Үлем манараһы (Пермь)

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску
Үлем манараһы
Рәсем
Дәүләт Flag of Russia.svg Рәсәй
Административ-территориаль берәмек Пермь
Мираҫ статусы Рәсәйҙең мәҙәни мираҫ объекты[d]
Commons-logo.svg Үлем манараһы Викимилектә

«Үлем манараһы» (Пермь крайының эске эштәр идаралығы бинаһы) Пермь ҡалаһы Свердлов районының Комсомол проспектында урынлашҡан. Төбәк әһәмиәтендәге мәҙәни мираҫ объекты булып тора[1].

Тарихы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Пермь крайының эске эштәр идаралығы бинаһы 19491952 йылдарҙа төҙөлгән. Бинаның проекты документтары һаҡланмаған, тик 1952 йылдың июлендә архитектор А. М. Парелин проекты буйынса төҙөлгәнлеге билдәле. Бина совет монументаль классицизм стилендә төҙөлгән: биш ҡат бейеклегендәге бина Комсомол проспекты һәм Хәсән Геройҙары урамы араһындағы тотош кварталды биләй һәм 43 м бейеклектәге өс ҡатлы манараға эйә. Дөйөм алғанда, ул Мәскәүҙең бейек йорттары ҡиәфәтен хәтерләтә. Бина ҡаланың Комсомол майҙанында төп бина булып тора.

Ҡала легендаһы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Бина Пермь ҡалаһы символдарының береһе, ҡалала йүнәлеш биреүсе булып тора һәм күп һанлы ҡала легендалары объекты һәм сығанағы булараҡ киң таралған «Үлем манараһы» исемен ала. Бина Сталин хакимлығы аҙағына төҙөлөүгә ҡарамаҫтан, уны эске эштәр органдары биләй.шуға күрә ҡала легендалары бинаны 1930—1940 йылдарҙағы Сталин репрессиялары осоро менән бәйләй. Имеш-мимештәр буйынса, бина диуарҙарында уның төҙөүселәренең кәүҙәләре көпләнгән, унда тотҡондар өсөн ер аҫты камералары һәм төрмә бинаһына һәм Егошихин зыяратына тиклем ер аҫты юлдары булған, унда НКВД хеҙмәткәрҙәре ғәйепһеҙ кешеләрҙе язалағандар һәм үлтергәндәр, уларҙы манаранан ихатаға ташлағандар, бер тотҡон манаранан үҙе аҫҡа ташланған, бинала даими атыу тауыштары ишетелә — был тотҡондарҙы аталар һәм башҡалар.

Хәҙерге әҙәбиәттә.[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Пермь яҙыусыһы Анатолий Субботин «Үлем манараһы» (1997 г.) тигән хикәйә яҙа, унда яҡтың эске эштәр идаралығы бинаһы Кафки стилендә фантастик ваҡиғаларҙың һәм билдәле антиутопияларҙың төп күренеше була.

Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  1. Распоряжение губернатора Пермской области от 05.12.2000 N 713-р в ред. распоряжений Губернатора Пермской области от 20.05.2002 N 237-р, от 01.07.2004 N 365-р, распоряжений Правительства Пермского края от 20.04.2007 N 58-рп, от 21.09.2010 N 104-рп, от 31.12.2010 N 277-рп (http://nasledie.perm.ru/monum32.htm(недоступная ссылка))

Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]