Дхирубхай Амбани

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску
Дхирубхай Амбани
Рәсем
Заты ир-ат
Гражданлығы Flag of India.svg Һиндостан
British Raj Red Ensign.svg Британ Һиндостаны
Тыуған көнө 28 декабрь 1932({{padleft:1932|4|0}}-{{padleft:12|2|0}}-{{padleft:28|2|0}})
Тыуған урыны Һиндостан, Гуджарат[d], Джунагадх[d]
Вафат булыу көнө 6 июль 2002({{padleft:2002|4|0}}-{{padleft:7|2|0}}-{{padleft:6|2|0}}) (69 йәш)
Вафат булған урыны Һиндостан, Мумбай
Үлем төрө тәбиғи үлем[d]
Причина смерти Инсульт
Балалары Мукеш Амбани[d] һәм Анил Амбани[d]
Һөнәр төрө эшҡыуар
Бүләктәре һәм маҡтаулы исемдәре
Падма вибхушан за заслуги в области торговли и промышленности

Дхирубхай Амбани (ингл. Dhirubhai Ambani; 28 декабрь 1932 йыл6 июль 2002 йыл) — Һиндостан эшҡыуары, Reliance Industries компанияһына нигеҙ һалыусы, миллиардер[1].  Reliance Industries аркаһында, 2007 йылда Амбани кланы ( 2002  Дхирубхая Амбани үлеүенән һуң) $60 млрд. менән файҙалана. Ерҙә иң бай  ғаиләләләрҙән икенсе булған[2].

Йәш йылдары[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Дхираджлал Хирачанд Амбани ингл. Dhirajlal Hirachand Ambani 1932 йылдың 28 декаберендә Һиндостандың Гуджарат штатындағы Чорвад ҡалаһында Хирачан һәм Джамнабен Амбан ғаиләһендә тыуған. Ул ғаиләһендә бишенсе бала була. 17 йәшендә тыуған ҡалаһын ҡалдыра һәм Йеменға, Аденға,  A.Besse & Co компанияһына эшкә төшөр өсөн китә[3].

 Карьера башы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

1958 йылда Амбани Индияға ҡайта һәм Мумбайҙа тәмлекәстәр һатыу буйынса үҙ эшен аса. Өлкән булмаған табыш алып, ул текстиль сәнәғәтенә аҡса һала һәм Ахмедабад зонаһында фабрика аса. 1966 йылда Амбани Reliance Industries компанияһына нигеҙ һала, аҙаҡ ул иң өлкән эш менән тәьмин итеүсе булып китә һәм,  2012 йылда Һиндостандың  5 % налог йыйыуҙарын тәьмин итә.

Reliance Industries[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Reliance Industries компанияһының төп эшмәкәрлек йүнәлеше нефтегаз секторы булған, әммә киләсәк йылдарҙа бизнес, энергетика, химик продукция етештереү, текстиль һәм башка йүнәлештәрҙә диверсификация үтә. 1977 йылда компания биржаға сыға.

1982 йылда Калькуттанан брокерҙар-«айыуҙарҙ» төркөмөнең хәбәрҙәренө, нигеҙләнеп, Reliance Industries барлыҡ көстәре менән акция хаҡын тотасаҡ, һаҡтарҙы төшөрөргә өмөтләнеп һатыныуҙы башлайҙар. Әммә икенсе, һуңыраҡ «Friends of Reliance» тип аталган төркөм, көтөүгә ҡаршы, акцияларҙы ҡыйбат һаҡ менән алырға дауам итте. һөҙөмтәлә, «айыуҙар» һәр бер һатылған, әммә физик яҡтан тапшырылмаған акция өсөн, штрафтар түләү алдында тора, был хаҡтарҙы өҫтәмә күтәргән. Биржа администрацияһы уны өс көнгә яба, шул арала бындай ҡарар сығара: һәр бер тапшырылмаған акцияға 35 рупий штраф урынына, трейдерҙар 2 рупий түләргә тейеш була, ә бер  акция өлөшөн биржала баҙар һаҡына алырға тейеш булалар . «Айыуҙар» шартарҙы үтәйҙәр, һәм акцияларҙы Амбанияла һатып алғандарын һәм Амбанияға тапшырғандарын аңлайҙар. Амбани байтак еңеүҙә ҡала[4].

Инциденттан һуң, йәмәғәт Амбани финанс операцияны уткәреү өсөн аҡсаны ҡайҙан алыуын белгеһе килде. Парламент алдында отчетты финанстар министры Пранаб Мукердж бирә. Ул, 1982–83 йылдарҙа Reliance Industries компанияһына, резидент булмаған кеше,дөйөм алғанда 200 млн рупий индергәнен хәбәр итә. Аҡсалар төрлө компаниялар аша үтә, күбеһе Остров Мэнда теркәлгән. Был компанияларҙын барыһы ла Һиндостанда киң таралған Шах фамилияһына теркәлгән була. Һиндостандың Резерв банкының Reliance менән бәйле һәм уға яҡын компанияларҙы тикшереүе бер ниндәйҙә законһыҙ йәки этикетһыҙ транзакцияларын тапмай[5].

Ауырыу һәм үлеү[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

 1986 йылдың февралендә Дхирубхай Амбани инсульт кисерә, һөҙөмтәлә уң кулын фалиж һуға. Һаулыҡ торошо арҡаһында, ул эштәренән китә, бизнес-империяны идара итеүҙе уҙ улдарына Анилға һәм Мукешҡа бирә.  2002 йылдың 24 июнендә икенсе инсульт комаға килтерә,  унда ул бер аҙна үткәрә, шунан һуң 2002 йылдың 6 июлендә вафат була[6].

Дхирубхай Амбани вафат булғандан һуң, уның улдары компанияны бүләләр: Мукеш Амбани Reliance Industries Limited башлығы була, ә Амил Амбани — Reliance Anil Dhirubhai Ambani Group.

Таныу[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • 1996, 1998 һәм 2000 йылда Asiaweek журналы Амбанияны Азияның 50 иң абруйлы кешеләрҙең исемлегенә индергән.
  •   1998 йылдың июне — Уортон эшҡыуарлыҡ мәктәбенән күренкле лидер миҫалы өсөн «Декан миҙалы» тапшырыла . Амбани, был миҙалға лайыҡ булған беренсе индиец. [7].
  •  2000 йылда The Times of India гәзиты һорашыуы һөҙөмтәһе буйынса, бөтә быуаттарҙың иң бөйөк бай кешеһе исемен ала.
  •  2000 йылдың ноябрендә —  Chemtech Foundation и Chemical Engineering World организациялары, Һиндостан сәнәғәтендә химия үҫтереүгә ҙур өлөш индергән өсөн,«Быуат кешеһе» исемен бирә.
  • 2001 йылдың августы —  Economic Times Awards корпоратив идара итеүҙә ҡаҙаныштары өсөн премия ала.
  • «XX быуат кешеһе» —  Һиндостан Федерацияһы сауҙа-сәнәғәт палатаһы һәм сәнәғәте (FICCI) наградаһы.
  •  2011 йылдың октябры — үлеүҙән һуң ABLF Global Asian Award наградаһы бирелә.

Примечания[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  1. Dhirubhai Ambani on 4to40.com Ҡалып:Webarchive
  2. Dhirubhai Ambani vs Ratan Tata - Difference and Comparison. Diffen. Retrieved on 2013-07-28.
  3. Krishnamurthy. Dhirubhai Ambani: Against All Odds — Tata McGraw-Hill Education, 2008. — P. XIII. — ISBN 0070077185.
  4. The Great Indian Scam, Story of Missing Rs. 4000 Crore by S.K. Barua and J.S. Verma (ISBN 81-70941288) P 16 & 17
  5. rediff.com: For this fighter, life was a big battle. In.rediff.com. 31 декабрь 2010 тикшерелгән.
  6. Reliance chairman Dhirubhai Ambani dead - The Times of India. Timesofindia.indiatimes.com. Retrieved on 2013-07-28.
  7. Dhirubhai Ambani becomes first Indian to get Wharton School Dean's Medal [www.rediff.com Rediff on the net] - Accessed: 21 January 2007