Әл-Фүжәйрә (әмирлек)

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску
Әл-Фүжәйрә
ғәр. إمارة الفجيرة
Флаг[d]
Flag of the United Arab Emirates.svg
Рәсем
Нигеҙләү датаһы 1953
Рәсми атамаһы الفجيرة
Дәүләт Flag of the United Arab Emirates.svg Берләшкән Ғәрәп Әмирлектәре
Административ үҙәк Эль-Фуджайра[d]
Административ-территориаль берәмек Берләшкән Ғәрәп Әмирлектәре
Геоданные Data:United Arab Emirates/Fujayrah.map
Хөкүмәт башлығы Хамад бин Мухаммад аш-Шарки[d]
Халыҡ һаны 225 360 кеше (2016)
Диңгеҙ кимәленән бейеклек 134 метр
Сәғәт бүлкәте UTC+4:00[d]
Сиктәш Dibba Al-Hisn[d] һәм Эль-Батина[d]
Майҙан 1166 км²
Рәсми сайт fujairah.ae
Урынлашыу картаһы
Commons-logo.svg Әл-Фүжәйрә Викимилектә

Эксклавы Омана и ОАЭ
     Оман     Абу-Даби (ОАЭ)     Дубай (ОАЭ)     Шарджа (ОАЭ)     Аджман (ОАЭ)     Умм-эль-Кайвайн (ОАЭ)     Рас-эль-Хайма (ОАЭ)     Әл-Фүжәйрә (ОАЭ)

Әл-Фүжәйрә (Фүжәйрә) (рус. Фудже́йра; ғәр. الفجيرة‎, таң) — Берләшкән Ғәрәп Әмирлектәренә ингән әмирлек.

Географияһы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Фүжәйрә әмирлеге, башҡаларынан айырмалы рәүештә, һинд океанының Оман ҡултығы ярында урынлашҡан. Уның биләмәләре Оман ҡултығы буйлап 90 километрҙан ашыу оҙонлоҡҡа һуҙылған. Фүжәйрә территорияһының күп өлөшөн яр буйҙарына терәлеп торған тиерлек тауҙар биләй.

Әмирлек тарихы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Әл-Фүжәйрә — Берләшкән Ғәрәп Әмирлектәренә ингән иң йәш әмирлек. Башта әмирлек Шәржә (Шәрҡиә) составына инә. 1901 йылда урындағы шәйех Әл-Фүжәйрәнең Шәржәнән бойондороҡһоҙлоғон иғлан иткән була, әммә Англия уны 1953 йылда ғына таный. 1892—1971 йылдарҙа Әл-Фүжәйрә биләмәһе [[Килешеүле Оман] ]составына инә. 1971 йылдың 2 декабренән Берләшкән Ғәрәп Әмирлектәре составында.

Әл-Фүжәйрәнең әш-Шәрҡи затынан шәйехтәре (1971 йылдан — әмирҙәр)[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • 1876—1936 йылдар — Хамад I бин Абдаллаһ
  • 1936—1974 йылдар — Мөхәммәд бин Хамад
  • 1974 йылдан — Хамад бин Мөхәммәд әш-Шәрҡи (Хамад бин Мөхәммәд II]]

Иҡтисады[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Берләшкән Ғәрәп Әмирлектәрендә байлыҡ һәм сәскә атыуҙың төп сығанағы — нефть юҡ, уның ҡарауы бик уңайлы урынлашҡан һәм йылдам үҫешкән диңгеҙ порты бар. Балыҡсылыҡ һәм ауыл хужалығы, хәҙер инде туризм Әл-Фүжәйрәләге иҡтисади эшмәкәрлектең төп төрҙәре булып тора.

Туризм[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Әмирлек яр буйындағы ҡомлоҡтары, тау морондары, матур тарлауыҡтары, күп төрлө минераль сығанаҡтары һәм йәшеллектәре менән дан тота, шул арҡала туристар араһында популяр. Әмирлектә иҫтәлекле урындар күп. Шәржә — Әл-Фүжәйрә автотрассаһы буйында урынлашҡан йома баҙарында туристарға төрлө илдәрҙә етештерелгән келәмдәр, сувенир һәм көршәкселәр етештергән милли һауыт-һаба, башҡа әйберҙәр тәҡдим ителә. Бында XVII быуатта төҙөлгән бик боронғо мәсет бинаһы ла бар[1]. Әмирлектең төньяғында Диббә Әл-Фүжәйрә тип аталған балыҡсылар ҡаласығы бар, бында көпшә ҡабып, битлек, акваланг менән йөҙөү өсөн иң яҡшы урын булып тора. Әл-Фүжәйрәнең элекке әмире һарайы — Әл-Хәйли ҡәлғәһе баш ҡаланан 8 км көньяҡ-көнбайыштараҡ урынлашҡан. Илдең иң көнсығыш форты — Әл-Битнә (1735 йыл). Емерелгән фортлы, бәләкәй генә күлле һәм пальмалы Вади-Дәфт тигән урын бар.

Галерея[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]


Шулай уҡ ҡарағыҙ[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Сығанаҡтар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Объединенные Арабские Эмираты: новая перспектива. Абед, Ибрагим., Хельер, Питер. Лондон: Трайдент Пресс. 2001. с. 92. ISBN 1900724472, OCLC 47140175