Оснабрюк

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску
Оснабрюк
нем. Osnabrück
ФлагГерб
Banner der Stadt Osnabrück.svgOsnabrück Wappen.svg
Рәсем
Нигеҙләү датаһы 780
Рәсми атамаһы Osnabrück
Ҡыҫҡаса атамаһы Os
Нигеҙләүсе Бөйөк Карл
Дәүләт Германия
Баш ҡалаһы Верхний Эмс[d][1]
Административ-территориаль берәмек Түбәнге Саксония
Һыу ятҡылығы буйында урынлашҡан Хазе[d], Дюте[d], Rubbenbruchsee[d] һәм Q758015?
Находится в пределах природно-географического объекта Osnabrück Land[d] һәм TERRA.vita Nature Park[d]
Иң юғары нөктә Q2094104?
Хөкүмәт башлығы Вольфганг Гризерт[d]
Ойошма йәки клуб ағзаһы Climate Alliance[d][2]
Халыҡ иҫәбе 164 070 кеше (31 декабрь 2016)[3]
Административ рәүештә бүленә Innenstadt[d], Weststadt[d], Westerberg[d], Eversburg[d], Hafen[d], Sonnenhügel[d], Haste[d], Dodesheide[d], Gartlage[d], Schinkel[d], Widukindland[d], Schinkel-Ost[d], Fledder[d], Schölerberg[d], Kalkhügel[d], Wüste[d], Sutthausen[d], Hellern[d], Atter[d], Pye[d], Darum/Gretesch/Lüstringen[d], Voxtrup[d] һәм Nahne[d]
Майҙан 119,8 км² (2016)[4]
Диңгеҙ кимәленән бейеклек 63±1 Метр
Сәғәт бүлкәте центральноевропейское летнее время[d], UTC+1[d] һәм UTC+02:00[d]
Туғандаш ҡала Афула[d], Анже[d][5], Харлем[d][6], Вила-Реал[d][7], Тверь[8], Чанаккале[d][9], Дерби[d][10], Грайфсвальд[d][11], Хэфэй[d][12], Гмюнд[d][13], Эвансвилл[d][14] һәм Кванмён[d][15]
Сиктәш Оснабрюк[d] һәм Штейнфурт[d]
Почта индексы 49074–49090
Рәсми сайт osnabrueck.de
Урынлашыу картаһы
Туристический центр Q51019165?
Бында ерләнгән кешеләр категорияһы [d]
Урындағы телефон коды 0541, 05402, 05406 һәм 05407
Номер тамғаһы коды OS
Тау һырты Osnabrück Uplands[d] һәм Lower Saxon Hills[d]
Commons-logo.svg Оснабрюк Викимилектә

Оснабрю́к (нем. Osnabrück, нидерланд. Ossenbrügge) — Германиялағы ер әһәмиәтендәге ҡала, Түбәнге Саксония ерендә ҙурлығы буйынса өсөнсө ҡала. Ҡалала Оснабрюкский университет, юғары техник мәктәп һәм католик епископлығы урынлашҡан.

Яҡындағы ҙур ҡалалар: Билефельд (көньяҡ-көнсығышҡа 43 км тирәһе), Мюнстер (көньяҡ-көнбайышҡа 44 км тирәһе), Ольденбург (төньяҡҡа  95 км), Бремен (төньяҡ-көнсығышҡа 103 км), Һанновер (көнсығышҡа 114 км), шулай уҡ нидерланд ҡалаһы Энсһеде (көнбайышҡа 78 км).

Тарихы [үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Оснабрюк Бөйөк Карл тарафынан 780 йылда нигеҙ һалынған епископлыҡ эргәһендәге баҙар булараҡ барлыҡҡа килгән. Б. э. 9 йылында, 2000 йыл элек, Оснабрюк эргәһендә боронғо германдар 10-15 мең рим легионерын ҡыйратҡан (Тевтобург Урманындағы ҡаты алыш).

1348 йылда беренсе билдәле ҡала йәмғиәт-сәйәси ҡәбилә ҡоролошо тәртибе яҙылған.

1648 йылда Оснабрюкта һәм Мюнстерҙа Вестфаль килешеүе төҙөлгән.

1811 йылда был ерҙәрҙе Франция империяһы аннексиялаған, һәм Оснабрюк бер ни тиклем ваҡыт Үрге Эмс департаментының хакимиәт үҙәге булған.

Икенсе донъя һуғышы йылдарында ҡала көнбайыш союздаштар тарафынан 79 тапҡыр бомбаға тотолған. Биналарҙың 65 %, ә үҙәк өлөшөндә хатта 94 %  емерелгән.

Йыл Халыҡ
1990 161 317
1995 168 050
2000 539 164
2005 489 164
2010 163 514

Инфраструктураһы һәм иҡтисады[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Төп тимер юл вокзалы

Оснабрюк мөһим тимер юл үҙәге булып тора. Бында Һамбург — Бремен — Рур өлкәһе һәм Амстердам — Һанновер — Берлин һыҙаттары киҫешә. Оснабрюк аша бер нисә автобан: A1 (Путтһарден — Саарбрюкен), A30 (Бад-Эйнхаузен — Амстердам) һәм A33 (Оснабрюк — Падерборн), B68 автоюлы, шулай уҡ көнсығыш яғындағы B51 һәм B65 юлдары.

Ҡаланан 35 саҡрым алыҫлыҡта Мюнстер-Оснабрюк (IATA: FMO) халыҡ-ара аэропорты урынлашҡан.

Юғары белем [үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Университет (яҡынса 12000 студент) һәм институт эшләй.

Һаулыҡ һаҡлау[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Klinikum Osnabrück GmbH (шул иҫәптән онкология һәм быуындар хирургияһы шәхси клиникаһы)
  • Paracelsus-Klinik Osnabrück
  • Marienhospital Osnabrück, Niels-Stensen-Kliniken концернының бер өлөшө.
  • Osnabrück Christliches Kinderhospital
  • Kinderhospital Osnabrück
  • Osnabrück AMEOS Klinikum

Оснабрюк регионында:

  • Klinikum Osnabrücker Land GmbH
  • Klinikum Ibbenbüren

Төрлөһө [үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Оснабрюкта немец яҙыусыһы Эрих Мария Ремарк тыуған. Тап ошо ҡалала Ремарктың ҡайһы бер әҫәрҙәрендәге («Время жить и время умирать» һәм «Чёрный обелиск», шулай уҡ өлөшләтә «Ночь в Лиссабоне» романында) ваҡиғалар бара. Ремарктың әҫәрҙәрендә Оснабрюк Верден йәки Верденбрюк тип атала. 

Билдәле кешеләре [үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Кристиан Вульф — 10-сы Германия президенты.
  • Эрих Мария Ремарк — немец яҙыусыһы.
  • Феликс Нуссбаум — йәһүд сығышлы немец рәссамы, Яңы предметлыҡ сәнғәт стиле вәкиле.
  • Һанс Герт Пёттеринг — немец сәйәси эшмәкәре.
  • Аньорка Штрехель — немец актрисаһы.
  • Фриц Вольф — билдәле немец рәссам-карикатурасыһы.

Туғанлашҡан ҡалалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Әҙәбиәт [үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Bettina Meckel. Osnabrück und Umland. / Пер. на русский: Leonid Bussler. Wenner, Оснабрюк, 2010, ISBN 978-3-87898-417-7

Һылтанмалар [үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Верхний Эмс — 1811.
  • http://www.klimabuendnis.org/nc/kommunen/das-netzwerk.html
  • https://www1.nls.niedersachsen.de/statistik/
  • https://www.destatis.de/DE/ZahlenFakten/LaenderRegionen/Regionales/Gemeindeverzeichnis/Administrativ/Aktuell/05Staedte.html
  • http://www.osnabrueck.de/verwaltung/staedtepartnerschaften/freunde-und-partner/angers.html
  • http://www.osnabrueck.de/verwaltung/staedtepartnerschaften/freunde-und-partner/haarlem.html
  • http://www.osnabrueck.de/verwaltung/staedtepartnerschaften/freunde-und-partner/vila-real.html
  • http://www.osnabrueck.de/verwaltung/staedtepartnerschaften/freunde-und-partner/twer.html
  • http://www.osnabrueck.de/verwaltung/staedtepartnerschaften/freunde-und-partner/canakkale.html
  • http://www.osnabrueck.de/verwaltung/staedtepartnerschaften/freunde-und-partner/derby.html
  • http://www.osnabrueck.de/verwaltung/staedtepartnerschaften/freunde-und-partner/greifswald.html
  • http://www.osnabrueck.de/verwaltung/staedtepartnerschaften/freunde-und-partner/hefei.html
  • http://www.osnabrueck.de/verwaltung/staedtepartnerschaften/freunde-und-partner/gmuend.html
  • http://www.osnabrueck.de/verwaltung/staedtepartnerschaften/freunde-und-partner/evansville.html
  • http://www.osnabrueck.de/verwaltung/staedtepartnerschaften/freunde-und-partner/kwangmyong.html