Миронов Тихон Петрович

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску
Миронов Тихон Петрович
Заты ир-ат
Гражданлығы Flag of Russia.svg Рәсәй империяһы
Flag of the Soviet Union (1924–1955).svg СССР
Тыуған көнө 1901
Тыуған урыны Рәсәй империяһы, Сембер губернаһы[d], Алатыр өйәҙе[d], Кечушево[d]
Вафат булыу көнө 23 май 1938({{padleft:1938|4|0}}-{{padleft:5|2|0}}-{{padleft:23|2|0}})
Вафат булған урыны СССР, РСФСР, Саранск
Һөнәр төрө ғалим
Эш биреүсе Н. П. Огарёв исемендәге Мордва дәүләт университеты[d]
Уҡыу йорто Ленинградский историко-лингвистический институт[d]
Ғилми дәрәжә филология фәндәре кандидаты[d]

Миронов Тихон Петрович (1901, Кечушево — 1938, Саранск) — беренсе эрзя ғалимы, фән кандидаты, тел белгесе, эрзя телсеһе.

Биографияһы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

1901 йылда Мордовияның Кечушево ауылында крәҫтиән ғаиләһендә тыуған. Ардатовский гимназияһын тик бишлегә генә тамамлай. 1927—1928 йылдарҙа Д. В. Бубрих етәкселегендә СССР фәндәр академияһының лингвистик экспедицияһында ҡатнаша. ЛИЛИ һәм уның ҡарамағындағы аспирантураны тамамлай (1932). 1932 йылдан Мордва педагогия институтында эрзя теленән уҡыта. Бер үк ваҡытта НИИМК ғилми хеҙмәткәр булып эшләй, унан 1933 йылда 1-се тел конференцияһының ҡарарын «боҙғаны» өсөн эштән бушатыла, бер йылдан институтҡа кире тергеҙелә.

Мордва телселәренән беренсе булып — филология фәндәре кандидаты. 1936 йылда «Теньгушев диалекты — эрзя нигеҙендә эрзя һәм моҡша телдәренең бер-береһенә тәьҫире һөҙөмтәһе» темаһына диссертация яҡлай. А. П. Рябов менән бергә моҡша һәм эрзя телдәре өсөн берҙәм нормаларын эшләй; Миронов етәкселегендә «Мордваларҙың диалектологик атлас (мокша һәм эрзя) телдәре» төҙөй. 1937 йылдың июнендә ҡулға алына. «Мордва уң троцкист буржуаз-милләтсе блогына» ҡарағанлыҡта, «Финляндия файҙаһына шпионлыҡ итеүҙә» ғәйепләнә.

Бер йылдан һуң хөкөм ителә һәм 1938 йылдың 23 майында Саранскта атып үлтерелә. 1956 йылда аҡлана.

Әҫәрҙәре[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • О диалектологическом атласе // Изв. НИИМК. Саранск, 1935. Кн 1; Об одном из важнейших принципов классификации эрзя-мордовских диалектов // Там же; Теньгушевский диалект как результат скрещения. Саранск, 1936.

Әҙәбиәт[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Викторов В. Трагедия семьи Мироновых // Мордовия. 1991. 6 нояб.; Мордовия (1). С. 126—127; Куликов, 1997. С. 304