыҡ үҙәгейәһүд тарихы, мәҙәниәте музейы. Музейҙа Йәһүҙилек, Йәһүдтәрҙең Рәсәйҙә таралыуы, йәшәү тарихы һүрәтләнгән. Рәсәйҙәге иң ҙур милли-мәҙәни үҙәктәрҙең береһе. Бахметьев гаражы архитектура һәйкәле йортонда урынлашҡан. Урынлашыу. Марьина Роща, Достоевская, Менделеевская, Новослободская метро станциялар янында.

Халҡы[үҙгәртергә | Cығанаҡ кодты үҙгәртергә]

Мәскәүҙә 1989 йылда — 5417, 2002 йылда — 5941 башҡорт йәшәгәне теркәлгән[2].

Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | Cығанаҡ кодты үҙгәртергә]

Әҙәбиәт[үҙгәртергә | Cығанаҡ кодты үҙгәртергә]

Һылтанмалар[үҙгәртергә | Cығанаҡ кодты үҙгәртергә]