Пасько Евдокия Борисовна

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску
Пасько Евдокия Борисовна
рус. Евдокия Борисовна Пасько
Рәсем
Заты ҡатын-ҡыҙ
Гражданлығы Flag of the Soviet Union.svg СССР
Хеҙмәт итеүе СССР
Тыуған көнө 30 декабрь 1919({{padleft:1919|4|0}}-{{padleft:12|2|0}}-{{padleft:30|2|0}})
Тыуған урыны Совет Рәсәйе, Туркестанская Автономная Социалистическая Советская Республика[d], Семиреченская область[d], Пржевальский уезд[d], Липенка[d]
Вафат булған көнө 27 ғинуар 2017({{padleft:2017|4|0}}-{{padleft:1|2|0}}-{{padleft:27|2|0}}) (97 йәш)
Вафат булған урыны Рәсәй, Мәскәү ҡалаһы
Ерләнгән урыны Троекуров зыяраты[d]
Һөнәр төрө лётчик, Уҡытыусы
Эш биреүсе Н. Э. Бауман исемендәге Мәскәү дәүләт техник университеты[d]
Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа бүләктәре
Ҡыҙыл Байраҡ ордены Ленин ордены Ҡыҙыл Йондоҙ ордены Советтар Союзы Геройы I дәрәжә Ватан һуғышы ордены Халыҡтар Дуҫлығы ордены «Хеҙмәт ветераны» миҙалы медаль «В память 850-летия Москвы» «Кавказды обороналаған өсөн» миҙалы юбилейная медаль «50 лет Победы в Великой Отечественной войне 1941—1945 гг.» юбилейная медаль «60 лет Победы в Великой Отечественной войне 1941—1945 гг.» «1941—1945 йылдарҙағы Бөйөк Ватан һуғышында Германияны еңгән өсөн» миҙалы юбилейная медаль «65 лет Победы в Великой Отечественной войне 1941—1945 гг.» юбилейная медаль «Сорок лет Победы в Великой Отечественной войне 1941—1945 гг.» юбилейная медаль «70 лет Победы в Великой Отечественной войне 1941—1945 гг.» медаль Жукова
Уҡыу йорто МДУ-ның механика-математика факультеты[d]
Н. Э. Бауман исемендәге Мәскәү дәүләт техник университеты[d]
Ғилми дәрәжә физика-математика фәндәре кандидаты[d]
Сәйәси фирҡә ағзаһы Советтар Союзы Коммунистар партияһы
Хәрби звание өлкән лейтенант[d]
Һуғыш/алыш Бөйөк Ватан һуғышы[d] һәм Икенсе бөтә донъя һуғышы
Ғәскәр төрө СССР хәрби-һауа көстәре[d]
Commons-logo.svg Пасько Евдокия Борисовна Викимилектә

Евдокия Борисовна Пасько (30 декабрь 1919 йыл, Липенка ауылы, Джет-Уғыҙ районы, Ыссыҡкүл районы, Ҡырғыҙстан27 ғинуар 2017, Мәскәү) — совет хәрби осоусыһы, 46-сы гвардия төнгө бомбардировка авиация полкының эскадрилья штурманы, Советтар Союзы Геройы[1], механика өлкәһендә ғалим, юғары мәктәп уҡытыусыһы.

Биографияһы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Евдокия Борисовна Пасько Ҡырғыҙстандың Ыссыҡкүл өлкәһе Джет-Уғыҙ районының Липенка ауылында крәҫтиән ғаиләһендә тыуған.

1938 йылда Барнаул ҡалаһының 25-се мәктәбенең 10 синыфын тамамлай һәм МДУ-ның механика факультетына уҡырға инә. Дүртенсе курстан үҙ ирке менән армияға китә — университеттың ун ете студенты иҫәбендә 122-се авиатөркөмгә теркәлә. Энгельс ҡалаһында авиация мәктәбенең тиҙләтелгән штурман курстарын тамамлап, 1942 йылдың майынан алып һуғыш аҙағына тиклем 46-сы гвардия төнгө бомбардировка авиация полкының эскадрилья штурманы була. 1943 йылдан КПСС-тың ағзаһы.

Осоу кенәгәһе мәғлүмәттәре буйынса 790 хәрби осош һәм махсус заданиеға 10 осош яһай. Дөйөм һөжүм итеү 1220 сәғәт тәшкил итә. Дошман позицияһына 100 тоннанан ашыу бомба ырғыта. Яғыулыҡ менән дүрт келәтте, боеприпастар менән өс келәтте, өс фара, ике кисеү, 11 автомашинаны һәм ерҙә бер самолетты юҡ итә; 157 көслө шартлау, 109 янғын яһай. Бынан тыш, дошман тылына 2 миллионға тиклем листовка ташлай[2][3].

1945 йылдың аҙағында гвардия өлкән лейтенанты Е. Б Пасько - запаста. Һуңыраҡ уға «капитан» хәрби дәрәжәһе бирелә.

Мәскәүгә әйләнеп ҡайта һәм дәүләт университеты механика факультетында аспирантураның һуңғы курсын уңышлы тамамлай (1949). 33 йыл дауамында Мәскәү юғары техник училищеһында өлкән уҡытыусы булып эшләй[4].

2017 йылдың 27 ғинуарында вафат була. Хәрби хөрмәт 31 ғинуарҙа Мәскәүҙең Троекуров зыяратында ерләнә[5].

Ғаиләһе[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Ире — Малышев Борис Михайлович (1923—1985)[6], МДУ-ның механика-математика факультеты профессоры

Наградалары[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Рәхмәт билдәһе[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Ҡырғыҙстанда Ыссыҡкүл өлкәһенең административ үҙәге Каракол ҡалаһында Еңеү паркында Пасько Евдокия Борисовнаның һәйкәле (бюсы) ҡуйылған

Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Әҙәбиәт[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Пасько Евдокия Борисовна // Герои Советского Союза: Краткий биографический словарь / Пред. ред. коллегии И. Н. Шкадов — М.: Воениздат, 1988. — Т. 2 /Любов — Ящук/. — Б. 240—241. — 863 б. — 100000 экз. — ISBN 5-203-00536-2.
  • Чайка Н. На ночном бомбардировщике // Героини: очерки о женщинах — Героях Советского Союза / ред.-сост. Л. Ф. Торопов; предисл. Е. Кононенко — Вып. 2. — М.: Политиздат, 1969. — 463 б.

Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]