Прейсиш-Эйлау замогы

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску
Прейсиш-Эйлау замогы
Рәсем
Нигеҙләү датаһы 1325
Дәүләт Рәсәй
Административ-территориаль берәмек Багратионовск[d]
Мираҫ статусы Рәсәйҙең мәҙәни мираҫ объекты[d]
Беренсе яҙма телгә алыу 1326
Commons-logo.svg Прейсиш-Эйлау замогы Викимилектә

Прейсиш-Эйлау замогы — хәҙерге Багратионовскта урынлашҡан Тевтон Ордены замогы. Калининград өлкәһе Хөкүмәте ҡарары менән 2007 йылдың 23 мартында Прейсиш-Эйлау төбәк әһәмиәтендәге мәҙәни мираҫ объекты статусына эйә була.

Тарихы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

1325 йылда Тевтон ордены гроссмейстеры Вернер фон Орзельн бойороғона ярашлы оҫта Арнольд фон Эйленштайн Пруссияның Сутврит ҡәлғәһе урынында Иле замогын төҙөй башлай. Төҙөлөш барышын Бальга комтурмы Дитрих фон Альтенбург күҙәтергә тейеш була. Тирмәнле быуа төҙөгәс, рыцарҙар һыу кимәлен яһалма рәүештә күтәртеп, замоклы уртау эшләй. 1330 йылда 41×43 м күләмле, һыулы йырын менән уратып алынған, күперҙәре күтәртелгән, рәшәткә ҡапҡалы дүрт мөйөш рәүешендәге замок төҙөй. Көнсығыш яғынан ҙур форбург төкәтәләр. Тәүге иҫкә алыуҙарҙа замок «Иле» тип атала, һуңынан — Иладия, әммә «Прейсиш-Илов» (Прейсиш-Эйлау) атамаһы йәбешеп ҡала. 1347 йылға тиклем замок орден пфлегеры резиденцияһы була, һуңынан унда Бальга комтурствоһына ҡараған каммерат хакимиәте урынлаша. Икенсе донъя һуғышы ваҡытында замок артыҡ ныҡ зыян күрмәй. 1960 йылдар башына тиклем торлаҡ биналар файҙаланыла. 1961 йылдан замокты һәм форбургты райпотребсоюзға һаталар һәм бина келәт булараҡ ҡулланыла. 1964 йылда ғилми-реставрация оҫтаханаһы хеҙмәткәрҙәре замок территорияһын тикшерә. Замоктың торошо бик насар була, сөнки һуғыштан һуң уны бер тапҡыр ҙа ремонтламайҙар. Көнбайыш флигель урынына тир төҙөйҙәр, 1990 йылда уны һүтәләр. Һаҡланып ҡалған форбургта ҡыйыҡ серей башлай, 1989 йылда тикшектәр барлыҡҡа килә, 1990 йылдың авгусында урта секцияһы яна. 1990 йылдар башында һиҙелерлек булмаған ҡаҙыныу эштәре башларға һәм форбургты барлы ҡунаҡхана итергә ҡарар ителә. Әммә һуңғы этаптарҙа форбургты ташлап ҡуялар.

2016 йылдың 5 июнендә замок ҡыйығында янғын сыға, һөҙөмтәлә 80 кв. м. майҙаны яна.

16 июлдә Калининград өлкәһенең конкурс агентлығы сайтында замокты 2018 йылдың 29 авгусында аукционда һатыу тураһында иғлан донъя күрә. Башланғыс хаҡы, шул иҫәптән ер участкаһын да индереп — НДС менән 9 733 142 һум[1].

Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]