Унтер-офицер

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску
Унтер-офицер
Артиллерия полкы уряднигы йәки унтер-офицеры, 1720-1728 йылдар[1].

Унтер-офицер (нем. Unteroffizier — кесе офицерҙар категорияһы) — түбәнге чиндар (вазифа — дәрәжә) һәм төрлө дәүләттәрҙең һәм илдәрҙең ҡораллы көстәрендәге кесе командирҙар һәм етәкселек составы категорияһы, шартлы рәүештә совет, ә һуңынан Рәсәй Ҡораллы көстәрендәге сержант-старшина составына тап килә.

Хәрби жаргонында — унтер. Славян атамаһы — подофицер. Рәсәй империяһында унтер-офицерҙар (артиллерияла — фейерверкерҙар, казак ғәскәрҙәрендә — урядник һәм артабан ҡорал төрө буйынса) ике түбәнге чиндарҙың өҫтәгеһе булып тора (түбәнгеһе — рядовой) — хәрби чиндарҙың беренсе (түбәнге) дәрәжәһе[2]. «Унтер-офицер» атамаһы XVIXVII быауаттарҙағы ландскнехттар армияһынан килеп сыҡҡан атама, ул ваҡытта һалдат һәм офицерҙар составы араһында ҡатлам буйынса айырылыу күҙәтелмәй. Шул уҡ ваҡытта һәр командир офицер тип атала, һәм унтер-офицерҙар обер-офицерҙарға (һүҙмә-һүҙ өлкән офицер) ҡаршы ҡуйыла, хәҙерге терминологияла з кесе офицерҙар составы тип атала.

Рус армияһы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Беренсе донъя һуғышына китер алдынан Рус армияһының кесе унтер-офицерҙары.

Рус император армияһында унтер-офицерҙар 1917 йылдың октябренә тиклем һаҡланып килә, әммә Аҡтар хәрәкәте контроле аҫтындағы территорияларҙа, шулай ҡайһы бер сепаратистар армияларында һуңғараҡ та ғәмәлдә булалар.

«Преображенский лейб-гвардия полкы унтер-офицеры Шелганин армия капитаны дәрәжәһенә күсерелә һәм фельдегерҙар корпусында ҡалдырыла»

— Император Павел I Указы, 10 декабрь 1796 йыл.

Ҡораллы көстәрҙәге лейб-гвардияла хеҙмәт иткән унтер офицерҙарҙы (гвардия унтер-офицеры) һәм армиялағы унтер-офицерҙарҙы (армия унтер-офицеры) айырыу мотлаҡ.

Унтер-офицерҙар категорияһына төрлө осорҙа түбәндәге чиндар ҡарай:

  • зауряд-прапорщик
  • подпрапорщик
  • фельдфебель (кавалерияла — вахмистр)
  • өлкән унтер-офицер (взводный), өлкән урядник (казактар), өлкән фейерверкер (артиллерия)
  • кесе унтер-офицер, кесе урядник (казактар), кесе фейерверкер (артиллерия)
  • капрал
  • фурьер
  • каптенармус
1798 йылдан 1765 йылға тиклем
1765 йылға тиклем сержант

1826 йылға тиклем иҫке гвардия тип исемләнгән гвардияла фельдфебелдәр һәм вахмистрҙар, ә 1798 йылға тиклем сержанттар ҙа Рангтар табеленә (XIV һәм XIII) ҡарағанын иҫәпкә алырға кәрәк, әммә улар обер-офицер тип һаналмаған һәм уларға тиңләнмәгән. Шул уҡ ваҡытта армияға улар подпоручик йәки прапорщик итеп күсерелә алған.

Чиндар, званиелар һәм билдә айырмалары[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Тамғаланыш Унтер-офицерҙар төркөмө 
Инфантерия Артиллерия Кавалерия Казак ғәскәрҙәре Диңгеҙ чиндары
чин Кесе унтер-офицер[3] вице-фейерверкер кесе унтер-офицер кесе урядник Квартирмейстер 2-се статья фельдшеры
Айырыу билдәләре 1904ossr01-03.png 1904ab31-p19.png 1908ur03-p03.png Младший урядник (чин).png IRN Quartermaster1 1917.png 1906mmed-p03.png
чин Өлкән унтер-офицер[4] Өлкән (взвод) фейерверкер өлкән унтер-офицер[5] урядник Боцманмат 1-се статья фельдшеры
Айырыу билдәләре 1904ir036-p04.png 1904ab31-p18.png 1914 Senior Unteroffizier of Russian Glukhovsky 6th Dragoon Regiment (re-enlistee 2nd category) p06.png Урядник (чин).png IRN BootsmannMaat 1917.png 1906mmed-p04.png
чин фельдфебель[6] вахмистр Боцман
Айырыу билдәләре 1907ossr11-p05.png 1908ur03-p05.png 1910-1kgTkv-p05.png IRN Bootsmann 1917.png
чин подпрапорщик[7] подхорунжий
  • өлкән боцман
  • гардемарин
  • кондуктор
өлкән фельдшер
Айырыу билдәләре 1911-ir001-p06.png 1914 Podhorunzhyi (OR8) of Russian Orenburg 1st Cossack regiment p06.png IRN StarshyBotsman 1917v.jpg 1913mor-p06rul.png 1913mmed-p06.png
чин зауряд-прапорщик
Айырыу билдәләре 1904ossr01-07.png
Чиндар төркөмө эҙлеклелеге
кесе төркөм:
Рядовойҙар
Lesser Coat of Arms of Russian Empire.svg
Унтер-офицерҙар
өлкән төркөм:
Обер-офицерҙар

Немец армияһы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Унтерофицер (нем. Unteroffizier) — немец бундесверҙағы атама (НАТО эквивалент OR-5[8]), шулай уҡ йыйылма унтер-офицерҙар составының OR-5-тән OR-9-ға тиклем йыйылма билдәләмәһе. Кесе төркөм — портупеяһыҙ унтерофицер (OR-5, унтерофицер һәм штабсунтерофицер[de]) — өлкән төркөм портупеялы унтерофицер (OR-6-нанфельдфебель OR-9-ға тиклем оберштабсфельдфебель[de]).

Кесе звание:
Обер-штабсефpейтор[de]

Bundeswehr Kreuz Black.svg
Унтер-офицер
Өлкән звание:
Штабс-унтерофицер[de]

Шулай уҡ ҡарағыҙ[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Рангтар табеле

Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  1. Ҡалып:Книга:Висковатов А.В.:Историческое описание
  2. ЭСБЕ
  3. 1-се Себер уҡсылар Ғәли йәнәптәре полкы — Көнсығыш себерҙә Рус император армияһындағы пехота полктарының береһе. Айырыу билдәләре, бында: 1909 йылдан 1909 йылға тиклемге погондар
  4. Рус император армияһы айырыу билдәләре: 25-се пехота дивизияһының 2-се бригадаһы, 99-се пехота Ивангород полкы һәм 100-се пехота Островский полык — бында: 1904—1909 йылдарҙағы погондар
  5. Императрица Бөйөк ЕкатеринаГлухов 6-сы драгун полкы. Старший унтер-офицер — 2-се разрядлы сроктан тыш хеҙмәт итеүсе (1914 йылғы погон)
  6. Император ғәли йәнәптәре Императрица Мпария Федоровнаның 11-се Көнсығыш-Себер уҡсылар полкы  — Рус император армияһы полктарының береһе. айырыу билдәләре, бында: 1904 йылдан 1917 йылға тиклем погондар
  7. International Encyclopedia of Uniform Insignia. Тәүге сығанаҡтан архивланған 15 апрель 2012. 30 август 2010 тикшерелгән.
  8. Аббревиатура «OR» применяется для обозначения категории "Other Ranks / fr: sous-officiers et militaires du rang / ru: другие ранги, кроме офицеров (The abbreviation «OR» stands for «Other Ranks / fr: sous-officiers et militaires du rang / ru: другие ранги, кроме офицеров»).

Әҙәбиәт[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]