Эстония муниципалитеттары

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Унда күсергә: төп йүнәлештәр, эҙләү
Эстония муниципалитеттары
Сәйәсәт
Эстония
Coat of arms of Estonia.svg

Был мәҡәлә — түбәндәге серия өлөшө:
Эстония
сәйәси системаһы

  • Эстонской Республикаһының конституцияһы
  • Президент
    • Керсти Кальюлайд
  • Премьер-министр
    • Юри Ратас
  • Хөкүмәт
    • Юри Ратас хөкүмәте
  • Рийгикогу
    • Спикер Рийгикогу
      • Эйки Нестор
  • Юғары Суд
  • Эстония банкы
  • Дәүләт контроле
  • Юстиция канцлеры
  • Һайлауҙар: 2015 — 2011 — 2007 — 2003
  • Сәйәси фирҡәләр
  • Сәйәсмәндәр
  • Уездар (маакондар)
  • Урындағы уҙидаралыҡтар
    • Таллин (муниципалитет)
      • Таллин мэры
      • Таллин ҡала йыйылышы
  • Европа Союзы сәйәсәте
  • Тышҡы сәйәсәт
  • Кеше хоҡуҡтары
  • Интернациональ хәрәкәт
  • Йырлаусы революция

Муниципалитет — йәки урындағы үҙидаралыҡ (эст. kohalik omavalitsus) — Эстонияның конституция тарафынан билдәләнгән иң кескәй административ берәмеге. Илдең бөтә территорияһы үҙидаралыҡтар  араһында бүленгән.

Законға ярашлы, урындағы үҙидаралыҡтарҙы булдырыу демократик юл менән формалаштырылған урындағы власть органдарының, нигеҙле мәнфәғәттәрҙән һәм ерле халыҡтың өмөттәренән сығып һәм тәғәйен үҙидаралыҡтың үҫеш үҙенсәлектәрен иҫәпкә алып, урындағы тормошҡа  закон сиктәрендә үҙаллы етәкселекте ғәмәлгә ашырыуын күҙҙә тота. 

Административ структураһы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Эстонияла үҙидаралыҡтар ике типта  була: ҡалалар (эст. linn) һәм улустар (эст. vald).

Һәр үҙидаралыҡта йыйылыш тип аталған вәкиллекле власть органы бар (эст. volikogu), ул даими йәшәгән халыҡ тарафынан ирекле, тура, дөйөм һәм бер рәүешле һайлау барышында йәшерен тауыш биреү юлы менән дүрт йылға бер һайлана. Эстонияла, парламент һайлауҙары менән сағыштырғанда,  урындағы һайлауҙарға хас үҙенсәлек булып тауыш биреү хоҡуғына эйә булыуҙың Эстония гражданлығы булыу-булмауға түгел, ә муниципалитет территорияһында даими йәшәүгә бәйлелеге тора. Урындағы үҙидаралыҡта даими йәшәгән һәм 18 йәше тулған бөтә кешеләр (гражданлығы булмаған һәм башҡа дәүләттең гражданы булған кешеләрҙе лә индереп) тауыш биреүҙә ҡатнашырға хоҡуҡлы.  Әммә кандидатураһын тик Эстония граждандары йә Европа берләшмәһенә ингән башҡа илдәрҙең граждандары ғына күрһәтә ала. Кадрҙағы хәрбиҙәр, шулай уҡ ҡылынған енәйәт өсөн суд хөкөмөнә тарттырылғандар һәм иректән мәхрүм итеү урындарына ебәрелгәндәр (һуңғылары тауыш биреүҙә лә ҡатнаша алмай)  һайлана алмай. 

Урындағы йыйылыш ағзаларының һаны биләмәлә йәшәгән кешеләр һанына ҡарап билдәләнә. Таллиндың ҡала йыйылышы 79 ағзанан (максимум) тора. Йыйылыш ағзаларының минималь һаны — 7. Урындағы йыйылышҡа етәкселекте уның ағзалары тарафынан һайланған рәйес (эст. volikogu esimees) тормошҡа ашыра, ул ултырыштарҙы алып бара, вәкиллек функцияларын башҡара һәм совет ҡабул иткән норматив акттарға ҡул ҡуя. 

Йыйылыш менән бергә,  урындағы һәр үҙидаралыҡта башҡарма власть органы  — управа (эст. valitsus) бар. Управа башында ҡалаларҙа — мэр (эст. linnapea), улустарҙа улус старейшинаһы (эст. vallavanem) тора, улар йыйылыш тарафынан дүрт йылға тәғәйенләнә  (ваҡытынан алда вазифаһынан бушатыу йыйылыш ҡарары нигеҙендә мөмкин). Управа башлығы муниципалитет йыйылышынан управа ағзаһы вазифаһына  кандидаттарҙы раҫлата,  управа эшен ойоштороа, уның ултырыштарын әҙерләй һәм алып бара, управа эшен һәм уның буйһоноуында булған органдарҙың һәм учреждениеларҙың эшен ойоштороу буйынса приказдар сығара, управаның бойороҡтарына һәм ҡарарҙарына ҡул ҡуя, шулай уҡ вәкиллек функцияларын башҡара.  Мэрҙар һәм улус старейшиналарының бер үк ваҡытта башҡа дәүләт йә муниципаль вазифа биләүе йәки муниципалитет ҡатнашлығындағы коммерция компанияһының  советына инеүе мөмкин.  

Муниципалитет эсенә бер йә бер нисә торама пункт инеүе ихтимал. Эре үҙидаралыҡтар  сикләнгән вәкәләтле үҙ управаларына эйә булған ҡала  (эст. linnaosa) йәки улус  райондарына  (эст. osavald) бүленә ала. Бындай район управаһының башлығы вазифаға  мэр йә улус старейшинаһы күрһәтеүе буйынса    муниципалитет управаһы тарафынан тәғәйенләнә һәм бушатыла. Мәҫәлән,  Таллин ҡалаһы  8 ҡала районынан тора: Хааберсти, Кесклинн, Кристийне, Ласнамяэ, Мустамяэ, Нымме, Пирита, Пыхья-Таллинн.

Күләме буйынса муниципалитеттар  400 000 кешегә тиклем халыҡ йәшәгән Таллиндан  на бары 60 кеше йәшәгән Рухнуға тиклем айырыла. Үҙидаралыҡтарҙың 80 проценттан ашыуында 5 000 кеше йәшәй, шунлыҡтан уларҙың күбеһе административ йәки хужалыҡ функцияларын үтәү маҡсатында  хеҙмәттәшлек итә. 2016 йылда Рийгикогула административ реформа тураһында закон проекты ҡабул ителә[1], унда үҙидаралыҡтың  минималь күләме 5 000 кеше тип билдәләнә һәм  үҙидаралыҡтарҙы  11 000 кешенән дә кәм булмаған минималь һанлы итеп ойошторорға тәҡдим ителә, әлбиттә, иҫкәрмәләргә лә юл ҡуйыла. Реформа, ике этапта үтеп,  2017 йылдың 1 октябренә  тамамланырға тейеш.

Муниципалитеттарҙың вәкәләттәре[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Конституцияға ярашлы, урындағы үҙидаралыҡтар  урындағы тормошҡа ҡағылышлы бөтә һорауҙарҙы закон сиктәрендә автономлы хәл итә.  Уларҙың компетенцияларына, атап әйткәндә, түбәндәгеләр инә:

  • муниципалитет территорияһында социаль ярҙам, социаль хеҙмәттәр, ҡарттарҙы ҡарауҙы, йәштәр менән эште ойоштороу;
  • торлаҡ һәм коммуналь хужалыҡ;
  •  һыу тәьминәте һәм канализация, территорияны йыйыштырыу, тәртиптә тотоу, таҙартыу, сүп-сарҙы һәм ҡалдыҡтарҙы сығарыу;
  • урындағы йәмәғәт транспорты;
  • ҡаланы планлаштырыу (дөйөм һәм ентекле планлаштырыуҙар), юлдарҙы тәртиптә тотоу.

Үрҙә һаналған вәкәләттәр закон менән башҡа органдарҙың хакимиәт даирәһенә тапшырылмаған күләмдә тормошҡа ашырыла. 

Үҙидаралыҡтар бурыстарына шулай уҡ уларҙың милкендәге мәктәпкәсә балалар учреждениеларын, мәктәптәрҙе, гимназияларҙы, ҡыҙыҡһыныуҙар буйынса түңәрәктәрҙе, китапханаларҙы, музейҙарҙы, спорт базаларын, хәйриәлек йорттарын һәм  һаулыҡ һаҡлау учреждениеларын аҫрау, йорт бесәйҙәрен һәм эттәрен тотоу ҡағиҙәләрен булдырыу, йәмәғәт урындарында тәртип ҡағиҙәләрен булдырыу инә. 

Урындағы үҙидаралыҡтар йәмәғәт тәртибен һәм урындағы үҙидаралыҡтың норматив акттары үтәлешенә контролде тормошҡа ашыра торған структураларҙы төҙөй ала. 

Эстониялағы муниципалитеттар үҙ бюджетына эйә һәм ҡайһы бер урындағы һалымдар һәм йыйымдарҙы тәғәйенләргә хоҡуҡлы (мәҫәлән, рекламаға, урамдарҙы һәм юлдарҙы ябыуға, йорт хайуандарына, күңел асыу ойошмаларына һалым, парковка өсөн түләү һ. б.).

Урындағы үҙидаралыҡ вәкилдәре шулай уҡ Республика  Президентын һайлауҙа һайлаусылар коллегияһы ағзаһы сифатында ҡатнаша ала.

Урындағы үҙидаралыҡтарҙың автономияһы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Дәүләт судының суд ғәмәлиәтенә ярашлы[2], муниципалитеттарҙың дәүләт власына ҡарата автономлылығы бөтәһенән элек урындағы барлыҡ мәсьәләләрҙе үҙаллы хәл итеү хоҡуғын аңлата (йәғни «урындағы үҙидаралыҡтарҙың үҙойошоу хоҡуғы»). Был, атап әйткәндә, урындағы үҙидаралыҡтарҙың  үҙ  функцияларын башҡара алырлыҡ кимәлдә аҡса менән тәьмин ителергә тейешлеген һәм урындағы йыйылыштар ағзаларының, иң элек урындағы община мәнфәғәттәрен алға ҡуйып (кәрәк булғанда хатта дәүләт власы органдарына ҡаршы барып),   үҙәк дәүләт власынан бойондороҡһоҙ рәүештә үҙаллы ҡарарҙар ҡабул итеү мөмкинлеге булырға тейешлеген аңлата. Урындағы автономия принцибынан сығып, суд 2005 йылда урындағы һайлау берләшмәләрен ойоштороуға дәүләт индергән  тыйыуҙы юҡҡа сығарҙы[3].

Эстонияның ҡануниәте шулай уҡ урындағы үҙидаралыҡтарҙың автономияһын яҡлау механизмын да эшләгән  — әгәр, муниципалитет фекере буйынса, берәй закон йәки  министрҙың йә хөкүмәттең ҡарары урындағы үҙидараның конституция биргән гарантияларын боҙһа, был  муниципалитет, ошо акттың конституцияға ярашлы булмауын таныуҙы юллап, туранан-тура Дәүләт судына  мөрәжәғәт итергә хоҡуҡлы.[4].  Конституция шулай уҡ, муниципалитеттың фекерен тыңламай тороп, уның сиктәрен үҙгәртеүҙе лә тыя[5].

Муниципалитеттар исемлеге[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

2013 йылдың октябренән Эстонияла  215 үҙидаралыҡ эшләй, уларҙың 30-ы — ҡалаларҙа һәм 185-е — ауылдарҙа. Өйәҙҙәр буйынса муниципалитеттарҙың исемлеге түбәндә бирелә:

Валгаама[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Валгаама өйәҙенең муниципалитеттары

Ҡалалары:

Valga coat of arms.svg Валга (эст. Valga)
Torva coatofarms.png Тырва (эст. Tõrva)

Улустары:

Karula valla vapp.gif Карула (эст. Karula vald)
Coat of arms of Otepää Parish.svg Отепя (эст. Otepää vald); Отепя   (эст. Otepää) ҡалаһын да индереп
Palupera valla vapp.jpg Палупера (эст. Palupera vald)
Puka valla vapp.gif Пука (эст. Puka vald)
Põdrala valla vapp.gif Пыдрала (эст. Põdrala vald)
Sangaste valla vapp.gif Сангасте (эст. Sangaste vald)
Taheva valla vapp.gifТахева (эст. Taheva vald)
Tõlliste valla vapp.png Тыллисте (эст. Tõlliste vald)
Helme valla vapp.gif Хельме (эст. Helme vald)
Hummuli valla vapp.gif Хуммули (эст. Hummuli vald)
Õru valla vapp.gif Ыру (эст. Õru vald)

Вильяндимаа[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Вильяндимаа өйәҙенең муниципалитеттары

Ҡалалары:

Et-Viljandi coa.svg Вильянди (эст. Viljandi)
Coat of arms of Võhma.svg Выхма (эст. Võhma)
EST Mõisaküla linn COA.png Мыйзакюла (эст. Mõisaküla)

Улустары:

Coat of Arms of Abja.svg Абья (эст. Abja vald); Абья-Палуоя  (эст. Abja-Paluojaҡалаһын да индереп
Viljandi valla vapp.png Вильянди (эст.)баш.Ҡалып:Ref-etбаш. (эст. Viljandi vald)
Karksi valla vapp.gif Каркси (эст. Karksi vald); Каркси-Нуйа  (эст. Karksi-Nuiaҡалаһын да индереп
Kolga-Jaani valla vapp.gif Колга-Яани (эст. Kolga-Jaani vald)
Kõo valla vapp.jpg Кыо (эст. Kõo vald)
Coats of arms of None.svg Кыпу (эст. Kõpu vald)
Suure-Jaani valla vapp.svg Сууре-Яани (эст. Suure-Jaani vald); Сууре-Яани (эст. Suure-Jaaniҡалаһын да индереп
Tarvastu valla vapp.gif Тарвасту (эст. Tarvastu vald)
Halliste valla vapp.jpg Халлисте (эст. Halliste vald)

Вырумаа[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Вырумаа өйәҙе муниципалитеттары 

Ҡалалары:

Voru coatofarms.png Выру (эст. Võru)

Улустары:

Antsla valla vapp.gif Антсла (эст. Antsla vald); Антсла  (эст. Antslaҡалаһын да индереп
Varstu valla vapp.jpg Варсту (эст. Varstu vald)
Vastseliina valla vapp.gif Вастселийна (эст. Vastseliina vald)
Võru valla vapp.svg Выру (эст. Võru vald)
Lasva valla vapp.gif Ласва (эст. Lasva vald)
Meremäe valla vapp.svg Меремяэ (эст. Meremäe vald)
Misso valla vapp.gif Миссо (эст. Misso vald)
Mõniste valla vapp.gif Мынисте (эст. Mõniste vald)
Rõuge valla vapp.gif Рыуге (эст. Rõuge vald)
Sõmerpalu valla vapp.gif Сымерпалу (эст. Sõmerpalu vald)
Urvaste valla vapp.gif Урвасте (эст. Urvaste vald)
Haanja valla vapp.gif Хаанья (эст. Haanja vald)

Ида-Вирумаа[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Ида-Вирумаа өйәҙенең муниципалитеттары 

Ҡалалары:

EST Kiviõli linn COA.png Кивиыли (эст. Kiviõli)
Coat of arms of Kohtla-Jarve.svg Кохтла-Ярве (эст. Kohtla-Järve)
Narva vapp.svg Нарва (эст. Narva)
EST Narva-Jõesuu linn COA.png Нарва-Йыэсуу (эст. Narva-Jõesuu)
Sillamae coatofarms.png Силламяэ (эст. Sillamäe)

Улустары:

Avinurme vapp.png Авинурме (эст. Avinurme vald)
Aseri vapp.png Азери (эст. Aseri vald)
Alajoe valla vapp - 2.png Алайыэ (эст. Alajõe vald)
Vaivara vapp.jpg Вайвара (эст. Vaivara vald)
Iisaku valla vapp.gif Ийзаку (эст. Iisaku vald)
Illuka valla vapp.gif Иллука (эст. Illuka vald)
EST Jõhvi vald COA.png Йыхви (эст. Jõhvi vald); Йыхви (эст. Jõhviҡалаһын да индереп
Kohtla coat of arms.PNG Кохтла (эст. Kohtla vald)
Kohtla-Nõmme valla vapp.gif Кохтла-Нымме (эст. Kohtla-Nõmme)
Coat of arms of Lohusuu Parish.png Лохусуу (эст. Lohusuu vald)
Luganuse valla vapp.gif Люганузе (эст. Lüganuse vald); EST Püssi linn COA.png Пюсси (эст. Püssiҡалаһын да индереп
Maetaguse valla vapp.jpg Мяэтагузе (эст. Mäetaguse vald)
EST Sonda vald COA.png Сонда (эст. Sonda vald)
Toila valla vapp.gif Тойла (эст. Toila vald)
Tudulinna valla vapp.gif Тудулинна (эст. Tudulinna vald)

Йыгевамаа[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Йыгевамаа өйәҙенең муниципалитеттары

Ҡалалары:

EST Jõgeva linn COA.png Йыгева (эст. Jõgeva)
Mustvee vapp.gif Муствеэ (эст. Mustvee)
Põltsamaa linn coatofarms.gif Пылтсамаа (эст. Põltsamaa)

Улустары:

Jõgeva valla vapp.gif Йыгева (эст. Jõgeva vald)
Kasepää valla vapp.gif Касепяя (эст. Kasepää vald)
Pala valla vapp.gif Пала (эст. Pala vald)
Palamuse valla vapp.gif Паламусе (эст. Palamuse vald)
Pajusi valla vapp.gif Паюси (эст. Pajusi vald)
Puurmani valla vapp.gif Пуурмани (эст. Puurmani vald)
Põltsamaa valla vapp.gif Пыльтсамаа (эст. Põltsamaa vald)
Saare valla vapp.gif Сааре (эст. Saare vald)
Tabivere valla vapp.gif Табивере (эст. Tabivere vald)
Torma valla vapp.gif Торма (эст. Torma vald)

Ляэне-Вирумаа[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Ляэне-Вирумаа өйәҙенең муниципалитеттары 

Ҡалалары:

Kunda coat of arms.svg Кунда (эст. Kunda)
Rakvere vapp.svgРаквере (эст. Rakvere)

Улустары:

Coat of arms of Vinni Parish.png Винни (эст. Vinni vald)
Coat of arms of Viru-Nigula Parish.png Виру-Нигула (эст. Viru-Nigula vald)
Coat of arms of Vihula Parish.png Вихула (эст. Vihula vald)
Coat of arms of Väike-Maarja Parish.png Вяйке-Маарья (эст. Väike-Maarja vald)
Kadrina vald coatofarms.png Кадрина (эст. Kadrina vald)
Coat of arms of Laekvere Parish.png Лаеквере (эст. Laekvere vald)
Coat of arms of Rakvere Parish.png Раквере (эст. Rakvere vald)
Coat of arms of Rakke Parish.png Ракке (эст. Rakke vald)
Coat of arms of Rägavere Parish.png Рягавере (эст. Rägavere vald)
Coat of arms of Sõmeru Parish.png Сымеру (эст. Sõmeru vald)
EST Tamsalu vald COA.png Тамсалу (эст. Tamsalu vald); Тамсалу  (эст. Tamsaluҡалаһын да индереп
Tapa valla vapp.svg Тапа (эст. Tapa vald);  Tapa coatofarms.png Тапа (эст. Tapa)  ҡалаһын да индереп
Coat of arms of Haljala Parish.png Хальяла (эст. Haljala vald)

Ляэнемаа[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Ляэнемаа өйәҙенең муниципалитеттары 

Ҡалалары:

Haapsalu coat of arms.svg Хаапсалу (эст. Haapsalu)

Улустары:

Vapp1-980x1024.jpg Вормси (эст. Vormsi vald)
Kullamaa valla vapp.gif Кулламаа (эст. Kullamaa vald)
EE lihula.png Лихула (эст. Lihula vald); Лихула (эст. Lihula) ҡалаһын да индереп
Lääne-Nigula valla vapp.png Ляэне-Нигула (эст.)баш.Ҡалып:Ref-etбаш. (эст. Lääne-Nigula vald)
Martna valla vapp.jpg(эст. Martna vald)
Coat of arms of Noarootsi Parish.svg Ноароотси (эст. Noarootsi vald)
Nova volost coa.gif Ныва (эст. Nõva vald)
EE Ridala.png Ридала (эст. Ridala vald)
EE Hanila.png Ханила (эст. Hanila vald)

Пылвамаа[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Пылвамаа өйәҙе муниципалитеттары 

Улустары:

Ahja seal.svg Ахья (эст. Ahja vald)
Valgjärve valla vapp.jpg Валгъярве (эст. Valgjärve vald)
Vastse-Kuuste valla vapp.gif Вастсе-Куусте (эст. Vastse-Kuuste vald)
Veriora valla vapp.gif Вериора (эст. Veriora vald)
Värska vapp.svg Вярска (эст. Värska vald)
Kanepi valla vapp.gif Канепи (эст. Kanepi vald)
Kõlleste valla vapp.gif Кыллесте (эст. Kõlleste vald)
Laheda valla vapp.gif Лахеда (эст. Laheda vald)
Mikitamäe valla vapp.gif Микитамяэ (эст. Mikitamäe vald)
Mooste valla vapp.gif Моосте (эст. Mooste vald)
Orava valla vapp.gif Орава (эст. Orava vald)
Põlva valla vapp.gif Пылва (эст. Põlva vald); EST Põlva linn COA.png Пылва (эст. Põlva) ҡалаһын да индереп
EE 09 Are.png Ряпина (эст. Räpina vald); Ряпина (эст. Räpina) ҡалаһын да индереп

Пярнумаа[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Пярнумаа өйәҙе муниципалитеттары 

Ҡалалары:

Et-Parnu coa.svg Пярну (эст. Pärnu)
Sindi suurvapp.gif Синди (эст. Sindi)

Улустары:

EE 09 Are.png Аре (эст. Are vald)
EE 09 Audru.png Аудру (эст. Audru vald)
Varbla volost.gif Варбла (эст. Varbla vald)
Vändra alevi vapp.gif Вяндра (эст. Vändra alev)
EE 09 Vandra vald.png Вяндра (улус) (эст. Vändra vald)
EE Kihnu.png Кихну (эст. Kihnu vald)
EE Koonga.png Коонга (эст. Koonga vald)
EE Paikuse.png Пайкузе (эст. Paikuse vald)
Saarde valla vapp.jpg Саарде (эст. Saarde vald);  Kilingi-Nomme coa.png Килинги-Нымме (эст. Kilingi-Nõmme) ҡалаһын да индереп
EE Sauga.png Сауга (эст. Sauga vald)
EE Surju.png Сурью (эст. Surju vald)
EE Tahkuranna.png Тахкуранна (эст. Tahkuranna vald)
EE Tootsi.png Тоотси (эст. Tootsi)
EE Tori.png Тори (эст. Tori vald)
EE Tõstamaa.png Тыстамаа (эст. Tõstamaa vald)
EE Halinga.png Халинга (эст. Halinga vald)
EE Häädemeeste.png Хяядемеесте (эст. Häädemeeste vald)

Рапламаа[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Рапламаа өйәҙе муниципалитеттары  

Улустары:

EE 10 Vigala.png Вигала (эст. Vigala vald)
EE Kaiu.png Кайу (эст. Kaiu vald)
Kehtna volost coa.gif Кехтна (эст. Kehtna vald)
EE Kohila.pngКохила (эст. Kohila vald)
EE Karu.png Кяру (эст. Käru vald)
EE Marjamaa.pngМярьямаа (эст. Märjamaa vald)
EE 10 Raikkula.png Райккюла (эст. Raikküla vald)
Rapla vald coatofarms.png Рапла (эст. Rapla vald); Рапла(эст. Rapla) ҡалаһын да индереп
EE Juuru1.png Юууру (эст. Juuru vald)
Järvakandi coat of arms.svg Ярваканди (эст. Järvakandi)

Сааремаа[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Сааремаа өйәҙенең муниципалитеттары 

Ҡалалары:

Kuressaare coatofarms.png Курессааре (эст. Kuressaare)

Улустары:

EE Valjala.png  Вальяла (эст. Valjala vald)
EE 11 Kaarma.png Каарма (эст. Kaarma vald)
EE Kihel.png Кихельконна (эст. Kihelkonna vald)
EE 11 Karla.png Кярла (эст. Kärla vald)
EE 11 Laimjala.png Лаймяла (эст. Laimjala vald)
EE Leisi.png Лейси (эст. Leisi vald)
EE 11 Lumanda.png Люманда (эст. Lümanda vald)
EE 11 Mustjala.png Мустьяла (эст. Mustjala vald)
EE Muhu.pngМуху (эст. Muhu vald)
EE Orissaare.png Ориссааре (эст. Orissaare vald)
EE Poide.png Пёйде (эст. Pöide vald)
Pihtla-valla-vapp.svg Пихтла (эст. Pihtla vald)
Ruhnu vapp.jpg Рухну (эст. Ruhnu)
EE Salme.png Сальме (эст. Salme vald)
Torgu volost coa.gif Торгу (эст. Torgu vald)

Тартумаа[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Тартумаа өйәҙенең муниципалитеттары 

Ҡалалары:

Kallaste coatofarms.png Калласте (эст. Kallaste)
Tartu coat of arms.svg Тарту (эст. Tartu)
Elva coatofarms.png Элва (эст. Elva)

Улустары:

Alatskivi valla vapp.png Алатскиви (эст. Alatskivi vald)
Vara valla vapp.gif Вара (эст. Vara vald)
Võnnu valla vapp.gif Вынну (эст. Võnnu vald)
Kambja valla vapp.jpg Камбья (эст. Kambja vald)
Coat of arms of Konguta Parish.jpg Конгута (эст. Konguta vald)
Laeva valla vapp.gif Лаева (эст. Laeva vald)
Luunja valla vapp.gif Луунья (эст. Luunja vald)
Meeksi valla vapp.gif Меекси (эст. Meeksi vald)
Mäksa valla vapp.jpg Мякса (эст. Mäksa vald)
Nõo valla vapp.gif Ныо (эст. Nõo vald)
Peipsiääe valla vapp.jpg Пейпсияяре (эст. Peipsiääre vald)
Piirissaare valla vapp.gif Пийриссааре (эст. Piirissaare vald)
Puhja valla vapp.gif Пухья (эст. Puhja vald)
Rannu valla vapp.gif Ранну (эст. Rannu vald)
Rõngu valla vapp.gifРынгу (эст. Rõngu vald)
Tartu valla vapp.gif Тарту (эст. Tartu vald)
Tahtvere valla vapp.gif Тяхтвере (эст. Tähtvere vald)
Haaslava valla vapp.gif Хааслава (эст. Haaslava vald)
Coat of arms of Ülenurme Parish.jpg Юленурме (эст. Ülenurme vald)

Харьюмаа[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Харьюмаа өйәҙенең муниципалитеттары 

Ҡалалары

Keila coatofarms.png Кейла (эст. Keila)
Loksa suurvapp.gif Локса (эст. Loksa)
Maardu coatofarms.png Маарду (эст. Maardu)
Paldiski coatofarms.png Палдиски (эст. Paldiski)
Saue coatofarms.png Сауэ (эст. Saue)
Tallinn greater coatofarms.png Таллин (эст. Tallinn)

Улустары:

EST Aegviidu COA.png Аэгвийду (эст. Aegviidu vald)
Anija volost coa.png Ания (эст. Anija vald);  Kehra coatofarmas.gif Кехра (эст. Kehra) ҡалаһын да индереп
EE Vasalemma.png Вазалемма (эст. Vasalemma vald)
Viimsi vald coatofarms.png Виймси (эст. Viimsi vald)
Joelahtme vald coatofarms.png Йыэляхтме (эст. Jõelähtme vald)
Coat of arms of Keila vald.svg Кейла (эст. Keila vald)
ESt Kernu vald COA.png Керну (эст. Kernu vald)
Kiili coat of arms.svg Кийли (эст. Kiili vald)
Kose volost coa.gif Козе (эст. Kose vald)
Kuusalu Parish coat of arms.svg Куусалу (эст. Kuusalu vald)
EST Nissi vald COA.png Нисси (эст. Nissi vald)
Padise vald coatofarms.png Падизе (эст. Padise vald)
EST Raasiku vald COA.png Раазику (эст. Raasiku vald)
EST Rae vald COA.png Раэ (эст. Rae vald)
Saku vald coatofarms.png Саку (эст. Saku vald)
Saue vald coatofarms.png Сауэ (эст. Saue vald)
Harku valla vapp.svg  Харку(эст. Harku vald)

Хийумаа[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Хийумаа өйәҙенең муниципалитеттары 

Улустары:

EE Kaina.png Кяйна (эст. Käina vald)
EST Pühalepa COA.jpg Пюхалепа (эст. Pühalepa vald)
EE Emmaste.svg Эммасте (эст. Emmaste vald)
Coat of arms of Hiiu Parish2.png Хийу (эст. Hiiu vald);  Kardla coatofarms.png Кярдла (эст. Kärdla) ҡалаһын да индереп

Ярвамаа[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Ярвамаа өйәҙенең муниципалитеттары

Ҡалалары:

EST Paide linn COA.png  Пайде (эст. Paide)

Улустары:

Albu valla vapp - 2.png Албу (эст. Albu vald)
Ambla valla vapp - 2.png Амбла (эст. Ambla vald)
Väätsa valla vapp.gif Вяятса (эст. Väätsa vald)
Imavere valla vapp.gif Имавере (эст. Imavere vald)
Kareda valla vapp.gif Кареда (эст. Kareda vald)
Koigi valla vapp.gif Койги (эст. Koigi vald)
Koeru valla vapp.png Коэру (эст. Koeru vald)
Coat of arms of Paide Parish.png Пайде (эст. Paide vald)
Roosna-alliku valla vapp.gif Роосна-Аллику (эст. Roosna-Alliku vald)
Türi valla vapp.jpg Тюри (эст. Türi vald);  Tyri suurvapp.png Тюри (эст. Türi) ҡалаһын да индереп
Järva-Jaani valla vapp.gif Ярва-Яаани (эст. Järva-Jaani vald)

Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]