Эресунн

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску

Эресунн боғаҙы
дан. Øresund, швед. Öresund
Oeresund Bridge.jpg
55°47′23″ с. ш. 12°45′03″ в. д.HGЯO
ИлдәрДания Дания
Швеция Швеция
БүләЗеландия утрауын һәм Скандинавия ярымутрауын
Киңлеге4 км
Оҙонлоғо181 км
Иң тәрән урыны40 м
Эресунн (Дания)
Blue pog.svg
Commons-logo.svg Oresund Викимилектә

Эресунн боғаҙы (дан. Øresund, швед. Öresund), шулай уҡ Зунд боғаҙы (нем. Sund) — Зеландия утрауы (Дания) һәм Скандинавия ярымутрауы (Швеция) араһындағы боғаҙ. Скагеррак һәм Каттегат боғаҙҙары менән бергә Балтик диңгеҙен Төньяҡ диңгеҙ менән тоташтыра.

География[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Оҙонлоғо 181 км. Минималь киңлеге (Хельсингборг һәм Хельсингёр ҡалалары араһында) — 4 км. Иң ҙур тәрәнлеге 40 м.

Эресунн боғаҙы буйында ике ҙур ҡала — Копенгаген һәм Мальмё урынлашҡан, улар бер-береһе менән 16 км оҙонлоҡтағы Эресунн күпере аша тоташа.

Боғаҙҙа Швецияның Вен һәм Данияның Сальтхольм һәм Пеберхольм утрауҙары урынлашҡан, уларҙың һуңғыһы яһалма утрау булып тора — уны Эресунн күпере төҙөү барышында эшләнгән.

Боғаҙ яҡынса 8000 йыл элек, боҙлоҡ осорондағы боҙҙар ауырлығынан азат ителгән Скандинавия плитаһы үҙенең төняғында күтәрелеп һәм көньяғында төшә барғанда барлыҡҡа киләң. Төньяҡ диңгеҙ һыуҙары хәҙерге Эресунн боғаҙы тирәһендәге муйында ярып, ғәйәт ҙур уйһыу территорияларҙы баҫа, был үҙ сиратында Анцил күленең башта Литорин диңгеҙенә, һуңынан Балтик диңгеҙенә әүерелеүенә сәбәбсе була.

Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Әҙәбиәт[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]