Элон Уикленд
| Элон Уикленд | |
| эст. Maire-Ilon Wikland | |
| | |
| Тыуған: | |
|---|---|
| Тыуған урыны: | |
| Ил: | |
| Сайт: | |
Элон Викланд (йыш ҡына Илун Викланд (швед. Ilon Wikland ), тыуған Майре-Илон Пэбо (эст. Maire-Ilon Pääbo); (5 февраль 1930 йыл Тарту ҡалаһында тыуған) — Эстонияла тыуған швед рәссамы, иллюстрация һәм анимация жанрҙарында эшләй, Астрид Линдгрендың китаптарының даими иллюстраторы.
Биографияһы
[үҙгәртергә | сығанаҡты үҙгәртеү]1930 йылдың 5 февралендә Эстонияның Тарту ҡалаһында инженер-төҙөүсе Макс Пэбо һәм рәссам Вида Пэбо-Юсе ғаиләһендә тыуа, Паллас сәнғәт мәктәбен тамамлай. Атаһы менән айырылышҡандан һуң, әсәһе 1939 йылда Италияға уҡырға китә, артабан Будапешт сәнғәт академияһында оҫталығын камиллаштыра, 1948 йылда Бөйөк Британияға күсә, унда унда үҫкән ҡыҙы уның менән йәшәргә килә, ә 1979 йылдан үлеменә тиклем Иби ерендә йәшәй. Элон бала сағын Хаапсалу ҡалаһында үткәрә, Таллинда мәктәптә уҡый, әммә 1939—1944 йылдарҙа Хаапсалу ҡалаһында 1-се башланғыс мәктәптә уҡый, унда Эстония СССР-ға ҡушылғандан һуң өләсәһе менән йәшәй. 1944 йылда Ҡыҙыл Армиянан ҡасаҡтар ағымы менән Швецияға килә.[6]
Швецияла Илона Виланд һуғышҡа тиклем Эстонияла күсенеп килгән һәм Стокгольмда рәссам булып эшләгән апаһы менән йәшәгән. Илона уның артынан барған һәм сәнғәт мәктәбенә уҡырға кергән. Егерме йәшендә Илона Raben & Sjögren нәшриәтендә Астрид Линдгрен менән танышҡан, уға уның эштәре оҡшаған, был уларҙың оҙон оҙаҡ хеҙмәттәшлегенең башланғысы булған. Илона Вкладтың рәсми рәүештә иллюстрациялаған беренсе китабы Линдгрендың 1954 йылда баҫтырылған "Мио, мой Мио" китабы булған. Виланд шулай уҡ Энд Марий-эл Фальк, Роза Лагерын, Эдит Универсал авторҙарҙың һәм башҡа балалар китаптары өсөн иллюстрациялар тигеҙлектә урынлашҡан.[7]
1951 йылда Элон диңгеҙсегә өйләнгән; парҙың дүрт ҡыҙы була. Уикленд әле Стокгольмда йәшәй.
Бүләктәр
[үҙгәртергә | сығанаҡты үҙгәртеү]- 2001 — Өсөнсө дәрәжә Аҡ Йондоҙ ордены (Эстония)
- 2002 йыл — Иллис Кворум (Швеция)
Икенсе
[үҙгәртергә | сығанаҡты үҙгәртеү]- 2007 йылда «Таммерраамат» нәшриәте эстон яҙыусыһы Энно Таммер тарафынан яҙылған «Илона Викланд донъяһы» (эстонса: «Ilon Wiklandi maailm» ) китабы баҫылып сыға.
- 2009 йылдың 1 июлендә Хаапсалу төбәк музейында Илона Викландҡа арналған тематик үҙәк асыла, Илонаның мөғжизәләр иле.
Иҫкәрмәләр
[үҙгәртергә | сығанаҡты үҙгәртеү]- ↑ Deutsche Nationalbibliothek Record #119094703 // Gemeinsame Normdatei (нем.) — 2012—2016.
- 1 2 http://web.archive.org/web/20160401213937/http://jeugdliteratuur.org/auteurs/ilon-wikland
- ↑ Ilon Wikland // RKDartists (нидерл.)
- ↑ https://web.archive.org/web/20160401213937/http://jeugdliteratuur.org/auteurs/ilon-wikland
- 1 2 LIBRIS — Национальная библиотека Швеции, 2015.
- ↑ Рождённая рисовать Архивная копия от 11 июнь 2007 на Wayback Machine
- ↑ Счастливая случайность Архивная копия от 11 июнь 2007 на Wayback Machine