Ҡалҡан (тау)

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску

Ҡалҡан тауБашҡортостан Республикаһы Учалы районы Ҡалҡан ауылынан төньяҡ‑көнсығышҡа табан 2,5 км алыҫлыҡта Ҡалҡан күле буйында урынлашҡан. Абсолют бейеклеге 663 м, оҙонлоғо 2,6 км, төньяҡ‑көнсығыш өлөшөнөң киңлеге 0,6 км, көньяҡ‑көнсығыш өлөшөнөң — 1 км. Оҙонса формала. Төньяҡ‑көнсығыш битләүҙәре текә, көньяҡ‑көнбайышы — һөҙәк. Аҫҡы һәм урта ордовик дуниттарынан һәм серпентиниттарынан тора. Көнсығыш битләүенең ландшафы утрау рәүешендәге ҡарағай һәм себер ҡарағасы урмандары булған тауболон далаларынан, көнбайыш битләүе — ҡарағасҡарағайҡайын урмандарынан тора.

Атамаһының килеп сығышы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Пётр Рычков «Топография Оренбургская» тигән китабында бына нимә тип яҙа: Ҡалҡан башҡорттоң ҡалған тигән һүҙенән яһалған (ҡалған, Урал артында тороп ҡалған)[1]:

Яикъ вершину имьетъ за Уралскими горами на Сибирской дорогъ, въ Купаканской волости, изъ горы называемой Калганъ Тау, что значитъ: Крайняя или Остальная гора въ Уралъ
Сія река изстари разделяетъ Башкирцовъ съ Киргисъ Кайсаками

Яйыҡ аръяһында, Себер даруғаһында, Ҡыуаҡан волосында, Ҡалҡан-тауҙа сыға. Ҡалҡан — ҡалған, һуңғы тау.
Ошо йылға борондан башҡорт һәм ҡаҙаҡ ерҙәрен бүлә

Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  1. Рычков Пётр Иванович: «Топография Оренбургская» СПб., 1762 стр.223—224

Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]