Кобленц (Гёда)

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску
Кобленц
үр.-луж. Koblicy
нем. Coblenz
Рәсем
Этнохороним Kobličan, Kobličanka һәм Kobličenjo
Дәүләт Flag of Germany.svg Германия
Административ-территориаль берәмек Гёда
Һыу ятҡылығы буйында урынлашҡан Hoyerswerdaer Schwarzwasser[d]
Халыҡ һаны 51 кеше (31 декабрь 2016)
Диңгеҙ кимәленән бейеклек 193 метр
Сәғәт бүлкәте UTC+1:00[d] һәм UTC+2:00[d]
Почта индексы 02633
Урындағы телефон коды 035937
Commons-logo.svg Кобленц Викимилектә

Кобленц йәки Коблица (нем. Coblenz; үр.-луж. Koblicy ) — Үрге Лужицалағы ауыл (Германия). Кобленц ауылы Гедә коммунаһына, Баутцен районы, Саксония федераль ере составына инә. Дрезден административ округына буйһона.

Географияһы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Будишиндан ун саҡрым самаһы көнбайышта һәм Геда коммунаһының административ үҙәгенән төньяҡ-көнбайыштараҡ өс саҡрымда тора. Ауылдың төньяғында А4 (Дрезден — Вроцлав) автомобиль юлдары үтә.

Күрше ауылдары булып төньяҡта — Чешкецы, көнсығышта — Бечицы, көньяҡта — Нездашецы һәм көнбайышта — Добранец ауылдары тора[1].

Тарих[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

1222 йылда беренсе тапҡыр Cobuliz исеме аҫтында телгә алына[2].

1936—1994 йылда ауыл Добраница, Недашюц, Пицшвиц, Цишковица коммуналары составына инә. 1974 йылдан алып хәҙерге Геда коммунаһы составында тора.

Әлеге ваҡытта ауыл «Лужицкий ултыраҡ өлкәһе» мәҙәни-территориаль автономияһы составында тора, бында Бранденбург һәм Саксония ерҙәре ҡануниәт акттары ғәмәлдә, улар Германия территорияһында лужиц теле һәм лужиц мәҙәниәтен һаҡлап ҡалдырыуға булышлыҡ итә[3][4].

Немец тарихи атамалары[5]
  • Cobuliz, 1222
  • Kobliz, Gobliz, 1245
  • Kobelicz, 1350
  • Köblitz, Koblitz, 1559
  • Coblenz ,1658

Халыҡ[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Рәсми теле-немец теле, шулай уҡ юғары лужиц теле.

Оно Арноштың «Dodawki k statisticy a etnografiji łužickich Serbow» статистика яҙмаһы буйынса 1884 йылда бында 83 кеше йәшәгән (уларҙың 77 — серб-лужиц (93 %) булған[6].

Лужиц демографы Арношт Черник үҙенең «Die Entwicklung der sorbischen Bevölkerung» әҫәрендә ауылдағы халыҡтың дөйөм һаны 1956 йылда 696 кеше булһа, шуларҙың 35, 2 % (161 кеше лужиц телен яҡшы белгән, 22 — икмәк-тоҙлоҡ белгән һәм бәлиғ булмағандарҙан 62 кеше лужиц телен белгән) тип яҙған[7].

1936 йылда ауыл башҡа ауылдар менән берләштереү арҡаһында тораҡ пункты статусын юғалта, шуның һөҙөмтәһендә уның халҡы һаны 1836 йылдағы 88 кешенән 1925 йылда 588 кешегә тиклем арта. 1994 йылда ул ҡабат тораҡ пункты статусына эйә була, бында 2011 йылда 55 кеше йәшәй.

Йылдар буйынса халыҡ иҫәбе
(Сығанаҡ: Coblenz/ Koblicy, Historischen Ortsverzeichnis von Sachsen)
183418711890191019251939194619501964199020112016
79727483885887387526404775551

Иҫтәлекле урындары[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Саксония ере тарихы һәм мәҙәниәте ҡомартҡылары
  • Ферман тирмәне, д. 1, 1а, 1832 йылда (№ 09251427)
  • Бай өйө, йорт 8с, 8d, 1786 йылда (№ 09251429)
  • Wegestein, 7 йорт, XIX быуат (№ 09303824)
  • Ат һарайы, 11 йорт, 1846 йылда (№ 08975878)

Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  1. Coblenz/ Koblicy, Sachsen Historischen Ortsverzeichnis von
  2. Coblenz/ Koblicy, Sachsen Historischen Ortsverzeichnis von
  3. Ernst Tschernik: der Bevölkerung sorbischen Entwicklung Die. Akademie-Verlag, 1954 Berlin, str. 52
  4. Ludwig Elle: Lausitz Sprachenpolitik in der. Domowina Ludowe nakładnistwo, 1995 Budyšin

Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]