Левинсон-Лессинг Владимир Францевич

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску
Левинсон-Лессинг Владимир Францевич
Заты ир-ат
Гражданлығы Flag of Russia.svg Рәсәй империяһы
Flag of the Soviet Union.svg СССР
Тыуған көнө 17 февраль 1893({{padleft:1893|4|0}}-{{padleft:2|2|0}}-{{padleft:17|2|0}})
Тыуған урыны Рәсәй империяһы, Лифлянд губернаһы, Тарту
Вафат булған көнө 27 июнь 1972({{padleft:1972|4|0}}-{{padleft:6|2|0}}-{{padleft:27|2|0}}) (79 йәш)
Вафат булған урыны СССР, РСФСР, Санкт-Петербург
Һөнәр төрө ғалим
Эшмәкәрлек төрө искусствовед[d]
Уҡыу йорто Санкт-Петербург дәүләт университеты

Владимир Францевич Левинсон-Лессинг (17 февраль [1 март1893 йыл, Юрьев27 июнь1972 йыл, Ленинград) — Рәсәй сәнғәт тарихсыһы, уҡытыусы, музей хеҙмәткәре. Левинсон-Лессинг Франц Юльевич улы. Рәсәй фәне белемселегенең төп вәкилдәренең береһе; Көнбайыш Европа сәнғәте буйынса белгес[1][2].

Биографияһы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Владимир Францевич Левинсон-Лессинг Лифлянд губернаһының Юрьев ҡалаһында (хәҙерге Тарту, Эстония)[3] 1893 йылдың 1 мартында тыуған (башҡа сығанаҡтар буйынса — 2 март[2][4]. 1902 йылда ғаилә Петербургҡа күсенә. Владимир унда Урман һәм Тенишевский училищеһында уҡый[5]. 1903—1913 йылдарҙа атаһы менән Европа илдәрендә була, музей һәм һынлы сәнғәт әҫәрҙәре менән таныша[6]. 1916 йылда Петербург университетының тарих-филология факультетын тамамлай һәм дөйөм тарих кафедраһында профессураға әҙерләү өсөн ҡалдырыла[7]. Һуңынан И.М.Гревс етәкселегендә кафедрала эшләй.

1918 йылдың Левинсон-Лессинг һәм сәнғәт һәм боронғо ҡомартҡыларҙы һаҡлау буйынса комиссияла эшләй (буласаҡ Дәүләт музей фонды); 1919 йылдан 1923 йылға тиклем — Дәүләт рус музейы[2][1]. 1921 йылдан Эрмитажда картиналар галереяһының ғилми хеҙмәткәре була[7]. 1936 йылдан Көнбайыш Европа сәнғәте бүлеге мөдире, 1956 йылдан алып 1967 йылға тиклем фәнни эштәр буйынса директор урынбаҫары, ә 1967 йылдан ғүмеренең аҙағына тиклем — Эрмитаж дирекцияһы ҡарамағындағы ғилми консультант. Бының менән бер рәттән Левинсон-Лессинг 1924 йылдан алып 1926 йылға тиклем, Ораниенбаумской һарай-музейы һаҡсыһы, 1928 йылдан алып 1933 йылға тиклем «Антиквариат» берекмәһе янында эксперт-һатып алыу комиссияһы ағзаһы, ә 1936 йылдан 1938 йылға тиклем — Ғилми-тикшеренеү институтында Рәсем сәнғәте, графика һәм скульптура сәнғәт академияһының ғилми хеҙмәткәре[6].

Бөйөк Ватан һуғышы осоронда 1941 йылдан алып 1945 йылға тиклем, Левинсон-Лессинг Свердловск ҡалаһында Эрмитаж директоры була; эрмитаж коллекцияларын эвакуациялау һәм реэвакуациялау менән етәкселек итә. Ленинградҡа ҡайтҡас, Ленинград дәүләт университетының Репин исемендәге институтында һәм сәнғәт академияһында уҡыта.

В. Ф. Левинсон-Лессинг — Нидерланд, Голландия, Германия, Франция сәнғәте буйынса байтаҡ эштәр авторы[7]. Уның мөхәррирлеге аҫтында Көнбайыш Европа һынлы сәнғәтенең эрмитаж йыйылмаһы каталогы баҫтырылып сыға[1][6]. Уның төп хеҙмәте — «История картинной галереи Эрмитажа», 1977 йылда сыға[5]. Эштәре буйынса фән кандидаты ғилми дәрәжәһен ала. РСФСР-ҙың атҡаҙанған сәнғәт эшмәкәре исеменә эйә[2]. В.Ф. Левинсон-Лессинг ЮНЕСКО янындағы Халыҡ-ара музейҙар советы ағзаһы һәм мәҙәни ҡиммәттәҙе реставрациялау һәм консервациялау буйынса комиссияһы ағзаһы булып һайлана[6].

В. Ф. Левинсон-Лессинг 1972 йылда Ленинградта вафат була һәм Әҙәби күпер зыяратында ерләнә. 1993 йылдан Эрмитажда йыл һайын уның иҫтәлегенә арналған фәнни конференциялар үтә.

Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  1. 1,0 1,1 1,2 Грачёва С. М. Левинсон-Лессинг Владимир Францевич.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 Андреева В. В., Ростовцев Е. А. Левинсон-Лессинг Владимир Францевич.
  3. Грачёва С. М.Левинсон-Лессинг Владимир Францевич.Большая российская энциклопедия.
  4. Кружнов Ю. Н.Левинсон-Лессинг В.Ф..Санкт-Петербург. Энциклопедия.
  5. 5,0 5,1 Кружнов Ю. Н. Левинсон-Лессинг В.Ф..
  6. 6,0 6,1 6,2 6,3 Никулин, 2012
  7. 7,0 7,1 7,2 Эрмитажники. В. Ф. Левинсон-Лессинг. Государственный Эрмитаж.

Әҙәбиәт[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Никулин Николай Николаевич. Владимир Францевич Левинсон-Лессинг — К юбилею факультета теории и истории искусств Института имени И. Е. Репина. — СПб, 2012. — Б. 77—81.

Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]