Георгий манараһы

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску
Георгий манараһы
Рәсем
Дәүләт Flag of Russia.svg Рәсәй
Административ-территориаль берәмек Түбәнге Новгород
Мираҫ статусы Рәсәйҙең мәҙәни мираҫ объекты[d]
Commons-logo.svg Георгий манараһы Викимилектә

Рәсәй гербы Рәсәй Федерацияһының мәҙәни мираҫы, объект № 5210024004объект № 5210024004

Георгий манараһы (Егорьевский манараһы) — Түбәнге Новгород кремленең иң көнсығышындағы манара. Манара Борисоглебский һәм Дары башнялары араһында, Волга йылға ярының иң ҡашында, Чкалов баҫҡыстары башланған ерҙәге Валерий Чкалов һәйкәле янында урынлашҡан.

Тарих[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Манара ХVI быуат менән даталана[1]. Манараның атамаһы манараға йәнәш торған посад Георгий сиркәүе[2],  йә булмаһа Георгий йорто — ҡала һарайына нигеҙ һалыусы кеше исеменән алынған[3].

1785-1786 йылдарҙа манараның тештәре көпләнелә һәм манара төрлө склад биналарына әүерелдерелә[3].

1943 йылда Түбәнге Новгородта монументаль Чкалов баҫҡыстары төҙөлә башлай һәм ул төҙөлөш 1949 йылда тамамлана. Был баҫҡыс Георгий манараһы янындағы летчик Валерий Чкалов һәйкәле янында ярҙан Волгаға түбән төшкән ерҙә төҙөлә[1].

1953 йылда манара ҡала властары булышлығында тергеҙелә [3].

Тасуирлама[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Манара дүрт ҡатлы квадрат формалы. Уның түбәнге ҡаты хәҙерге ваҡытта бөтөнләй тиерлек ер аҫтында тора, өҫкө ҡаты менән төрлө үткәүелдәргә ҡуйылған баҫҡыстар системаһы менән тоташа. Баҫҡыстар стена ҡаттарындағы һайғауҙарға беркетеп эшләнгән[3].

Манараның үҙәк бинаһы (төп бинаһы) был үткәүелдәрҙән айырым тора һәм Георгий манараһы ҡапҡаһына рәшәткә төшөрөлөп ябылғанға тиклем, үтәнән-үтә юллы[3]була. Ҡапҡа ҡатмарлы ҡаршылыҡтар системаһы менән һаҡланған — уға барып етер алдынан дошманға оҙон ағас күперҙән үтергә кәрәк була, һуңынан — ауыр ҡалҡан рәүешендәге күтәрелә  торған күперҙе, ул күперҙең вертикаль торғандағы бейеклеге 5,3 м тәшкил итә һәм 3,52 м бейеклектәге ҡапҡа уйымын ҡаплап тора. Күтәрмәле күпер беҙҙең көндәргә тиклем үҙгәрешһеҙ һаҡланған ҡоролма[1]. Манараға инеү юлы мөйөшлө бөгөлмәле, шунлыҡтан уның аша үтәләй тура атып булмай[3]. Төп бинаның стеналарында хәрби печуралар түшәлгән.[1].

Өсөнсө ҡатта дүрт ҡабырға хәрби камералары бар, дүртенсе ҡатта — тешле бойница эшләнгән.

Иҫкәрмә[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Әҙәбиәт[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]