Шендеровтың табыш йорто

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску
Иҫтәлекле урын
Шендеровтың табыш йорто
Доходный дом С. Шендерова. Ростов-на-Дону.jpg
Ил Рәсәй
Ҡала Дондағы Ростов, Ворошилов проспекты, 33
Проект авторы Н. М. Соколов
Статус
Рәсәй гербы Рәсәй Федерацияһының мәҙәни мираҫы

С. И. Шендеровтың табыш йорто — Дондағы Ростовтың Ворошилов проспектында урынлашҡан 33-сө йорт. Табыш йорто XIX быуат аҙағында Ростов архитекторы Н. М. Соколов[1] проекты буйынса төҙөлгән. Бина архитектураһы — эклектиканан модерн[2] стиленә күсмә стиль. С. И. Шендеровтың табыш йорто төбәк әһәмиәтендәге мәҙәни мираҫ объекты[3] статусына эйә.

Тарихы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Иҫке открыткала Шендеров йорто

Йорт XIX быуат аҙағында Ростов архитекторы Н. М. Соколов проекты буйынса төҙөлгән. Ул икенсе гильдия сауҙагәре Соломон Израилевич Шендеров (1877—?)[4] милке була. Үҙәк өлөшөнөң беренсе ҡаты төрлө сауҙа учреждениеләренә ҡуртымға бирелгән. Икенсе ҡатты С. И. Шендеров торлаҡ булараҡ ҡуллана, шунда уҡ ҡабул итеү залдары урынлаша. Бинаның эргә ҡабырғаларында торлаҡ фатирҙар урынлашҡан.

Совет власы урынлашҡандан һуң килем йорто национализациялана. 1920-се йылдарҙа бинаның беренсе ҡатында сауҙа ойошмалары, ә икенсе ҡатында — коммуналь фатирҙар урынлаша. Йорт Бөйөк Ватан һуғышы йылдарында зыян күрә, үҙәк сатыр юҡ була. 1950-се йылдарҙа архитекторҙар М. Н. Ишунин һәм Г. А. Петров проекты буйынса бина тергеҙелә. Шул ваҡытта йорттоң яңы төкәтмәләре барлыҡҡа килә.

2000-се йылдар уртаһында бинаға реконструкция үткәрелә, уның барышында үҙәк сатыр тәүге күренешендә тергеҙелә. Хәҙерге ваҡытта бинала Альфа-банк бүлексәһе урынлашҡан.

Архитектураһы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Ике ҡатлы бина планда П рәүешле. Төп фасады Ворошилов проспектына сыға, эргә ҡабырғалары — Серафимович һәм Темерницкая урамдарына ҡарай. Төп фасадтың үҙәк секцияһы һәм мөйөштәге өлөштәре тура дүртмөйөшлө сатырлы аттик (кәрниз өҫтөндәге биҙәкле стенка) менән ослана. Беренсе ҡат, алғы йөҙө эшкәртелмәгән дүртмөйөшлө таштар менән көпләнгән. Фасадтың тәҙрәләрен биҙәү өсөн күп һылап яһалған биҙәктәр ҡулланылған: ҡатын-ҡыҙ баштары, кеше башы скульптураһы ҡуйылған дүрт ҡырлы бағаналар, үремдәр, веноктар, үҫемлек орнаменттары һ. б. Фасадтың вертикаль бүленешен икенсе ҡаттағы вертикаль сығынтылар һәм эркерҙәр күрһәтеп тора.

Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  1. Доходный дом С.И.Шендерова. voopiik-don.ru. Тәүге сығанаҡтан архивланған 15 сентябрь 2013. 28 август 2013 тикшерелгән.
  2. Есаулов Г. В., Черницына В. А. Архитектурная летопись Ростова-на-Дону — Ростов-на-Дону, 1999. — Б. 105. — ISBN 5-8456-0433-8.
  3. Ростов-на-Дону (объекты культурного наследия регионального значения). Официальный портал Правительства Ростовской области. Тәүге сығанаҡтан архивланған 14 сентябрь 2013. 28 август 2013 тикшерелгән.
  4. М.