Ғүмәров Вәрис Зыяҡай улы

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску
Ғүмәров Вәрис Зыяҡай улы
Заты ир-ат
Гражданлығы Flag of the Soviet Union.svg СССР
Flag of Russia.svg Рәсәй
Тыуған көнө 7 ноябрь 1928({{padleft:1928|4|0}}-{{padleft:11|2|0}}-{{padleft:7|2|0}})
Тыуған урыны Рәсәй, Мәсетле районы, Яңы Мишәр ауыл Советы, Ясин ауылы
Вафат булған көнө 27 август 2007({{padleft:2007|4|0}}-{{padleft:8|2|0}}-{{padleft:27|2|0}}) (78 йәш)
Вафат булған урыны Рәсәй, Өфө
Һөнәр төрө ғалим, юғары мәктәп уҡытыусыһы
Эш биреүсе Башҡорт дәүләт медицина университеты
«Башҡорт энциклопедияһы» ғилми-нәшриәт комплексы
Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа бүләктәре
Уҡыу йорто Силәбе медицина институты[d]
Башҡорт дәүләт медицина университеты
Ғилми дәрәжә медицина фәндәре кандидаты[d] (1970)

Ғүмәров Вәрис Зыяҡай улы (7 ноябрь 1928 йыл27 август 2007 йыл) — ғалим-табип, юғары мәктәп хеҙмәткәре. Медицина фәндәре кандидаты (1970). СССР Журналистар союзы ағзаһы (1965). 1970—1992 йылдарҙа Башҡортостан дәүләт медицина институты уҡытыусыһы, 1992—2000 йылдарҙа «Башҡорт энциклопедияһы» ғилми нәшриәтенең әйҙәүсе мөхәррире. СССР-ҙың һаулыҡ һаҡлау отличнигы, Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған табибы (1996).

Биографияһы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Вәрис Зыяҡай улы Ғүмәров 1928 йылдың 7 ноябрендә Златоуст өйәҙенең Мәсәғүт контоны Дыуан-Мәсетле волосы [1]Ясин ауылында тыуған.

1945 йылда Силәбе өлкәһенең Бирҙәүш станцияһы урта мәктәбен, 1951 йылда Силәбе медицина институтын (хәҙер Көньяҡ Урал дәүләт медицина университеты) тамамлаған.

1951-1959 йылдарҙа Совет Армияһында хеҙмәт итә, полкта һәм госпиталдә врач вазифаһын үтәй.

1959-1961 йылдарҙа Башҡорт медицина институтының (хәҙерге Башҡортостан дәүләт медицина институты) ординатураһында уҡый.

1961-1970 йылдарҙа тире-венерология институтында эшләй.

1970-1990 йылдарҙа Башҡортостан дәүләт медицина институтында уҡыта. Ассистент, өлкән уҡытыусы, социал гигиена һәм һаулыҡ һаҡлау кафедраһы доценты вазифаларын биләй.

1990 йылда хаҡлы ялға сыға.

1992-2000 йылдарҙа «Башҡорт Энциклопедияһы» ғилми нәшриәтендә әйҙәүсе мөхәррир булып эшләй.

2007 йылдың 27 авгусында Өфө ҡалаһында вафат була[2].

Ғилми эшмәкәрлеге[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Республика һәм күрше өлкәләрҙә ғилми экспедицияларҙа башҡорттарҙың халыҡ медицинаһы буйынса мәғлүмәт йыя, уларҙы системалы эшкәртә һәм китаптар итеп баҫтырып сығара.

«Башҡортостан: Ҡыҫҡаса энциклопедия» — республиканың беренсе энциклопедияһын әҙерләүҙә һәм баҫтырып сығырыуҙа ҡатнаша.

Китаптары
  1. Көнкүреш гигиенаһы. Өфө, 1966.
  2. Һаулыҡ һаҡлау әлифбаһы. Өфө, 1968.
  3. Башкирская народная медицина. Уфа, 1988. ( (баш.) һәм  (рус.))
  4. Краткий русско-башкирский словарь анатомии и физиологии человека. Уфа, 1981.
  5. Быуаттар аҡылы. Өфө, 1988.
  6. Башкирский словарь медико-гигиенических терминов. Уфа, 1990.
  7. Тыуған яҡтың шифалы үҫемлектәре. Өфө. 1996./ Өфө. 2016.

Сығанаҡтар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Мечетлинский район Республики Башкортостан: энциклопедия / Редкол.: Ю. Ю. Султанов (гл.ред.), Н. Ф. Ахкамова (сост.), Г. К. Бикташева (отв.ред.) и др. — Уфа: Мир печати, 2010. — 284 с.:илл. ISBN 978-5-9613-0148-9

Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  1. хәҙер Башҡортостан Республикаһының Мәсетле районы
  2. Мәсетле районы энциклопедияһында 11.09.2008 тип күрһәтелгән. Башҡортостан архивының белешмә китабында 2007 йыл тип күрһәтелеү сәбәпле ЗАГС базаһы аша аныҡланды

Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]