Хроленко Александр Тимофеевич

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску
Хроленко Александр Тимофеевич
Рәсем
Заты ир-ат
Гражданлығы Flag of the Soviet Union.svg СССР
Flag of Russia.svg Рәсәй
Тыуған көнө 1 ғинуар 1938({{padleft:1938|4|0}}-{{padleft:1|2|0}}-{{padleft:1|2|0}}) (84 йәш)
Тыуған урыны СССР, РСФСР, Смоленск өлкәһе
Һөнәр төрө филолог, лингвист, университет уҡытыусыһы
Ғилми исеме профессор[d]
Ғилми дәрәжә филология фәндәре докторы[d]

Александр Тимофеевич Хроленко (1 ғинуар 1938, Вишенки, Смоленск өлкәһе) - СССР һәм Рәсәй филологы, рус фольклоры һәм тел ғилеме өлкәһендә белгес, филология фәндәре докторы, Курск дәүләт университетының рус теле кафедраһы профессоры, Рәсәй Федерацияһының атҡаҙанған фән эшмәкәре. Фольклор буйынса Рәсәй Фәндәр академияһы советы ағзаһы, Халыҡ-ара славистар комитеты янында этнолингвистик комиссия ағзаһы (1989 йыл). «Лингвофольклористика» термины авторы[1][2] шулай уҡ шул уҡ исемдәге фәнни йүнәлештә эшләй.

Биографияһы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Александр Тимофеевич Хроленко 1938 йылдың 1 ғинуарында Смоленск өлкәһенең Вишенки ауылында тыуған. 1955 йылда Воронеж дәүләт университетына филология факультетына уҡырға инә, уны 1960 йылда «Филолог. Урта мәктәптә рус теле һәм әҙәбиәте уҡытыусыһы» һөнәре буйынса тамамлай. 1960 йылдан 1964 йылға тиклем Краснодар крайының Лазаревское ҡасабаһы мәктәбендә рус теле һәм әҙәбиәте уҡытыусыһы булып эшләй. 1968 йылда Воронеж дәүләт педагогия институтында аспирантура тамамлай, «Паратактические конструкции в русской народной лирической песне и проблема их продуктивности в современном поэтическом фольклоре» темаһына кандидатлыҡ диссертацияһын уңышлы яҡлай[3]. 1967 йылдан бөгөнгө көнгә тиклем Курск дәүләт университетында эҙмә-эҙлекле уҡытыусы, доцент, профессор, рус теле һәм әҙәбиәте факультеты деканы (1970–1975) булып эшләй. 1975 йылдан алып 2013 йылға тиклем — рус теле кафедраһы мөдире[4].

1984 йылда Ленинград университетында «Поэтическая фразеология русской народной лирической песни» темаһына докторлыҡ диссертацияһы яҡлай[5]. 1985 йылда профессор исеме бирелә.

А. Т. Хроленко етәкселегендә Рәсәйҙә һәм сит илдә һәм лингвофольклористиканың танылған Курск фәнни мәктәбе ойошторолған[6][7].

Профессор бер нисә авторлыҡ курстары әҙерләй, улар араһында «Филология тарихы», «Хәҙерге филология нигеҙе», «Лингвокультурология нигеҙҙәре», «Хәҙерге филология белеме проблемалары», «Филология хеҙмәте мәҙәниәте», «Лингвофольклористикаға кереш», «Экофилологияға кереш» һ. б. Һәр курс филологик йүнәлештәге бакалавр һәм магистрҙар өсөн авторлыҡ ктаптары менән тәьмин ителгән.

Фольклор текстарын анализлауҙың тикшеренеү технологик комплексы эшләнгән (кросскультура лингвофольклористикаһы, фольклор диалектологияһы, контрастив лексикография, автоматлаштырылған конкорданс төҙөү һәм ҡулланыу методикаһы).

Курск дәүләт университеты ҡарамағындағы рус теле теле һәм теорияһы буйынса диссертация советы етәксеһе (2005-2015). Ҡырҡ кандидат һәм дүрт филология фәндәре докторы әҙерләгән..

Наградалары[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Төп ғилми хеҙмәттәре[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Интервью[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  1. Хроленко А.Т Что такое лингвофольклористика? (русский) // Русская речь. — 1974.
  2. Лингвофольклористика и ее значение в изучении языка фольклорных текстов (на примере синтаксических особенностей башкирских заговоров). cyberleninka.ruДата обращения: 11 сентября 2020.
  3. Хроленко А.Т Паратактические конструкции в русской народной лирической песне и проблема их продуктивности в современном поэтическом фольклоре // диссертация ... кандидата филологических наук.. 12 сентябрь 2020 тикшерелгән.
  4. Живой как жизнь. К юбилею профессора А. Т. Хроленко. 12 сентябрь 2020 тикшерелгән.
  5. Хроленко А.Т. Поэтическая фразеология русской народной лирической песни // диссертация ... доктора филологических наук.. 12 сентябрь 2020 тикшерелгән.
  6. Александр Тимофеевич Хроленко Американские страницы истории курской школы лингвофольклористики (рус.) // Лингвофольклористика. — 2020. — В. 31.
  7. А.Т. Хроленко История курской школы лингвофольклористики в письмах и документах (русский) // Курский государственный университет : монография. — Курск, 2018.
  8. Указ Президента Российской Федерации от 30.06.1998 г. № 746  (рус.). 1 февраль 2021 тикшерелгән.