Старик Иосиф Евсеевич

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску
Старик Иосиф Евсеевич
Заты ир-ат
Гражданлығы Flag of the Soviet Union.svg СССР
Тыуған көнө 10 (23) март 1902
Тыуған урыны Рәсәй империяһы, Һарытау[1]
Вафат булған көнө 27 март 1964({{padleft:1964|4|0}}-{{padleft:3|2|0}}-{{padleft:27|2|0}})[1] (62 йәш)
Вафат булған урыны СССР, РСФСР, Санкт-Петербург[1]
Ерләнгән урыны Серафимовка зыяраты[d]
Һөнәр төрө химик
Эшмәкәрлек төрө Химия
Эш биреүсе Санкт-Петербург дәүләт университеты
Ойошма йәки клуб ағзаһы СССР Фәндәр академияһы[d]
Уҡыу йорто М. В. Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты
Ғилми дәрәжә химия фәндәре докторы[d]
Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа бүләктәре
Сталин премияһы Ленин ордены Хеҙмәт Ҡыҙыл Байраҡ ордены «Почёт Билдәһе» ордены

Ста́рик Иосиф Евсеевич (10 [23] марта 1902, Һарытау — 27 март1964, Ленинград) — күренекле совет радиохимигы, Рәсәй радиохимия мәктәбе вәкиле, В. Г. Хлопиндың яҡын дуҫы һәм фекерҙәше, ультрашыйығайтылған иретмәләрҙә ион һәм коллоид формаһындағы хәлдә булған радионуклидтарҙы беренсе тапҡыр системалы өйрәнә башлай. СССР Фәндәр академияһының ағза-корреспонденты (1946), өс тапҡыр Сталин премияһы лауреаты 1949, 1951, 1953).

Биографияһы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

1924 йылда Мәскәү дәүләт университетының физика-математика факультетының химия бүлеген тамамлай. Ленинградта Радий институтында эшләй, Ленинград дәүләт университетында уҡыта. Семипалатинск полигонында ядро ҡоралын һынауҙа ҡатнаша.

Физика, сорбцион процестарҙың физика-химияһы, иретмәләрҙә, газдарҙа һәм ҡаты есемдәрҙә ныҡ шыйыҡланған хәлдәге радионуклид торошо формаларын билдәләү ысулдары тураһында хәҙерге заман күҙаллауҙарын дөйөмләштергән «Радиохимия нигеҙҙәре» тип исемләнгән (Radiochemistry of Fundamentals) беренсе фундаменталь хеҙмәт авторы. Тау тоҡомдарының йәшен билдәләүҙең радиоаналитик ысулы, ядро реакторы химияһы, плутоний химияһы буйынса хеҙмәттәр авторы.

X Менделеев уҡыуҙары ҡатнашсыһы

Серафимовка зыяратында ерләнгән[2] (14 уч.).

Ғилми хеҙмәттәре[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Старик И. Е. К вопросу о коллоидных свойствах полония// Труды Государственного Радиевого института. Лененград. НХТИ, 1930, т.1, с.29-75; 1933, т.2, с.91-103;
  • Старик И. Е. Радиоактивные методы определения геологического времени. Ленинград — Москва. Гл. ред. химич. лит. 1938. 176 с.
  • Старик И. Е. Основы радиохимии. Москва — Ленинград. АН СССР.1959. 460 с.; 2-е изд. Москва — Ленинград. Наука. 1969. 647 с.; переводы на англ., немец. и япон. языки, издана в США под неточным названием: Starik I.E. Principles of readiochemistry. LLNL.1985. Monthly Catalog of United States Government Publications, entry No.8050).
  • Старик И. Е. Ядерная геохронология. Москва — Ленинград, АН СССР, 1961. 630с.

Маҡтаулы исемдәре һәм бүләктәре[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

- Өс Ленин ордены (29.10.1949; 1951; 1953)

- Ике Хеҙмәт Ҡыҙыл Байраҡ ордены (10.06.1945; 21.03.1947)

- «Почет Билдәһе» ордены (1962)

- миҙалдар

- Сталин премияһы (1949, икенсе дәрәжә — 817-се комбинатта плутонийҙы химик айырып алыу технологик процесын эшләү менән етәкселек иткәне өсөн; 1951, 1953)

- В. Г. Хлопин исемендәге премия, «Основы радиохимии» монографияһы өсөн , 1959 й.

Шулай уҡ ҡарағыҙ[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Химики МГУ

Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]