Эльберт Борис Яковлевич

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску
Эльберт Борис Яковлевич
Заты ир-ат
Гражданлығы Flag of the Byelorussian Soviet Socialist Republic (1951–1991).svg Белорус Совет Социалистик Республикаһы
Тыуған көнө 25 декабрь 1890({{padleft:1890|4|0}}-{{padleft:12|2|0}}-{{padleft:25|2|0}})
Тыуған урыны Рәсәй империяһы, Волын губернаһы[d], Дубенский уезд[d], Дубно
Вафат булған көнө 19 декабрь 1963({{padleft:1963|4|0}}-{{padleft:12|2|0}}-{{padleft:19|2|0}}) (72 йәш)
Вафат булған урыны СССР, Минск ҡалаһы
Һөнәр төрө ғалим
Эшмәкәрлек төрө Туберкулёз, туляремия[d], склерома[d] һәм Вирусология
Эш биреүсе Белорус дәүләт университеты
Белорусский государственный медицинский университет[d]
Уҡыу йорто Медицинский факультет Киевского университета[d]
Ғилми дәрәжә медицина фәндәре докторы[d]
Уҡыусылар Виктор Гапанович[d]
Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа бүләктәре
Государственная премия СССР Сталинская премия «Почёт Билдәһе» ордены Хеҙмәт Ҡыҙыл Байраҡ ордены

Эльберт Борис Яковлевич (Бер Янкель Мееравич; 25 декабрь 1890(18901225) йыл — 19 декабрь 1963) — микробиология өлкәһендәге совет ғалимы. Медицина фәндәре докторы (1939), профессор (1949). Ҡырғыҙ ССР-ының атҡаҙанған фән эшмәкәре (1942).

Биографияһы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Борис Яковлевич Эльберт Дубно ҡалаһында (хәҙерге Украиналағы Ровно өлкәһе) тыуған. 1917 йылда Киев университетын тамамлай. 1919—1923 йылдарҙа Белорус санитар-бактеорологик ғилми-тикшеренеү институты директоры булып эшләй. 1925—1931 йылдарҙа — Белорус дәүләт университетының кафедраһы мөдире.

1931 йылдың 5 мартында ОГПУ тарафынан ҡулға алына. 1932 йылдың 29 ғинуарында БССР Енәйәт кодексының 69, 86 статьяларына ярашлы «БССР һаулыҡ һаҡлау халыҡ комиссариаты системаһында контр-революцион ҡоротҡос ойошмаһы ағзаһы» булараҡ 3 йылға холоҡ төҙәтеү лагерҙарына хөкөм ителә[1]. РККА-ның Бактериологик институты директорының рынбаҫары Е. И. Демиховский хәтерләүенсә, Б. Я. Эльберт башта башҡа күренекеле микробиологтар менән Суздалгә ебәрелә, унда монастырь территорияһында ошо институттың бактериологик лабораторияһында эшләй — бактеорологик ҡорал эшләйҙәр. Шул уҡ ваҡытта, Демиховский һүҙҙәре буйынса, ғалимдар конвойҙан азат ителгән булалар, ҡалала йәшәгән ғаиләләре янына сығырға мөмкинлектәре була[2].

19481962 йылдарҙа Минск медицина институтында эшләй.

Суд коллегияһы 1956 йылдың 27 июленә БССР Юғары Судының суд коллегияһы тарафынан аҡлана[1].

19621963 йылдарҙа ҡабаттан Белорус дәүләт университетында кафедра мөдире итеп тәғәйенләнә.

Склерома, туберкулез, бруцеллез, туляремияны тикшереү буйынса эштәре өсөн 1946 йылда СССР . дәүләт премияһына лайыҡ була. Туляремияға ҡаршы вакцинаның авторы (Иркутск ғалимы Н. А. Гайский менән берлектә).

Әҫәрҙәре[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Капсульные бактерии, 1950;
  • Микробиология склеромы. М., 1954;
  • Теория и практика иммунопрофилактики туляремии, 1956
  • Руководство по микробиологии и эпидемиологии, 1957;
  • Микробы и вирусы. 1960;
  • Практическое пособие по медицинской микробиологии 1962;
  • Микробиология важнейших инфекционных болезней в 2-х томах, 1962, 1965;
  • Основы вирусологии, 1965;

Әҙәбиәт[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  1. 1,0 1,1 Жертвы политического террора в СССР
  2. С. А. Рыженко, Е. В. Демиховская 2003. Кухня дьявола: вчера и сегодня. Изд-во «Промінь» (Украина) Цит. по: Звягинцев Вячеслав. За что ученых-микробиологов арестовали и свезли в монастырь. Кроме Эльберта в институте работали Башенин, Бернгоф, Биргер, Вольферц, Вышелесский, Гайский, Движков, Дунаев, Никаноров, Саватеев, Штуцер, по крайней мере значительная часть из которых была репрессирована.