Мәғәсүмова Бәғиә Мәғәсүм ҡыҙы

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску
Мәғәсүмова Бәғиә Мәғәсүм ҡыҙы
Заты ҡатын-ҡыҙ
Гражданлығы Flag of the Soviet Union.svg СССР
Тыуған көнө 17 ғинуар 1913({{padleft:1913|4|0}}-{{padleft:1|2|0}}-{{padleft:17|2|0}})
Тыуған урыны Рәсәй, Дүртөйлө районы
Вафат булған көнө 1 ғинуар 1995({{padleft:1995|4|0}}-{{padleft:1|2|0}}-{{padleft:1|2|0}}) (81 йәш)
Вафат булған урыны Рәсәй, Өфө
Һөнәр төрө ғалим
Эш биреүсе Башҡорт дәүләт университеты
Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа бүләктәре
Хеҙмәт Ҡыҙыл Байраҡ ордены «Хеҙмәт ветераны» миҙалы
Уҡыу йорто Башҡорт дәүләт университеты
Ғилми дәрәжә филология фәндәре кандидаты[d]

Мәғәсүмова Бәғиә Мәғәсүм ҡыҙы (17 ғинуар 1913 йыл1 ғинуар 1995 йыл) — совет һәм Рәсәй педагог-методисы, юғары мәктәп уҡытыусыһы. Филология фәндәре кандидаты (1948). Хеҙмәт Ҡыҙыл Байраҡ ордены (1971) кавалеры. Сәйәси золом ҡорбаны.

Биографияһы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Бәғиә (Бәһиә) Мәғәсүм ҡыҙы Мәғәсүмова 1913 йылдың 17 ғинуарында Өфө губернаһының Бөрө өйәҙе Мәскәү ауылында (хәҙерге Башҡортостан Республикаһының Дүртөйлө районы) тыуған. Милләте — башҡорт.

1935 йылда К. Тимирязев исемендәге Башҡорт дәүләт педагогия институтын тамамлай.

1935 йылдан алып К. Тимирязев исемендәге Башҡорт дәүләт педагогия институтында эшләй.

1936 йылдан ВЛКСМ-дың Башҡортостан өлкә комитетында инструктор булып эшләй.

1938 йылдың 8 октябрендә репрессиялана. 1939 йылдың 28 ғинуарында аҡлана[1].

1939 йылдан Өфө мәктәпкәсә педагогия училищеһында уҡытыусы булып эшләй.

1941—1944 йылдарҙа Башҡортостан уҡытыусылар белемен камиллаштырыу институтында уҡыта.

1948—1978 йылдарҙа К. Тимирязев исемендәге Башҡорт дәүләт педагогия институтында уҡытыусы булып эшләй (1957 йылдан башлап — Башҡорт дәүләт университеты).

Бәһиә Мәғәсүмова 4-7 кластар өсөн башҡорт әҙәбиәте буйынса дәреслектәр һәм уҡытыу-методик әсбаптар авторҙашы[2].

Ғилми хеҙмәттәре[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Изучение биографии и произведений Мажита Гафури в V—VII классах башкирской школы: Автореферат дис. на соискание учен. степени кандидата пед. наук / Акад. пед. наук РСФСР. Науч.-исслед. ин-т методов обучения. — Москва, 1954.
  • Кластан тыш уҡыу китабы: VI класс өсөн / Б. М. Мәғәсүмова, С. Х. Зайлалова. — 3-сө баҫма. — Өфө: Башҡортостан китап нәшриәте, 1983. — 174 б.
  • 4 кластар өсөн «Туған әҙәбиәт» дәреслегенә методик ҡулланма / Б. М. Мәғәсүмова, С. Х. Зайлалова. — 3-сө баҫма, төҙәтелгән.— Өфө: Башҡортостан китап нәшриәте, 1985. — 112 б.
  • Туған әҙәбиәт: 4 класс өсөн / Б. М. Мәғәсүмова һ. б. — 11-се баҫма. — Өфө: Башҡортостан китап нәшриәте, 1988. — 260 б.
  • Туған әҙәбиәт: 5-се класс өсөн дәреслек-хрестоматия / Б. М. Мәғәсүмова, С. Х. Зайлалова, К. Әхмәтйәнов, Ә. М. Сөләймәнов. — 8-се баҫма, төҙәтелгән. — Өфө: Башҡортостан китап нәшриәте. — 271 б.

Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа бүләктәре[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Хеҙмәт Ҡыҙыл Байраҡ ордены (1971)
  • «Хеҙмәт ветераны» миҙалы (1987)[3]

Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  1. Книга памяти Республики Башкортостан
  2. Башҡорт энциклопедияһы — Мәғәсүмова Бәғиә Мәғәсүм ҡыҙы (Тикшерелгән 31 май 2018)
  3. Указ Президиума ВС Башкирской АССР от 08.04.1987 «О награждении медалью „Ветеран труда“ трудящихся Кировского района города Уфы»

Әҙәбиәт[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Башҡортостан комсомолы: энциклопедия / баш мөхәррир У. Г. Сәйетов. — Өфө: Башҡорт энциклопедияһы, 2016. — 608 б.

Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]