Альберт Эйнштейн

Альберт Эйнштейн
Albert Einstein
Тыуған:	14 март 1879(1879-03-14)
Тыуған урыны:	Ульм, Вюртемберг Короллеге, Германия империяһы
Үлгән:	18 апрель 1955(1955-04-18)
Вафат урыны:	Принстон, Нью-Джерси, АҠШ
Ил:	Германия Германия (1879—1896, 1914—1933) апатрид (1896—1901) Швейцария (с 1901) АҠШ (1940—1955)
Фәнни даирә:	Теоретик физика
Эшләгән урыны:	Патент бюроһы, Берн/ Цюрих университеты/ Карл университеты/ Кайзер Вильгельм Институты / Лейден университеты/ Институт фундаментальных исследований
Альма-матер:	Цюрих юғары техник мәктәбе
Танылыу алған өлкәләр:	Сағыштырмалыҡ теорияһына нигеҙ һалыусы
Наградалары һәм премиялары	Физика буйынса Нобель премияһы (1921) Копли миҙалы Макс Планк исемендәге миҙал Маттеуччи миҙалы
Имзаһы

Альбе́рт Эйнште́йн (нем. Albert Einstein, МФА [ˈalbɐt ˈaɪ̯nʃtaɪ̯n] ; 14 марта 1879, Ульм, Вюртемберг, Германия — 18 апрель, 1955, Принстон, Нью-Джерси, АҠШ) — физик-теоретик, заман теоретик физикаһына нигеҙ һалыусыларҙың береһе, Физика буйынса Нобель премияһы лауреаты (1921 йыл), йәмәғәт эшмәкәре-гуманист. Германияла (1879—1893, 1914—1933), Швейцарияла (1893—1914) һәмАҠШ-та (1933—1955) йәшәгән. 20-ләп донъя университеттарының Почётлы докторы, бик күп Фәндәр академиялары ағзаһы,шул иҫәптән СССР ФА-ның сит ил Почетлы ағзаһы (1926).

Эйнштейн — физика буйынса 300-ләп фәнни эштәрҙең авторы, фән тарихы һәм фән философияһы буйынса 150 китап һәм мәҡәлә яҙған. Ул физика теорияһы буйынса бер нисә һәлмәк хеҙмәт авторы:

• Махсус сағыштырмалыҡ теорияһы (1905).
  • Уның сигендә  — массаның һәм энергияһының үҙ-ара бәйләнеше теорияһы$E=mc^2$]].
• Дөйөм сағыштырмалыҡ теорияһы (1907—1916).
• Фотоэффект-тың квант теорияһы.
• йылылыҡ һыйышы квант теорияһы.
• Бозе — Эйнштейн квант статистикаһы .
• Броун хәрәкәтестатистик теорияһы.
• Индуцирланған нурланыш теорияһы .
• Яҡтылыҡтың таралышы теорияһы

Ул шулай уҡ «квант телепортацияһын» фаразлаған, Эйнштейн — де Һааза гиромагнит эффекты үлсәгән һәм фаразын әйтеп ҡалдырған. 1933 йылда космология һәм берҙәм майҙан теорияһы проблемалары өҫтөндә эшләгән. Һуғыштарға, ядро ҡоралына ҡаршы әүҙем эшмәкәрлек алып барған,гуманизм, халыҡтар дуҫлығы яғында булған.

Эйнштейн яңы физик концепциялар һәм теорияларҙы фәнни әйләнешкә индереп ебәргән. Тәү сиратта арауыҡ һәм ваҡыттың физик асылына һәм Ньютондыҡы урынына гравитацияның яңы теорияһына ҡағыла. Эйнштейн Планк менән берлектә квант теорияһын асҡан. Эксперименттар менән күп тапҡырҙар раҫланған был концепциялар бөгөнгө физиканың нигеҙен тәшкил итә.

Хеҙмәттәре

• Альберт Эйнштейндың ғилми хеҙмәттәре исемлеге

Төп нөсхә телендә

• Einstein Archives Online. Тәүге сығанаҡтан архивланған 11 август 2011. 20 января 2009 тикшерелгән.
• Труды Эйнштейна в библиотеке ETH. Тәүге сығанаҡтан архивланған 11 август 2011. 11 февраля 2009 тикшерелгән.
• Полный список научных трудов Эйнштейна (инг.)

Урыҫса тәржемәлә

• Собрание научных трудов в четырех томах. М.: Наука, 1965—1967 гг. Под ред. И. Е. Тамма, Я. А. Смородинского, В. Г. Кузнецова.
  • Том 1. Работы по теории относительности 1905—1920 гг.
  • Том 2. Работы по теории относительности 1921—1955 гг.
  • Том 3. Работы по кинетической теории, теории излучения и основам квантовой механики 1901—1955 гг.
  • Том 4. Статьи, рецензии, письма. Эволюция физики.
• Принцип относительности — Сборник работ по специальной теории относительности. Составитель А. А. Тяпкин. — М.: Атомиздат, 1973.
• Эйнштейн А. Работы по теории относительности — М.: Амфора, 2008. — (На плечах гигантов. Библиотека С. Хокинга.). — ISBN 978-5-367-00842-5..
• Эйнштейн А. Сущность теории относительности = Meaning of relativity — М.: ИЛ, 1955.
• Эйнштейн А. Теория относительности. Избранные работы — Ижевск: Научно-изд. центр «Регулярная и хаотическая динамика», 2000. — 224 с. — ISBN 5-93972-002-1.
• Эйнштейн А. Физика и реальность — М.: Наука, 1965.
• Эйнштейн А., Инфельд Л. Эволюция физики — М.: Наука, 1965.
• Альберт Эйнштейн в библиотеке сайта журнала «Скепсис». Тәүге сығанаҡтан архивланған 11 август 2011. 25 января 2009 тикшерелгән.
• Эйнштейн А. Почему социализм?. Monthly Review (1949). Тәүге сығанаҡтан архивланған 11 август 2011. 8 января 2009 тикшерелгән.
• Эйнштейн о религии — М.: Альпина нон-фикшн, 2010. — 144 с. — ISBN 978-5-91671-056-4.

Шулай уҡ ҡара

Ғаилә

• 

  Герман, отец
• 

  Паулина, мать
• 

  Майя, сестра (1930)
• Mileva Maric.png

  Милева, первая жена
• 

  Эльза, вторая жена

• Генеалогическое древо семьи Эйнштейн
• Герман Эйнштейн
• Паулина Эйнштейн (Кох)
• Майя Эйнштейн
• Милева Марич
• Эльза Эйнштейн
• Ганс Альберт Эйнштейн
• Эдуард Эйнштейн
• Лизерл Эйнштейн
• Бернард Сизер Эйнштейн
• Карл Эйнштейн

Фәнни эшмәкәрлек

• Альберт Эйнштейндың ғилми хеҙмәттәре
• История теории относительности
• История квантовой механики
• Общая теория относительности
• Парадокс Эйнштейна — Подольского — Розена
• Принцип эквивалентности
• Соглашение Эйнштейна
• Соотношение Эйнштейна (молекулярно-кинетическая теория)
• Специальная теория относительности
• Статистика Бозе — Эйнштейна
• Теория теплоёмкости Эйнштейна
• Уравнения Эйнштейна
• Эквивалентность массы и энергии

Төрлөһө

• Манифест Рассела-Эйнштейна
• Мозг Альберта Эйнштейна

Әҙәбиәт

• Альберт Эйнштейн: Обрести достоинство и свободу — М., Иерусалим: Мосты культуры / Гешарим, 2006. — 256 с. — ISBN 5-93273-213-X.
• Гернек Ф. Альберт Эйнштейн. Жизнь во имя истины, гуманизма и мира — М.: Прогресс, 1966.
• Ҡалып:Статья
• Зелиг К. Альберт Эйнштейн — 2-е изд. — М.: Атомиздат, 1966.
• Кузнецов Б. Г. Эйнштейн. Жизнь. Смерть. Бессмертие — 5-е изд., перераб. и доп. — М.: Наука, 1980.
• Львов В. Е. Жизнь Альберта Эйнштейна — М.: Молодая гвардия, 1959. — (Жизнь замечательных людей).
• Пайс А. Научная деятельность и жизнь Альберта Эйнштейна — М.: Наука, 1989. — 568 с. — ISBN 5-02-014028-7.
• Паркер Б. Мечта Эйнштейна: В поисках единой теории строения Вселенной — СПб.: Амфора, 2001. — ISBN 5-94278-141-9.
• Сноу Ч. П. Эйнштейн — В книге: Портреты и размышления. — М.: Прогресс, 1985. — С. 137—156. — ISBN 5-94278-141-9.
• Френкель В. Я., Явелов Б. Е. Эйнштейн — изобретатель / Отв. ред. проф. Б. Г. Кузнецов. — М.: Наука, 1982. — 161 с. — (История науки и техники). — 126 000 экз. (обл.)
• Френкель В. Я., Явелов Б. Е. Эйнштейн: изобретения и эксперимент — 2-е издание, переработанное и дополненное. — М.: Наука, 1990. — 239 с. — (История науки и техники). — ISBN 5-02-000802-8.
• Хофман Б. Альберт Эйнштейн — творец и бунтарь — М.: Прогресс, 1983.
• Roger Highfield, Paul Carter. The Private Lives of Albert Einstein — London: Faber and Faber, 1993. — ISBN 0-571-17170-2 (US ed. ISBN 0-312-11047-2).

Иҙкәрмәләр

{{{башлыҡ}}}

{{{эстәлек}}}

 

• Альберт Эйнштейн на сайте peoples.ru. Тәүге сығанаҡтан архивланған 11 август 2011. 18 января 2009 тикшерелгән.
• Альберт Эйнштейн на сайте vokrugsveta.ru. Тәүге сығанаҡтан архивланған 11 август 2011. 18 января 2009 тикшерелгән.
• Ҡалып:Статья
• Куприянов, Алексей. Научное сообщество против Академии: Как 85 лет назад Эйнштейн не получил Нобелевскую премию. Полит.ру (2006). Тәүге сығанаҡтан архивланған 11 август 2011. 20 января 2009 тикшерелгән.
• Смирнов, А. Р. Альберт Эйнштейн: поиск единства в природе и обществе (2005). Тәүге сығанаҡтан архивланған 11 август 2011. 15 марта 2009 тикшерелгән.
• Неизвестное письмо Эйнштейна уточняет его взгляды на религию. Тәүге сығанаҡтан архивланған 11 август 2011. 11 апреля 2010 тикшерелгән.
• Ҡалып:Статья
• Исторические анекдоты об Эйнштейне. Тәүге сығанаҡтан архивланған 11 август 2011. 21 сентября 2009 тикшерелгән.
• Albert Einstein in the World Wide Web. Тәүге сығанаҡтан архивланған 11 август 2011. 20 января 2009 тикшерелгән.
• Albert Einstein — 747 рукописей, фотографий, документов в архиве DigiBaeck. Тәүге сығанаҡтан архивланған 3 ноябрь 2012. 23 октября 2012 тикшерелгән.
• The Nobel Prize in Physics 1921. Тәүге сығанаҡтан архивланған 11 август 2011. 20 января 2009 тикшерелгән.
• Беседы Эйнштейна с Рабиндранатом Тагором о природе реальности, 1930. Тәүге сығанаҡтан архивланған 11 август 2011.