Рави Шанкар

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску
Рави Шанкар
һинд रवि शंकर
Рәсем
Заты ир-ат[1][2][3]
Гражданлығы Flag of India.svg Һиндостан[4]
British Raj Red Ensign.svg Британ Һиндостаны
Тыуған көнө 7 апрель 1920({{padleft:1920|4|0}}-{{padleft:4|2|0}}-{{padleft:7|2|0}})[2][3][5][6][7][8]
Тыуған урыны Бөйөк Британияның һәм Ирландияның берләшкән короллеге[d], Британ Һиндостаны, Соединённые провинции Агра и Ауд[d], Варанаси[d][2][9]
Вафат булыу көнө 11 декабрь 2012({{padleft:2012|4|0}}-{{padleft:12|2|0}}-{{padleft:11|2|0}})[2][3][5][6][7][8] (92 йәш)
Вафат булған урыны Америка Ҡушма Штаттары, Калифорния, Сан-Диего[d][2]
Үлем төрө тәбиғи үлем[d]
Үлем сәбәбе йөрәк етешмәүсәнлеге[d] һәм Дыхательная недостаточность[d]
Бер туғандары Uday Shankar[d] һәм Bhanumathi Narasimhan[d]
Хәләл ефете Annapurna Devi[d]
Балалары Джонс, Нора[d], Shubbo Shankar[d] һәм Шанкар, Анушка[d]
Һөнәр төрө композитор, сәйәсмән, музыкант, кинокомпозитор, кинорежиссёр, виртуоз
Биләгән вазифаһы член Раджья сабхи[d]
Ойошма йәки клуб ағзаһы Американская академия искусств и литературы[d]
Жанр индустанская классическая музыка[d] һәм индийская классическая музыка[d]
Лейбл звукозаписи His Master’s Voice[d], Private Music[d], Apple Records[d], Dark Horse Records[d], Deutsche Grammophon[d], Pacific Jazz Records[d] һәм Manticore Records[d]
Бүләктәре һәм маҡтаулы исемдәре
Әүҙемлек осороноң башы Ошибка Lua в Модуль:Wikidata на строке 194: Функция для отображения свойства не найдена.
Ҡатнашыусы Вудсток[d] һәм Монтерейский рок-фестиваль[d]
Музыка ҡоралы Ситар[d]
Дискография Ravi Shankar discography[d]
Рәсми сайт ravishankar.org
Commons-logo.svg Рави Шанкар Викимилектә

Рави Шанкар (ингл. Shankar Ravi, бенг. রবি শঙ্কর Shôngkor Robi, һинд रवि शङ्कर или शंकर; 7 апрель 1920 йыл, Варанаси — 11 декабрь 2012 йыл, Сан-Диего) — композитор, ситарҙа уйнаусы киң билдәле виртуоз.  

Биографияһы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Джордж Харрисон, Джеральд Форд һәм Рави Шанкар Оваль кабинетта, 1974 йыл

Рави Шанкар  донъяла иң билдәле һинд музыканты. Ул көнбайыш  илдәрендә һинд классик музыкаһын, ҡоралдарын һәм башҡарыусыларын популярлаштырыуға ҙур өлөш индерә. Бында  The Beatles төркөмө менән танышыу һәм уларҙың гитарасыһы Джордж Харрисон менән оҙайлы дуҫлығы  (Харрисон Равинан ситарала уйнарға өйрәнә), шулай  уҡ  Рави  Шанкарҙың шәхси харизмаһы мөһим ролде уйнай.

1969 йылда  легендар «Вудсток» фестивалендә сығыш яһай, 1980 йылдарҙа Иегуди Менухин менән бергә концерттарҙа ҡатнаша.

Кинола Сатьяджит Рай,  Мринал Сено, Норман Макларен, Оливер Стоун, Аттенборо Ричард һәм башҡалар менән эшләй, уға 30-ҙан ашыу документаль һәм уйын фильмдарына музыка ҡарай. Рави Шанкарҙың музыкаль карьераһы алты тиҫтә йылдан ашыу дауам итә, ә халыҡ-ара карьераһы «Гиннесстың рекордтар китабына» ярашлы, донъяның иң оҙайлыһы була. Маҡтаулы пандит исемен йөрөтә.

Тәүге ҡатыны Аннапурна Девинан улы Шубхендра Шанкар, композитор, музыкант, рәссам булған (1942—1992).  Йырсы  Нора Джонстың  (Сью Джонстан,  1979) һәм уның һеңлеһе америка ситарсыһы һәм композитор  Анушка Шанкарҙың (Суканья Шанкарҙан, 1981) атаһы.

Рави Шанкар  индуист һәм вегетариан булған[10][11].  [[Калифорния]ла йәшәгән. 2012 йылдың  9 декабрендә тын алыуы ҡыйынлашыуына зарланғас, Шанкарҙы Калифорния штаты Сан-Диегоның  Ла-Хольела Scripps Health  шәфҡәтлек селтәрендәге бер клиникаға урынлаштыралар.  Ике көн үткәс,  2012 йылдың 11 декабрендә  йөрәк ҡапҡасын күсереп ултыртыу буйынса операциянан һуң реанимацияла үлә[12][13]. Уға 92 йәш була[14].

2013 йылдың 5-6 ғинуарында  Калькуттала, ҙур Nazrul Mancha концерт залында Рави Шанкар иҫтәлегенә арналған һинд классик музыка оҫталарының фестивале үтә,  Фестиваль Shreeranjani  мәҙәни йәмғиәте тарафынан ойошторола, уның менән  сародта уйнаусы билдәле Tejendra Majumdar  етәкселек итә.   «Уҡытыусының»  хәтер кисәһенә Калькуттаға Һиндостандың һәм донъяның бөтә мөйөштәренән һинд классик әҙәбиәте һәм музыка оҫталары килә[15].

Музыкаль әҫәрҙәре[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • 1-се концерт  оркестр менән ситар өсөн (1976).
  • 2-се концерт  «Raga Mala (Гирлянда раг)» оркестры менән ситар өсөн  (1982).
  • 3 -сө концерт оркестр менән ситар өсөн (2009).
  • Симфония (2010).
  • Камера музыкаһы өсөн төрлө жанрҙарҙа әҫәрҙәр, шул иҫәптән  ситар, флейта, танпура и табла өсөн  «Morning Love»
  • Йырҙары, шул иҫәптән «Sare jahа se acchа…».
  • Фильмдарға музыка  

Дискографияһы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Студия и концерт альбомдары

Премиялары һәм бүләктәре[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Рави Шанкар күп премияларға, бүләктәргә һәм маҡтаулы исемдәргә эйә була:

  • «Грэмминың» өс премияһы
  • 14 маҡтаулы доктор титулы 
  • Фукуока мәҙәниәтенең Азия премияһы (1991)
  • Японияның Император премияһы (1997)
  • Һиндостандың өс юғары дәүләт бүләктәре — Бхарат Ратна (иң юғары), Падма Вибхушан (икенсе) һәм Падма Бхушан (өсөнсө) ордендары.

Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  1. VIAF — 2012.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 Немецкая национальная библиотека, Берлинская государственная библиотека, Баварская государственная библиотека et al. Record #118764993 // Общий нормативный контроль (GND) — 2012—2016.
  3. 3,0 3,1 3,2 идентификатор BNF: асыҡ мәғлүмәт платформаһы — 2011.
  4. LIBRIS — 2018.
  5. 5,0 5,1 SNAC — 2010.
  6. 6,0 6,1 Internet Broadway Database — 2000.
  7. 7,0 7,1 Find a Grave — 1995.
  8. 8,0 8,1 filmportal.de — 2005.
  9. http://www.theguardian.com/culture/2011/jun/06/ravi-shankar-musician
  10. Melwani, Lavina. In Her Father's Footsteps, Rediff.com (24 December 1999). 18 июль 2009 тикшерелгән.
  11. Signing up for the veg revolution, Screen (8 December 2000). 10 ноябрь 2009 тикшерелгән.
  12. Allan Kozinn. Ravi Shankar, Sitarist Who Introduced Indian Music to the West, Dies at 92 (12 December 2012). 13 декабрь 2012 тикшерелгән. «Mr. Shankar died in San Diego, at a hospital near his home. He had been treated for upper-respiratory and heart ailments in the last year and underwent heart-valve replacement surgery last Thursday, his family said. ...».
  13. Photo of Ravi Shankar in January 2012
  14. Varga, George. At 91, Ravi Shankar seeks new musical vistas, signonsandiego.com (10 April 2011). 25 апрель 2011 тикшерелгән.
  15. Classical legends leave their mark. 9 ғинуар 2013 тикшерелгән.

Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]