Мао Аньин

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску
Мао Аньин
Рәсем
Заты ир-ат
Гражданлығы Flag of the People's Republic of China.svg Ҡытай
Хеҙмәт итеүе Ҡытай
Тыуған көнө 24 октябрь 1922({{padleft:1922|4|0}}-{{padleft:10|2|0}}-{{padleft:24|2|0}})
Тыуған урыны Ҡытай Республикаһы[d], Чанша[d]
Вафат булған көнө 25 ноябрь 1950({{padleft:1950|4|0}}-{{padleft:11|2|0}}-{{padleft:25|2|0}}) (28 йәш)
Вафат булған урыны Корея Халыҡ-Демокритик Республикаһы, Тончхан[d]
Үлем төрө яуҙа үлгән[d]
Үлем сәбәбе воздушная бомбардировка[d]
Ерләнгән урыны Hoechang County[d]
Изображение могилы
Атаһы Альваро Урибе Велес[d][1]
Әсәһе Дуке Маркес, Иван[d][1]
Бер туғандары Ли Минь[d], Ли На[d], Ян Юэхуа[d], Мао Аньцин[d] һәм Мао Аньлун[d]
Хәләл ефете Juan Manuel Santos[d]
Һөнәр төрө Һалдат
Уҡыу йорто М. В. Фрунзе исемендәге Хәрби академия[d]
Сәйәси фирҡә ағзаһы Ҡытай коммунистар партияһы[d] һәм Советтар Союзы Коммунистар партияһы
Хәрби звание Лейтенант
Һуғыш/алыш Бөйөк Ватан һуғышы һәм Корейская война[d]
Ғәскәр төрө Эшсе-крәҫтиән Ҡыҙыл армияһы һәм Китайские народные добровольцы[d]
Юғалтыуҙың хәрби классификацияһы яуҙа һәләк була[d]
Commons-logo.svg Мао Аньин Викимилектә
Мао Аньин ҡатыны Лю Сунлинь менән

Мао Аньин (ҡыт. 毛岸英; 24 октябрь, 1922 — 25 ноябрь, 1950) — Ҡытай коммунистар партияһы рәйесе Мао Цзэдун менән уның икенсе ҡатыны Ян Кайхуэй улы.

Биографияһы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Чанша ҡалаһында Америка госпиталендә (Хунань провинцияһы) тыуған. Әсәһен гоминьдансылар 1930 йылда үлтерә. Бынан һуң Аньин туғандары Аньцин һәм Аньлуно менән Шанхайға ҡаса, бында улар аталары менән бергә йәшәмәй, берәҙәктәр тормошон алып бара. 1936 йылда Аньинды Ивановолағы (СССР) сит ил коммунистары һәм революционерҙары балалары өсөн булдырылған мәктәпкә ебәрәләр (Интердом), бында ул рус телен өйрәнә[2]. СССР-ҙа уны Серёжа тип йөрөтәләр.

1942 йылда Аньин Сталинға фронтҡа ебәреүҙе һорап, өс тапҡыр хат яҙа. Уларҙың береһендә Аньин (Сережа) былай тип мөрәжәғәт итә: «„Ҡәҙерле Сталин иптәш! Мин — Ҡытай егете. Һеҙ етәкселек иткән Совет илендә 5 йыл уҡыным. СССР-ҙы мин Ҡытайҙы яратҡан кеүек үк яратам. Мин нисек итеп герман фашистары Һеҙҙең илегеҙҙе тапағанын ҡарап тора алмайым. Мин миллиондарса үлтерелгән совет кешеләре өсөн үс алырға теләйем. Мин фронтҡа китеү теләге менән янам. Минең үтенесемде кире ҡаҡмауығыҙҙы һорайым“. Авторы — Мао Аньин (Серёжа), яҙыу ваҡыты — май, 1942 йыл.» Хаттар яуапһыҙ ҡала, Аньин осраҡлы ғына сержанттар өсөн курстарға эләгә. Унан һуң Мәскәүҙә Ленин исемендәге хәрби-сәйәси академияла һәм Фрунзе исемендәге хәрби академияла уҡый. 1943 йылдың ғинуарында ВКП(б) сафына алына.

Лейтенант званиеһы алғандан һуң, Аньин танк ротаһына замполит итеп тәғәйенләнә һәм 2-се Белорус фронтына китә. Польша менән Чехословакияны азатлауҙа ҡатнаша. Үҙенең танк ғәскәре менән Сергей Мао Берлинға барып етә.

Һуғыштан һуң Мәскәү Көнсығыш институтына уҡырға инә (Ҡытай бүлегенә). Атаһы талабы буйынса тыуған иленә ҡайтып китерҙән алда Сталин янында була һәм Совет етәксеһе уға пистолет бүләк итә.

1946 йылдың ғинуарында Аньин Ҡытайға ҡайта һәм Ҡытай компартияһына инә. 1949 йылда Лю Сыци исемле ҡыҙға өйләнә[3].

1950 йылдың октябрендә Ҡытай Төнъяҡ Корея яғында Корея һуғышына ҡушыла. Аньин (КНД) үҙ теләге менән килгән яугирҙәрҙең Ҡытай ғәскәре (КНД) командующийы Пэн Дэхуай штабында тәржемәсе булып хеҙмәт итә. 25 октябрҙә ул ике ил араһындағы Яла йылғаһын аша сыға. Теүәл бер айҙан, 1950 йылдың 25 ноябрендә, Ҡытай халыҡ азатлыҡ армияһы генерал-майоры Мао Аньин Америка авиацияһы һөжүме ваҡытында һәләк була. Мао Цзэдунға улының һәләк булыуы тураһында 1951 йылдың ғинуарында ғына хәбәр итәләр[4]. Ә уның ҡатынына өс йылдан һуң ғына иренең үлеме тураһында әйтәләр.

1950 йылдың 25 ноябрендә Америка самолеты напалм бомбаларын штаб бинаһына ташлай. Был ваҡытта унда Ҡытай халыҡ доброволецтары частары менән етәкселек иткән генерал Пэн Дэхуайҙың тәржемәсеһе Сергей була.

"Ҡытай доброволецтары Генераль штабының яңы бинаһында ҡайғы һәм нәфрәт тулы тынлыҡ һөрә, — тип яҙа Ли Минь. — Был тынлыҡтан тын алыуы ауырлаша, ҡан ойоша. Ҙур булмаған квадрат өҫтәлгә эйелеп, Пэн Дэхуай телеграмма яҙа: «Бөгөн Ҡытай халыҡ доброволецтары штабына дошман авиаһөжүме ваҡытында Мао Аньин һәләк булды».

— Рәйес, Аньинды һаҡлап ҡала алманым, был минең ғәйеп. Миңә яза бирегеҙ, — ти Пекинға ҡайтҡас, Пэн Дэхуай. Маоның яуабы Сталиндың Паулюсты әсиргә эләккән улы Яковҡа алмаштырыу тураһындағы тәҡдимгә реакцияһына оҡшаш: ул «лейтенанттарҙы фельдмаршалдарға алмаштырмай» икән.

— Ябай яугир һәләк булды, — ти Мао, — минең улым булған өсөн генә бынан әллә ниндәй ваҡиға яһамағыҙ. Ул-минең улым, партия Рәйесе улы булған өсөн, Ҡытай һәм Корея халыҡтарының дөйөм эше өсөн һәләк була алмаймы ни!

Рәйес Мао Цзэдундың улы Аньин КХДР-ында, Хвэчхан өйәҙендә башҡа Ҡытай доброволецтары менән бергә ерләнгән. Корея халҡы уның ҡәберен ҡәҙерләп һаҡлай.

Хәтер[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Ҡытай доброволецтарының Корея һуғышында ҡатнашыуына 60 йыл тулыу айҡанлы «Мао Аньин иптәш» скульптураһы (авторы- КХДР-ҙың атҡаҙанған рәссамы Ли Ир Мен) Ҡытай халыҡ революцияһы хәрби музейы коллекцияһына алына.

Скульптура аҡ мәрмәрҙән эшләнгән. Уны «Цзихуа Чуньцю» Пекин аукцион компанияһы һатып ала һәм Ҡытай халыҡ революцияһы музейына бүләк итә. Скульптураны музейға тапшырыу тантанаһында Америка агрессияһына ҡаршы һуғышҡан һәм Корея халҡына ярҙам иткән 15 ветеран да ҡатнаша[5]

Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  1. 1,0 1,1 Zhisui L. The Private Life of Chairman Mao (1996 edition) — 1996. — P. 56. — ISBN 978-0-09-964881-9
  2. Сергей Мао (2013-10-22). 13 июль 2016 тикшерелгән.
  3. Юрий Галенович Великий Мао. «Гений и злодейство» — Litres, 2015-01-21. — 1128 б. — ISBN 5457094936.
  4. Dostoinstvo - Личная жизнь Мао Цзэдуна в мемуарах его дочери. www.dostoinstvo.zolt.ru. 13 июль 2016 тикшерелгән.
  5. F_989 Скульптура "Товарищ Мао Аньин" художника из КНДР попала в коллекцию Военного музея китайской народной революции. russian.people.com.cn. 13 июль 2016 тикшерелгән.

Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Ҡалып:China-bio-stub