Төньяҡ һуғыш

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Унда күсергә: төп йүнәлештәр, эҙләү
Төньяҡ һуғыш
урыҫ-швед, поляк-швед, дат-швед һуғыштары
Marten's Poltava.jpg
Денис Мартен. «Полтава алышы» (1726).
Ваҡыты 22 февраль 170010 сентябрь 1721
Урыны Көнсығыш һәм Үҙәк Европа
Сәбәптәре Швеция һәм төньяҡ европа дәүләттәренең Балтик буйы ерҙәренә эйә булыу өсөн коалиция араһында
Нәтижә Антишвед коалицияһының еңеүе
Территориаль
үҙгәреш
Ништадт тыныслыҡ килешеүе
Ҡаршы тороусылар
Швеция Швеция короллеге

Merchant Ensign of Holstein-Gottorp (Lions sinister).svg Гольштейн-Готторп герцоглығы Англия Англия короллеге (1700 йылда)
Шотландия Шотландия короллеге (1700 йылда)
St Patrick's saltire.svg Ирландия короллеге
(1700 йылда һәм 1719—1721 йй.)
Нидерланд Берләшкән провинциялар республикаһы (1700 йылда)
Бөйөк Британия Бөйөк Британия короллеге
(1719—1721 йй.)
Flag of Hanover (1692).svg Ганновер курфюрлығы
(1719—1721 йй.)
Речь Посполитая
(1705—1709 йй.)
Гетманщина Запорожье ғәскәре
(1708—1709 йй., 1709—1713)
Прапор В.З..png Түбәнге Запорожье ғәскәре
(1709—1713 йй.)
Ғосман империяһы Ғосман империяһы
(1710—1713 йй.)

Русское царство Урыҫ батшалығы
  • Гетманщина Запорожье ғәскәре
    (1700—1708, 1709—1713, 1713—1721 йй.)

Ҡалмыҡстан Ҡалмыҡ ханлығы
(1700—1708, 1709—1713,1713—1721 йй.)

Дания Дания-норвегия унияһы
(1700 йылда һәм 1709—1720 йй.)
Речь Посполитая
(1700—1705 һәм 1709—1720 йй.)
Саксония (курфюршество) Саксония курфюрлығы
(1700—1706 һәм 1709—1720 йй.)
Молдавия Молдавия кенәзлеге
(1710—1713 йй.)
Пруссия Пруссия короллеге
(1715—1720 йй.)
Flag of Hanover (1692).svg Ганновер курфюрлығы
(1715—1719 йй.)

Етәкселәр
Швеция Карл XII
(1700—1718 йй.)

Швеция Магнус Стенбок †
Швеция Карл Густав Реншильд
Швеция Ульрика Элеонора
(1718—1720 йй.)
Швеция Фредрик I
(1720—1721 йй.)
Швеция Фридрих IV Гольштейн-Готтор †
АнглияШотландияSt Patrick's saltire.svgНидерланд Вильгельм III Оранский (1700)
Бөйөк БританияSt Patrick's saltire.svgFlag of Hanover (1692).svg Георг I
(1719—1721)
Станислав Лещинский
Гетманщина Иван Мазепа †
(1708—1709)
Гетманщина Филипп Орлик
(1710—1713)
Прапор В.З..png Кость Гордиенко
Ғосман империяһы Әхмәт III
Flag of the Crimean Tatar people.svg Дәүләтгәрәй II †

Рәсәй империяһы Пётр I

Рәсәй империяһы А. Д. Меншиков
Рәсәй империяһы Б. П. Шереметев
Рәсәй империяһы Ф. М. Апраксин
Саксония (курфюршество) Август II
Дания Фредерик IV
Дания П. Торденшельд
Гетманщина Иван Мазепа
(1700—1708)
Гетманщина Иван Скоропадский
(1709—1721)
Ҡалмыҡстан Әйүкә
Молдавия Д. К. Кантемир
Flag of Hanover (1692).svg Георг I
(1715—1719)
Пруссия Фридрих Вильгельм I

Ҡораллы көстәр
Швеция
77—135 мең
Ғосман империяһы — 100—200 мең
Рәсәй — 170 мең
Ҡалмыҡ ханлығы — 25 мең
Дания — 40 мең
Речь Посполитая һәм Саксония — 170 мең
Хәрби юғалтыуҙар
Швеция — 25 мең хәрби юғалтыуҙар, 175 мең хәрби булмаған (аслыҡ, ауырыуҙар) юғалтыуҙар[2] Рәсәй[3] — 30 мең һәләк булғандар
Ҡалмыҡ ханлығы — 5 мең һәләк булғандар
Дания — 8 мең һәләк булғандар[4]
Речь Посполитая һәм Саксония — 14-20 мең һәләк булғандар

Төньяҡ һуғыш (Бөйөк Төньяҡ һуғышы, Егерме йыллыҡ һуғыш) — 1700 йылдан алып 1721 йылға тиклем дауам иткән Швеция һәм төньяҡ европа дәүләттәренең Балтик буйы ерҙәренә эйә булыу өсөн коалиция араһында барған һәм Швецияның еңелеүе менән тамамланған һуғыш[5].

Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  1. Белова Е. В. Православные народы Австрийской и Османской империй в Прутском походе 1711 г. // Вопросы истории, № 10, октябрь 2009. — C. 149-152.
  2. Lars Ericson. Svenska knektar (2004) Lund: Historiska media
  3. Урланис Б. Ц. Войны и народонаселение Европы — М.: Изд-во соц.-экон. лит-ры, 1960. — Б. 55.
  4. Jan Lindegren. Det danska och svenska resurssystemet i komparation (1995) Umeå : Björkås : Mitthögsk
  5. Robert Frost. The Northern Wars. War, State and Society in Northeastern Europe 1558—1721 — Longman, 2000. — Б. 296—301. — 416 б. — ISBN 978-0-582-06429-4.

Әҙәбиәт[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]