Пинзель Иоганн Георг

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску
Файл:Пинзель Ангел.jpg
“Ангел” скульптураһы, Пинзель эше
Тәре. 1755-1760 йылдар тирәһе

Иога́нн Пи́нзель (укр. Іван Георгій Пінзель, нем. Johann Georg Pinzel, пол. Jan Jerzy Pinzel, вафат булған 1761) — XVII быуаттың икенсе яртыһында йәшәгән поляк -немец-украин скульпторы, барокко һәм һуңғы рококо вәкиле. Пинзелдең ижадының сәскә атыуы Львов һәм Бучачтағы төҙөү сәнғәте менән бәйле.

Биографияһы һәм ижады[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Иоганн Пинзелдең тыуған урыны теүәл генә билдәле түгел. 1760 йылдарҙа Львовта, Ходовичила (хәҙер — Львов өлкәһе), Монастырискала һәм Бучачта ( хәҙер — Тернополь өлкәһе) эшләй. Пинзелдең ижад емештәре беҙҙең ваҡытҡа тиклем һаҡланып ҡалған: өс монументаль скульптура (Юрий, Лев һәм Афанасий), Монастырискалағы костелдың ҡабырға алтарҙәрендәге ағастан эшләнгән алты фигура. Бәлки, ул ратуша фасадындағы таш статуяларҙың һәм Бучачтағы Изге Покрова сиркәүенең барельефтарындағы фигураларҙың , костелдың һәм сиркәүҙең ҡаймалыуҙары ла уның эшелер, тигән фараз бар. Городоктағы (Львов өлкәһе) бер нисә вариант тәренең авторы. Пинзель эштәре өсөн тойғоға бирелеүсәнлек һәм динамика хас.

Оҫтаның шәхесе тураһында бер нәмә лә тиерлек билдәле түгел, профессиональ белемен ҡайҙа алған, Галицияға нисек килеп сыҡҡан, ниндәй шарттарҙа уның ғүмере өҙөлгәне тураһында ла мәғлүмәттәр юҡ. Варшавала табылған Бучачтан килгән сиркәү документтарына ярашлы 1751 йылда “алтарь скульпторы Иоганн Георгий тол ҡатын Елизавета Кийтоваға өйләнгән”. Һуңғараҡ документтарҙа Пинзелдең Бернард исемле улын, биш йылдан икенсе улы Антонды суҡындырыуы тураһында хәбәр ителә. Пинзелдең өйләнгәненән ун йыл үткәндән һуң 1762 йылда “Пинзелдең тол ҡатыны” Беренсдорф тигән кешегә кейәүгә сыҡҡан.

Ул үҙенең эштәренә “Пинзель оҫта” тигән имза ҡуя торған булған һәм шуға ла Иоганн—уның ысын исеме икәненә лә тулы ышаныс юҡ. Бучачта граф Николай Потоцкий яҡлауы һәм финанс яҡтан ярҙамы арҡаһында уның оҫта булараҡ таланты асылыуы билдәле. Пинзелдең әҫәрҙәренең иң ҙур коллекцияһы Львов сәнғәт галереяһында урынлашҡан. Бында айырым Иоганн Пинзель музейы ойошторолған.

Пинзелдең ижадын өйрәнеүгә һәм уның мираҫын һаҡлап ҡалыуға иң ҙур өлөштө Львов картиналар галереяһы директоры Борис Возницкий индергән.

Әҙәбиәт[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Іоанн Георг Пінзель. Скульптура. Перетворення. К.: Грані-Т, 2007
  • Возницький Б. Микола Потоцький староста Канівський та його митці архітектор Бернард Меретин і сніцар Іоан Георгій Пінзель. Львiв: Центр Європи, 2007

Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]