Дармштадтий

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску
110 МейтнерийДармштадтийРентгений
Pt

Ds

(Uhq)
ВодородГелийЛитийБериллийБорУглеродАзотКислородФторНеонНатрийМагнийАлюминийКремнийФосфорКөкөртХлорАргонКалийКальцийСкандийТитанВанадийХромМарганецТимерКобальтНикельБаҡырЦинкГаллийГерманийМышьякСеленБромКриптонРубидийСтронцийИттрийЦирконийНиобийМолибденТехнецийРутенийРодийПалладийКөмөшКадмийИндийОловоСурьмаТеллурИодКсенонЦезийБарийЛантанЦерийПразеодимНеодимПрометийСамарийЕвропийГадолинийТербийДиспрозийГольмийЭрбийТулийИттербийЛютецийГафнийТанталВольфрамРенийОсмийИридийПлатинаАлтынТере көмөшТаллийСвинецВисмутПолонийАстатРадонФранцийРадийАктинийТорийПротактинийУранНептунийПлутонийАмерицийКюрийБерклийКалифорнийЭйнштейнийФермийМенделевийНобелийЛоуренсийРезерфордийДубнийСиборгийБорийХассийМейтнерийДармштадтийРентгенийКоперницийНихонийФлеровийМосковийЛиверморийТеннесинОганесонЭлементтарҙың периодик системаһы
110Ds
Unknown.svg
Electron shell 110 Darmstadtium.svg
Ябай матдәнең тышҡы күренеше
билдәһеҙ
Атом үҙенсәлектәре
Исеме, символы, номеры

Дармшта́дтий / Darmstadtium (Ds), 110

Атом массаһы
(моляр массаһы)

[281] а. м. б. (г/моль)

Электрон конфигурация

[Rn] 5f14 6d8 7s2[1]
йәки [Rn] 5f14 6d9 7s1 (предположения сделаны на основе платины)[2]

Ябай матдәнең термодинамик үҙенсәлектәре
Тығыҙлыҡ (н. ш.)

яҡынса 34,8[1] г/см³

110
Дармштадтий
(281)
5f146d97s1

Дармштадтий (лат. Darmstadtium, символы Ds; элек Унуннилий, лат. Ununnillium, символы Uun йәки эка-платина) — периодик системаның 10-сы төркөмөндәге (ҡыҫҡа классификация буйынса 8-се төркөм) яһалма синтезланған химик элемент, атом номеры 110. 267—273 масса һанлы изотоптар өсөн ярым тарҡалыу осоро бер нисә миллисекундтан артмай. Ләкин иң ауыр изотоптың (масса иҫәбе 281) ярым тарҡалыу осоро 10 секунд самаһы тәшкил итә.

Рәсәй Фәндәр Академияһының Дубналағы Ядро тикшеренеүҙәре берләштерелгән институты ғалимдары был элементты радиоәүҙемлекте асҡан Анри Беккерель хөрмәтенә атарға тәҡдим итә[3]. 1997 йылда Америка командаһы 1997 йылда Отто Ган хөрмәтенә ганий атамаһын тәҡдим итә (элек был исем 105 элемент өсөн файҙаланылған булған)[4].

Исеме[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Теоретик һәм ғәмәли химия буйынса Халыҡ-ара советтың (IUPAC) эшсе төркөмө 2001 йылда яңы химик элемент асылыуҙы раҫлай һәм был асышта GSI-ның өҫтөнлөклө булыуын таный. 2003 йылдың авгусында IUPAC үҙенең 42-се Генераль ассамблеяһында рәсми рәүештә 110-сы һанлы яңы химик элементҡа дармштадтий исемен ҡулланышҡа индерә[5].

Үҙенсәлектәре[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Радиоактив[6]. Дармштадтийҙың химик тасуирламаһын аныҡ билдәләү ауыр[7] , сөнки булыуы ихтимал осоусан берләшмәләре сикле һәм ярым тарҡалыу осоро бик ҡыҫҡа. Дармштадтий бик ауыр метал, тығыҙлығы 34,8 г/см3 самаһы булырға тейеш тип фараз ителә. Сағыштырыу өсөн, билдәле иң тығыҙ элемент осмийҙың тығыҙлығы барлығы 22,61 г/см3.

Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  1. 1,0 1,1 Hoffman, Darleane C.; Lee, Diana M.; Pershina, Valeria Transactinides and the future elements // The Chemistry of the Actinide and Transactinide Elements / Morss; Edelstein, Norman M.; Fuger, Jean — 3rd. — Dordrecht, The Netherlands: Springer Science+Business Media, 2006. — ISBN 1-4020-3555-1.
  2. Darmstadtium: orbital properties
  3. element114.narod.ru
  4. Albert, Ghiorso; Darleane, Hoffman C; Glenn, Seaborg T. Transuranium People, The: The Inside Story — 2000. — ISBN 9781783262441.
  5. J. Corish and G.M. Rosenblatt Name and Symbol of the Element with Atomic Number 110 // Pure and Applied Chemistry. — 2003. — Т. 75. — № 10. — С. 1613—1615.
  6. Nudat 2.5
  7. Düllmann, Christoph E. Superheavy elements at GSI: a broad research program with element 114 in the focus of physics and chemistry (инг.) // Radiochimica Acta : journal. — 2012. — Т. 100. — № 2. — С. 67—74. — DOI:10.1524/ract.2011.1842

Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]