Майсыбыҡ

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску
Майсыбыҡ
Фәнни классификация
Батшалыҡ: Үҫемлектәр
Бүлексә: Ябыҡ орлоҡлолар
Класс: Ике өлөшлөләр
Тәртип: Баллыбабай сәскәлеләр
Ғаилә: Ирен сәскәлеләр
Суб-ғаилә: Баллыбабайҙар
Ырыу: Майсыбыҡ
Латинса исеме
Phlomis L.
Синонимы

Phlomoides Moench

Майсыбыҡ — ирен сәскәһымаҡтар ғаиләһенә ҡараған үҫемлек заты.

Таралышы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Яҡынса 100 төрө билдәле, Евразияла таралған. Башҡортостанда сәнскеле майсыбыҡ үҫә. Далала, болондарҙа, ҡоро һәм ташлы битләүҙәрҙә үҫә. Ейәнсура, Көйөргәҙе райондарында осрай.

Ботаник яҙма[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Күп йыллыҡ үлән. Һабағы ҡарағусҡыл шәмәхә төҫөндә, төклө, ябай йәки төбөндә тармаҡлы, төҙ, бейеклеге 50—80 см. Тамыр яны япраҡтары оҙонса ланцет йәки ланцет формаһында, оҙон һаплы; һабаҡ япраҡтары оҙонса тар ланцет формаһында, ҡыҫҡа һаплы; ос япраҡтары ланцет, ултырма. Сәскәләре зәңгәрһыу ал төҫтә, ултырма, дөрөҫ төҙөлөшлө түгел, ялған суҡтарҙа. Июнь—июлдә сәскә ата. Емеше — өс ҡырлы сәтләүек, июль—августа өлгөрә. Баллы, декоратив, мал аҙығы үҫемлеге.

Составы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Составында С, В2, Е, К витаминдары, каротиндар, алкалоидтар, дуплау матдәләре, флавоноидтар бар, халыҡ медицинаһында ҡулланыла. Башҡортостан Республикаһының Ҡыҙыл китабына индерелгән.

Таксономия[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  тағы 14 ғаилә (согласно Системе APG II)   тағы 80 ырыуҙан күберәк  
         
  порядок Баллыбабай сәскәлеләр     аҫ ғаилә Баллыбабайҙар    
              100-ҙән артыҡ төр
  отдел Сәскәлеләр йәки ябыҡ орлоҡлолар     ғаилә Ирен сәскәлеләр     ырыуы Майсыбыҡ  
           
  ещё 44 порядка цветковых растений (согласно Системе APG II)   тағы ла 7 аҫ ғаилә  
     

Иҫкәмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Викикитапхана логотибы
Ошо темаға Викикитапханала текстар бар
Phlomis