Алиев Илһам Гейдар оғлы

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску
Алиев Илһам Гейдар оғлы
әзерб. İlham Əliyev
Рәсем
Заты ир-ат[1][2]
Гражданлығы Flag of Azerbaijan.svg Әзербайжан
Тыуған көнө 24 декабрь 1961({{padleft:1961|4|0}}-{{padleft:12|2|0}}-{{padleft:24|2|0}})[3][4] (59 йәш)
Тыуған урыны СССР, Баҡы
Атаһы Гейдар Алиев
Әсәһе Зарифа Азиз ҡыҙы Алиева[d]
Бер туғандары Севиль Гейдар кызы Алиева[d]
Хәләл ефете Мехрибан Ариф кызы Алиева[d]
Балалары Лейла Ильхам кызы Алиева[d], Арзу Ильхам кызы Алиева[d] һәм Hejdar Aliyev[d]
Туған тел Әзербайжан теле
Һөнәр төрө сәйәсмән
Эш биреүсе Мәскәү дәүләт халыҡ-ара мөнәсәбәттәр институты
Биләгән вазифаһы Әзербайжан президенты[d], Премьер-министр Азербайджана[d], Европа Советы Парламент ассамблеяһы ағзаһы[d], депутат Милли Меджлиса Азербайджана[d] һәм представитель в Парламентской ассамблее Совета Европы[d][5]
Уҡыу йорто Мәскәү дәүләт халыҡ-ара мөнәсәбәттәр институты
Ғилми дәрәжә сәйәсәт фәндәре докторы[d] һәм тарих фәндәре кандидаты[d]
Сәйәси фирҡә ағзаһы Яңы Әзербайжан[d]
Кандидат на выборах Президентские выборы в Азербайджане[d], Президентские выборы в Азербайджане[d], Президентские выборы в Азербайджане[d] һәм Президентские выборы в Азербайджане[d]
Ҡултамға
Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа бүләктәре
Рәсми сайт president.az​ (әзерб.)​ (рус.)​ (инг.)
Фолловерҙар һаны 663 369
Commons-logo.svg Алиев Илһам Гейдар оғлы Викимилектә

Илһам Гейдар оғлы Алиев (әзерб. İlham Heydər oğlu Əliyev [ilham hejˈdæɾ oɣˈɫu æˈlijɪf]; шулай уҡ урыҫ традицияһы буйынса Илһам Гейдарович Алиев; 24 декабрь 1961 йылда, Баҡы, Әзербайжан ССР-ы, СССР) — әзербайжан сәйәси һәм дәүләт эшмәкәре һәм 2003 йылдың 31 октябренән ғәмәлдәге Әзербайжан президенты.

Күп халыҡ-ара күҙәтеүселәр фекеренсә, Алиев Илһам Гейдар оғлы президент булып килгәндән һуң илдә сәйәси тотороҡлоҡ билдәләнеүен һыҙыҡ өҫтөнә ала. Шуның менән бергә ҡайһы бер сығанаҡтар Илһам Алиев Әзербайжанда диктатор йәки авторитар режим урынлаштырҙы тип билдәләй[6] либо авторитарный[7].

Сығышы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Илһам Алиев 1961 йылдың 24 декабрендә Баҡы ҡалаһында, Әзербайжан ССР-ының Дәүләт именлеге комитетының контрразведка начальнгы Гейдара Алиев һәм офтальмология институтының өлкән ғилми хеҙмәткәре Алиева Зарифа Азиз ҡыҙы ғаиләһендә тыуа[8].

Илһамдан өлкәнерәк бала, апаһы — Севиль. Илһам Алиевтың апаһының улы — Азер, Әзербайжандың Ауыр атлетика Федерацияһы вице-президенты[9].

Атаһы яғынан[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Гейдар Алиевтың ғаиләһе

Атаһы — Гейдар Алиев Әзербайжан Дәүләт именлеге комитеты (КГБ) начальнигы, артабан КПСС-тың Әзербайжан Коммунистар партияһы Үҙәк Комитетының беренсе секретары (1920—1991) була. Мәскәүҙә СССР Министрҙар Советы йәғни Хөкүмәт Рәйесе урынбаҫары вазифаһына тәғәйенләнә. Нахичевань ҡалаһында тыуған. Алиевтар ғаиләһе Әрмәнстан әзербайжандарынан була[10] Әрмәнстандың Зангезур өйәҙе Танаат (Джомартли) ауылы (һуңғараҡ Сисиан районы, хәҙер Әрмәнстандың Сюник өлкәһе), ләкин Гейдар тыуыр алдынан ғаилә Нахичеванға күсеп килә[11][12]. Гейдарҙың атаһы яғынан өләсәһе Уруд ауылынан (хәҙер — Әрмәнстандағы Воротан ауылы (Сисиан районы)[12].

Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  1. OCLC. VIAF[Dublin, Ohio]: OCLC, 2003.
  2. Немецкая национальная библиотека, Берлинская государственная библиотека, Баварская государственная библиотека и др. Record #133179346 // Общий нормативный контроль (GND) — 2012—2016.
  3. Брокгауз энциклопедияһы
  4. Munzinger Personen
  5. http://www.assembly.coe.int/nw/xml/AssemblyList/MP-Details-EN.asp?MemberID=4491
  6. Hill S. Europe’s Promise: Why the European Way is the Best Hope in an Insecure Age. — University of California Press, 2010. — P. 217.
    Solomon N. War Made Easy: How Presidents and Pundits Keep Spinning Us to Death. — John Wiley & Sons, 2010. — Ch. 6 (см. на последней странице главы).
    Lushnycky A. N., Riabchuk M. Ukraine on Its Meandering Path Between East and West. — Peter Lang, 2009. — P. 28.
    Scahill J. Blackwater: The Rise of the World’s Most Powerful Mercenary Army. — Profile Books, 2011. — P. 238, 242.
    Chomsky N., Achcar G. Perilous power: The Middle East & U.S. Foreign Policy: dialogues on terror, democracy, war, and justice. — Paradigm Publishers, 2008. — P. 44.
    Warshal B. Provocative Columns: A Liberal Rabbi Reflects on Beliefs, Israel & American Politics. — iUniverse, 2009. — P. 259.
    Noble H. B. Cheney’s War Crimes: The Reign of a de Facto President. — Author House, 2013. — P. 153.
    Martin D. Now Prince Andrew comes under fire for links to ruler of second corrupt former Soviet state // Daily Mail. — 9.3.2011:


    Harris M. Why is a crucial conference on internet freedom taking place in a dictatorship? // The Daily Telegraph. — 7.11.2012.
    Peck T. The Prince, the brutal dictator and a friendship he just won’t give up // The Independent. — 1.11.2012.
    Weiss M. The Corleones of the Caspian. // Foreign Policy. — 10.6.1014.
    Hiatt F. Obama needs a freedom agenda he can believe in. // The Washington Post. — 7.2.2011.
    [Editorial Board] Azerbaijan prosecutes a prominent human rights defenderon absurd charges. // The Washington Post. — 13.8.2014.

  7. Azerbaijan: Vulnerable Stability  (инг.), International Crisis Group (3 September 2010).
    CIA The World Factbook — Azerbaijan:


    Landell-Mills P. Citizens Against Corruption: Report from the Front Line. — Troubador Publishing Ltd, 2013. — P.. XVI.
    Amnesty International Marks Golden Anniversary. Радио «Свобода», 12.12.2014. (инг.)
    Macalister T. UK energy quest highlights human rights concerns in gas-rich countries/ // The Guardian. — 22.4.2014.

  8. Новодевичье кладбище. Алиева Зарифа Азиз Гызы (1923-1985) (2012-11-03). Тәүге сығанаҡтан архивланған 3 ноябрь 2012. 30 ғинуар 2018 тикшерелгән.
  9. Племянник президента поразил всех, Sputnik Азербайджана (12 февраль 2017).
    • А. Г. Симонян Бои в Сисиане под руководством Андраника против турок и азербайджанцев (август-сентябрь 1918 г.) // Вестник Ереванского университета /Общ. Науки/. — Ер., 2005. — № 2 (116). — С. 36. Прибыв в Сисианский район, Андраник со своими силами попытался утихомирить разбушевавшихся азербайджанцев. Несмотря на все попытки армянской стороны убедить их подчиниться решениям Центрального национального совета Зангезура и прекратить междоусобную войну, азербайджанцы продолжали свои вражеские действия. В этой ситуации по решению Андраника были захвачены наиболее агрессивные азербайджанские сёла Агуди, Вагуди, Джомартлу, Ортакюз, Аравус, Урут и оттуда изгнаны вооруженные формирования мусаватистов.
    Этнический состав населения Джомартли зафиксирован в различных статистических материалах, где указывается, что оно населено татарами (то есть азербайджанцами).
    • Кавказский календарь на 1910 год. Часть 1 — Тифлис Б. 240. Джамартлу, сел. Елисаветп. Зангезурск. 400 жит. 1908 г. Татары.
    • Кавказский календарь на 1912 год. Отдел статистический — Тифлис Б. 149. Джамарлу с., Елис., Занг., тр.. 381 жит.
    • Кавказский календарь на 1915 год. Отдел статистический — Тифлис Б. 120. Джомартлу с., Елис., Занг., тр.. 405 жит.
    • Памятная книжка Елисаветпольской губернии на 1910 год. Отдел IV — Елисаветполь Б. 90. (там указано 292 жителя, все татары-мусульмане — прим.)
  10. Thomas de Waal Black Garden: Armenia and Azerbaijan through Peace and War — New York University Press, 2004. — Б. 306, прим. 7. — ISBN 0-8147-1944-9, 0-8147-1945-7.

  11. 12,0 12,1 Э. Ахундова Гейдар Алиев. Личность и эпоха. Часть 1 — Баку: Озан, 2007. — Б. 19—29.

Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]