Маннанов Шакир Фәтих улы

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску
Маннанов Шакир Фәтих улы
Заты ир-ат
Принадлежность СССР
Тыуған көнө 1 октябрь 1917({{padleft:1917|4|0}}-{{padleft:10|2|0}}-{{padleft:1|2|0}})
Тыуған урыны Рәсәй, Кейәүк ауылы
Вафат булыу көнө 23 апрель 1973({{padleft:1973|4|0}}-{{padleft:4|2|0}}-{{padleft:23|2|0}}) (55 йәш)
Вафат булған урыны СССР, РСФСР, Башҡорт АССР-ы, Стәрлетамаҡ районы
Бүләктәре һәм маҡтаулы исемдәре
Ҡыҙыл Йондоҙ ордены I дәрәжә Ватан һуғышы ордены II дәрәжә Ватан һуғышы ордены орден Славы III степени орден Славы II степени орден Славы I степени
Хәрби звание старшина[d]
Һуғыш/алыш Бөйөк Ватан һуғышы

Маннанов Шакир Фәтих улы (Фатыхович, Фаттыхович[1]) (1917 йыл, 1 октябрь, Ҡыяуыҡ ауылы (хәҙерге Ишембай районы) — 23 апрель 1973 йыл, БАССР-ҙың Стәрлетамаҡ районы Стәрлетамаҡ совхозының Үҙәк усадьбаһы, хәҙер Башҡортостан Республикаһы Стәрлетамаҡ районының Октябрьск ауылы) — Дан орденының тулы кавалеры (Дан орденының тулы кавалерҙары — Дан ордены менән дүрт тапҡыр бүләкләнгән 29 яугирҙың береһе ул).

Биографияһы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

260-сы уҡсылар дивизияһы 1030-сы уҡсылар полкының 76 миллиметрлы пушкаһы расчеты командиры.

1943 йылдың 6 декабрендә һуғышта күрһәткән саялығы һәм батырлығы өсөн сержант Маннанов Шакир Фатих улы 3-сө дәрәжә Дан ордены менән бүләкләнә (№ 57717).

1944 йылдың июль башында Украинаның Волынь өлкәһендәге Ковель ҡалаһы өсөн барған һуғышта 260-сы уҡсылар дивизияһы 1030-сы уҡсылар полкының сержант Ш. Ф. Маннанов командалыҡ иткән 76 миллиметрлы пушкаһы расчеты (1-се Белоруссия фронтының 47-се армияһы) дошман дзотын, ике пулемет нөктәһен юҡ итә һәм бер отделениенан күберәк дошман һалдатын ҡырып һала.

1944 йылдың 5 сентябрендә һуғышта күрһәткән саялығы һәм батырлығы өсөн сержант Маннанов Шакир Фатих улы 2-се дәрәжә Дан ордены менән бүләкләнә (№ 4212).

1944 йылдың 21 сентябрендә Польшала Шамоцин тораҡ пункты өсөн барған һуғышта сержант Шакир Маннанов, артиллерия батареяһы составында һуғышып, дошмандың ике пулемётын, дзотын һәм 15-кә яҡын дошман һалдатын юҡ итә. Орудие сафтан сыҡҡандан һуң ҡурҡыу белмәҫ артиллерист пехота ғәскәре сафында һуғышты дауам итә, автомат уты менән ундан ашыу фашисты ҡырып һала.

СССР Верховный Советы Президиумының 1945 йылдың 22 февралендәге Указы менән немец-фашист илбаҫарҙары менән һуғышта командованиеның заданиеларын өлгөлө үтәгене өсөн сержант Маннанов Шакир Фатих улы 1-се дәрәжә Дан ордены менән бүләкләнә (№ 9), Дан орденнының тулы кавалеры була.

1954—1972 йылдарҙа Октябрск ҡасабаһында элемтә бүлексәһендә эшләй.

«Утыҙ ете яҡташыбыҙ Дан орденының тулы кавалерҙары булды (ил буйынса тотош алғанда улар ни бары 2,5 меңдән саҡ ҡына артығыраҡ), тик уларҙың береһе генә дүрт Дан Орденын тағып йөрөүгә өлгәшә. Ул — Маннанов. 1960-сы йылдар аҙағында уға икенсе тапҡыр 3-сө дәрәжә Дан орденын тапшыралар. Хәҙер ни өсөн 3-сө дәрәжә Дан орденын ҡабатлап тапшырылыуын беҙ белә алмайбыҙ (Шакир Фатих улы 1973йылда вафат була): моғайын, беренсе орденын алып өлгөрмәҫ борон Маннанов батырлығы өсөн тағы ла наградаға тәҡдим ителгәндер, күп йылдар үткәс, награда геройҙы эҙләп таба.»[2].

Хәтер[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Октябрск ҡасабаһының Мәҙәниәт һарайы бинаһына Ш. Ф. Маннановҡа арнап мемориаль таҡта ҡуйылған.

Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Әҙәбиәт[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Андреев Г. И., Вакуров И. Д. Солдатская слава. — М., 1976. Кн. 4.
  • Ерошин А. Е. Не ради славы.- М., 1969.
  • Кавалеры ордена Славы трёх степеней: Краткий биографический словарь / Пред. ред. коллегии Д. С. Сухоруков — М.: Воениздат, 2000. — 703 б. — 10 000 экз. — ISBN 5-203-01883-9.
  • Подвиги их — бессмертны. — Уфа: Китап, 2000.
  • Славные сыны Башкирии. Книга 5. — Уфа, 1985

Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]