Күкбаш турғай

Күкбаш турғай
Күкбаш турғай
Фәнни классификация
арауыҡтағы ранг Домен:  Эукариоттар Батшалыҡ:  Хайуандар Суб-батшалыҡ:  Эуметазойҙар Тип/Бүлек:  Ике яҡлы - симметриялы Суб-тип:  Икенсел ауыҙлылар (Вторичноротые) Тип:  Хордалылар Клада:  Баш һөйәклеләр Суб-тип:  Умыртҡалылар Инфратип:  Яңаҡ һөйәкле ауыҙлылар (Челюстноротые) Супер-класс:  Дүрт аяҡлылар Класс:  Ҡоштар Ярым класс:  Яңы аңҡаулылар Отряд:  Турғай һымаҡтар Ярым отряд:  Йырсы турғайҙар Субғаилә:  Sylvioidea Ғаилә:  Ҡарабаш турғайҙар Ырыу:  Күкбаш турғайҙар Ырыу:  Күкбаш турғай
Халыҡ-ара фәнни исеме
Cyanistes caeruleus
Синонимдар
Parus caeruleus
Ареал
caeruleus төркөмө       teneriffae төркөмө
Һаҡлау статусы
Ҙур хәүеф янамай IUCN 3.1 Least Concern : 147892
Викитөркөмдә Систематика Викиһаҡлағыста рәсемдәр ITIS   559612 NCBI   156563 EOL   4404719

Күкбаш турғай, күкәнәш, ҡарабаш турғай, майгис, майсыл (урыҫ. Лазоревка(лат. Cyanistes caeruleus— турғайҙар отрядендәге ҙур булмаған ҡошсоҡ.

Ҡылыҡһырлама

Турғайҙан бәләкәйерәк. Ботаҡтан ботаҡҡа һикергеләп йөрөүсе ҡошсоҡ. Түбәһе сағыу күк, аҫтынан аҡ һыҙыҡтар үтә. Аҡ сикәләре ҡара һыҙыҡ менән уратылған. Ҡанаттары һәм ҡойроғо күк, арҡаһы йәшел. Кәүҙәһенең аҫ яғы һары, уртаһынан өҙөк-өҙөк ҡара һыҙыҡ үтә. Ҡарабаш турғайҙан бәлә-кәйлеге һәм күк башы менән айырыла.

Тауышы

Тауышы яңғырауыҡ¬лы: «тин-тин-тиррзз».

Йәшәү рәүеше

Япраҡлы урмандарҙа йәшәй. Бөжәктәр һәм уларҙың ҡурсаҡтары менән туйына. Йылы яҡҡа китмәй. Бер урындан икенсе урынға күсеп йәшәй. Ағас ҡыуыштарында оялай. Ҡыҙғылт көрән һипкелле 9—13 бөр-төк аҡ йомортҡаһы була. Зарарлы бөжәктәрҙе ҡырып, файҙа килтерә.

Әҙәбиәт

• Э.Ф. Ишбирҙин. Башҡортостан ҡоштары китабы. Өфө,1986 йыл. ИБ №3478 28.693.35 И 90
• Остапенко В. А. Птицы в вашем доме: Справочное пособие. — М.: Арнадия, 1996. - ISBN 5-88666-011-9