Балыҡ сәнәғәте

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Унда күсергә: төп йүнәлештәр, эҙләү

Балыҡ сәнәғәте — балыҡ, диңгеҙ хайуаны, киттар, диңгеҙ умыртҡаһыҙҙары һәм ылымыҡтарҙы тотоу, уларҙы аҙыҡ-түлек, медицина, мал аҙығы һәм техник продукция итеп эшкәртеү буйынса аҙыҡ-түлек сәнәғәте тармағы.

Башҡортостанда балыҡ сәнәғәте тарихы[үҙгәртергә]

Башҡортостанда балыҡ эшкәртеү тармағынан һәм балыҡсылыҡтан тора. Башҡортостанда етештереү эшмәкәрлегенең иң тәүге формаларының береһе балыҡсылыҡ була (кәсеп техникаһы примитив булған, балыҡты башлыса тоҙлағандар, ҡаҡлағандар һәм киптергәндәр). 20 быуат башында Өфөлә балыҡсылыҡ заводы төҙөлгәндән һуң балыҡты яңынан үрсетеү башлана. 1919 й. “Башохотрыбсоюз” (“Башкиррыбхоз”) предприятиеһы ойошторола. 2004 й. тармаҡ 28 пр‑тие һәм производствонан тора, шул иҫәптән “Ҡариҙел балыҡсылыҡ хужалығы” МУП‑ы, “Ҡарман балыҡсылыҡ хужалығы” ЯСЙ (Краснокама р‑ны), “Миәкә Балыҡ Компанияһы” ЯСЙ, «“Балыҡ” балыҡсылыҡ хужалығы» ААЙ (Фёдоровка р‑ны). БР аҙыҡ-түлек сәнәғәте етештереү күләменең 0,4%‑тан ашыуы балыҡ сәнәғәте өлөшөнә тура килә.

Башҡортостанда балыҡ тотоу динамикаһы[үҙгәртергә]

  • 1913 й. — 1300 тонна
  • 1928 — 350 тонна
  • 1940 — 718 тонна
  • 1960 — 592 тонна
  • 1980 — 455 тонна
  • 2000 — 342 тонна
  • 2005 — 948 тонна
  • 2009 — 903 тонна

Ер шарында балыҡ етештереү[үҙгәртергә]

Сығанаҡ: БМО-ның аҙыҡ-түлек һәм ауыл хужалығы берекмәләре (ингл. Food and Agriculture Organization of the United Nation, FAO)[1].

Балыҡ етештереү (етештереүҙе һәм үрсетеүҙе үҙ эсенә ала)в 2009 йыл (тонн)
Урын Дәүләт Етештереү (Тотоу)
1 Ҡытай Ҡытай 60,474,939
2 Индонезия Индонезия 9,815,202
3 Һиндостан Һиндостан 7,845,163
4 Перу Перу 6,964,446
5 Япония Япония 5,195,958
6 Филиппиндар Филиппиндар 5,083,131
7 Америка Ҡушма Штаттары АҠШ 4,710,453
8 Чили Чили 4,702,902
9 Вьетнам Вьетнам 4,832,900
10 Бангладеш Бангладеш 3,949,267
Барлығы 113,573,761

СССР-ҙа балыҡ тотоу[үҙгәртергә]

Файл:Russia Fishing Harvest.png
Добыча (улов) рыбы в СССР и России (млн.тонн)[1]

Балыҡ тотоу, млн. тонн

Регион Тотоу (1930 й.) Тотоу (1940 й.) Тотоу (1950 й.) Тотоу (1960 й.) Тотоу (1970 й.)
Үҙәк Атлантика һәм Балтика 0.014 0.018 0.104 0.629 1.91
Алыҫ Көнсығыш 0.305 0.322 0.484 0.861 2.612
Төньяҡ 0.061 0.218 0.285 0.797 1.303
Ҡара һәм Аҙау(Азов) диңгеҙҙәре 0.145 0.221 0.283 0.587 1.038
Каспий диңгеҙе 0.604 0.322 0.313 0.378 0.529
Бөтә СССР 1.129 1.101 1.469 3.252 7.392

Балыҡсылыҡ фонды[үҙгәртергә]

Республика балыҡсылыҡ хужалығы һыу ятҡылыҡтарының ҙур фонды бар: дөйөм оҙонлоғо һәм майҙанына ҡарата промыслала йылғаларҙы ҡулланыу яҡынса 3%, күлдәр — 29, һыуһаҡлағыстар — 73, быуалар — 6%‑ҡа яҡын тәшкил итә. Тауар балығын етештереү күләме б‑са респ. Волга буйы федераль округында 2‑се урында тора (2006). Продукцияһы БР‑ҙа һәм РФ‑тың башҡа төбәктәрендә һатыла.

Шулай уҡ ҡара[үҙгәртергә]

Һылтанмалар[үҙгәртергә]

  • Большая советская энциклопедия, 1971 г.
  • [1] — «Сказ о рыбаках и „золотой рыбе“» — статья в газете «Новый вторник» (9 апреля 2013 года).'

Сығанаҡ[үҙгәртергә]

Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә]

  1. 1,0 1,1 Fishery Statistics programme (en). The agricultural production. FAOSTAT. Тәүге сығанаҡтан архивланған 3 март 2012. 30 май 2011 тикшерелгән.

Ҡалып:Промышленность