Лев Толстой һәйкәле (Мәскәү, Поварская урамы)

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску
Лев Толстой һәйкәле
Рәсем
Дәүләт Flag of Russia.svg Рәсәй
Административ-территориаль берәмек Поварская улица[d]

Лев Толстойҙың Поварская урамындағы һәйкәле — рус әҙәбиәте классигы, яҙыусы Лев Толстойҙың Мәскәүҙең Поварская урамындағы «Ростов йорто»ноң ҡунаҡ ишек алдында торған һәйкәле.

Поварская урамы — ҡаланың үҙәк өлөшөндә һаҡланып ҡалған иң боронғо урамдарҙың береһе. Бында һәр йорттоң тиерлек тарихи ҡиммәте ҙур. Сит илдәрҙең илселектәре урынлашҡан модерн һәм эклектика стилендәге ҙур йорттар бында килем йорттары һәм ампир стилендәге боронғо ҡаралтылар менән сиратлашып торалар. Бындай ҡаралтыларҙың береһе булып Баҡса ҡулсаһы янындағы «Ростовтар йорто» тора, риүәйәт буйынса, был йорт Лев Толстойҙың «Һуғыш һәм солох» роман-эпопеяһындағы геройҙары йортоноң прототибы була.

Рәсми рәүештә тыуған яҡты өйрәнеү әҙәбиәтендә был яҡты йорт « Соллогуб усадьбаһы (Кенәз Долгорукийҙарҙың усадьбаһы)» тип атала, Поварская урамының 52/55 -се һаны аҫтында тора һәм ХХ быуаттың күпселек яҙыусылары менән бәйле тип әйтергә була, сөнки нәҡ бында СССР Яҙыусылар Союзы урынлашҡан.

Был ойошманың бөгөнгө көндә айырым статусы юғалған, йорт биналары иҫкерә төшкән, уның ҡабырға ҡанаттарында ресторандар урынлашҡан. Бина алдында торған Лев Толстой һәйкәле ҡунаҡ ҡапҡаһы — төп ишек күсәрендә тора, урамдан бөтөнләй тиерлек күренмәй. Хәҙерге заман кешеләренә Лев Толстойҙың Девичье поле майҙанында торған һәйкәле, ә скульптура тарихсыларына — Пречистенкалағы Лев Толстой һәйкәле нығыраҡ билдәле.

Һәйкәл 1956 йылда ҡуйылған. Ул скульптор Г. Н. Новокрещенова тарафынан эшләнгән һәм уның төп әҫәре булып тора. Галина Новокрещеноваға архитектор В. Н. Васнецов булышлыҡ иткән[1].

Һәйкәлде Мәскәү яҙыусыларына Украинаның Рәсәй менән ҡушылыуының 300 йыл тулыуға ҡарата украин яҙыусылары бүләк иткән[2][3].

Лев Толстой бик ныҡ уйланып ултырған итеп һүрәтләнгән. Ул күркәм ихата тирәһен байҡап ултыра. Крәҫтиән кейеме кейеп, крәҫтиән креслоһында уңайлы ултыра. Кресло бөтөнләй тиерлек ер аҫтынан сыҡҡан кеүек күренә. Һәйкәлдең пьедесталы бик ябай биҙәкле.

Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  1. Москва: Все улицы, площади, бульвары, переулки / Вострышев М. И — М.: Алгоритм, Эксмо, 2010. — Б. 438—439. — 687 б. — 3000 экз. — ISBN 978-5-699-33874-0.
  2. Һәйкәл Л. Н. Йыуан
  3. Л. Н. Толстойҙың Һәйкәл.

Әҙәбиәт[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Кожевников Р. Ф. Памятники Л. Н. Толстому // Скульптурные памятники Москвы. — М.: Московский рабочий, 1983.