Әүешкүл

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску

Commons-logo.svg Әүешкүл Викиһаҡлағыста

Әүешкүл
Рәсем
Дәүләт Flag of Russia.svg Рәсәй
Административ-территориаль берәмек Учалы районы
Commons-logo.svg Әүешкүл Викимилектә

Әүешкүл (рус. Аушкуль) — Башҡортостан Республикаһының Учалы районы Иҫке Байрамғол ауылы эргәһендәге күл. Шартадма йылғаһы ҡоя. Әүешкүл күле - Уй йылғаһы бассейнында. Төньяҡ-көнбайышта 643,7 м бейеклектәге түбә бар.

Характеристика[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Өҫкө майҙаны — 2,24 кв. км, оҙонлоғо 2,1 км, киңлеге 1,4 км, уртаса тәрәнлеге — 1,85 м, һыу күләме — 4,14 млн куб м; һыу өҫтө майҙаны — 7,54 кв. км. Әүешкүл күленең диңгеҙ кимәленән бейеклеге 413 метр.

Күл тектоник сығышлы, силур һәм девон (серпентинит, ҡомташ, балсыҡ) тоҡомдарында барлыҡҡа килгән. Сеүәтә формаһында соҡоро бар, төбө һөҙәк, ләмле.

Атмосфера яуым-төшөмө менән туҡлана, эвтрофлы (йылғаларға ағып төшкән һыу менән органик матдәләр килеп, биологик бысраныу килеп сыға. Микроорганизмдар ныҡ үрсей, һыу үҫемлектәре көслө үҫә.Уларҙың ҡулланылып өлгөрмәгәндәре сереп һыу ятҡылығын бысрата. Етештереүсе-ҡулланыусы-тарҡатыусы балансы боҙола).

Ландшафты — ташлы дала, ҡайынлы урман. Күлдең көнбайыш ярынан Әүештау тауы күтәрелә (диңгеҙ кимәленән 645 метр, күл өҫтөнән 230 метр). Күл яры буйлап йәшмә ятҡылығы бар.

Фаунаһы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Күлдә табан балыҡ, һаҙан, ҡорман, ҡарабалыҡ, алабуға, сабаҡ, суртан балыҡтары һәм ҡоштарҙан һоро торна, һуна өйрәк, ҡор һәм башҡалар тереклек итә.

Топонимика[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Күл исеме башҡорт һүҙе «Атауҙы Әүешкүл» — кәкре күлдән килеп сыҡҡан. Әүешкүл ауылында Әүеш тауында Рамаҙан әүлиә, Уау диуана (Вәхит) тауы һәм шишмәһе бар.

Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]