Цюрихтың Швейцария юғары техник мәктәбе

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску
Цюрихтың Швейцария юғары техник мәктәбе
нем. Eidgenössische Technische Hochschule Zürich
Герб
ETH Zürich wordmark.svg
Логотип
Рәсем
Нигеҙләү датаһы 16 октябрь 1855
Рәсми атамаһы Eidgenössische Technische Hochschule Zürich
Ҡыҫҡаса атамаһы ETHZ, EPFZ, PF di Zurigo, SPFT, チューリッヒ工科大学, 苏黎世理工, 蘇黎世理工 һәм ВТШ Цюриха
Етәксе Lino Guzzella[d] һәм Joël Mesot[d]
Ректор Sarah Springman[d] һәм Гюнтер Диссертори[d]
Дәүләт Flag of Switzerland.svg Швейцария
Административ-территориаль берәмек Цюрих[d]
Урынлашыу Цюрих[d]
Ойошма йәки клуб ағзаһы ORCID[d][1], Тикшеренеү университеттарының халыҡ-ара альянсы[d], Европа университеттары ассоциацияһы[d][2], Informationsdienst Wissenschaft e.V.[d][3], Conference of European Schools for Advanced Engineering Education and Research[d] һәм arXiv.org[d][4]
Уҡыусылар һаны 19 233[5] һәм 23 420[6]
Диңгеҙ кимәленән бейеклек 459 метр
Бойһонған ойошма (филиал) Institute for Biomedical Engineering[d] һәм Q109497813?
Штаб-фатирҙың урынлашыуы ETH Zurich main building[d], Швейцария
Архивы хранятся в ETH Zurich University Archives[d][7], Image Archive of ETH Library[d][8] һәм gta Archives[d][9]
Диапазон IPv6 2001:620:8::/48[10] һәм 2001:67c:10ec::/48[11]
Мираҫ статусы Швейцарияның милли әһәмиәтендәге мәҙәни ҡомартҡыһы[d]
Рәсми сайт ethz.ch
API endpoint aai-logon.ethz.ch/idp/sh…[12]
Ойошма хеҙмәткәрҙәре категорияһы Категория:Преподаватели Высшей технической школы Цюриха[d]
Commons-logo.svg Цюрихтың Швейцария юғары техник мәктәбе Викимилектә
ETH Dome.jpg

Цюрихтың Швейцария юғары техник мәктәбе (нем. Eidgenössische Technische Hochschule Zürich, ингл. Swiss Federal Institute of Technology Zurich) — Швейцарияның Цюрих ҡалаһындағы юғары уҡыу йорто.

1855 йылдың 16 октябрендә Цюрихта юғары техник мәктәбе нигеҙләнгән, һәм Швейцарияның ғына иң абруйлы юғары уҡыу йорто түгел[13], ә үҙгәрмәйенсә доняның иң яҡшы университеттары рейтингыһына керә. Quacquarelli Symonds ойошмаһының рейтингыһына ярашлы, Цюрихтың юғары техник мәктәбе донъяның иң яҡшы университеттарының рейтингыһында 9-сы урынды, шулай уҡ инженер һәм техник фәндәре өлкәһендә 5-се урынды биләй (Массачусетс технология институты, Стэнфорд университеты, Кембридж университеты һәм Сингапур милли университетынан һуң)[14].

Университетты тамамлаусылар һәм профессорҙары араһында Нобель премияһының 21 лауреаты бар, уларҙан иң билдәлеһе — Альберт Эйнштейн, ул физика буйынса премияны 1921 йылда алған.

Тарихы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Швейцария йәш конфедератив дәүләтендә булған кантональ янында тағы ла федераль юғары уҡыу йорто нигеҙләү кәрәклеге буйынса оҙайлы дебаттарҙан һуң, 1854 йылдың 7 февралендә федераль юғары политехник училищеһы тураһында закон ҡабул ителә һәм училище 1855 йылдың 16 октябренән эшләй башлай[15] в Цюрихе. Но учёба была ограничена техническими предметами, так как католические, деревенские кантоны, которые имели свои университеты, хотели предотвратить интеллектуальный монополизм протестантских, городских кантонов[16].

Факультеттар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Архитектура һәм төҙөлөш фәндәре
  • Инженер фәндәре
  • Тәбиғи фәндәр һәм математика
  • Системаға йүнәлтелгән тәбиғи фәндәр
  • Менеджмент һәм социаль фәндәр

Билдәле студенттар һәм уҡытыусылар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Карл Эдуард Крамер — дөйөм биология профессоры
  • Вильгельм Конрад Рёнтген — 1901 йылғы физика буйынса Нобель премияһы лауреаты.
  • Шарль Эдуар Гийом — 1920 йылғы физика буйынса Нобель премияһы лауреаты.
  • Альфред Вернер — 1913 йылғы химия буйынса Нобель премияһы лауреаты.
  • Фриц Габер — 1918 йылғы химия буйынса Нобель премияһы лауреаты.
  • Нильс Густав Дален — 1912 йылғы физика буйынса Нобель премияһы лауреаты.
  • Рихард Мартин Вильштеттер — 1915 йылғы химия буйынса Нобель премияһы лауреаты.
  • Альберт Эйнштейн — 1921 йылғы физика буйынса Нобель премияһы лауреаты.
  • Герман Штаудингер — 1953 йылғы химия буйынса Нобель премияһы лауреаты.
  • Петер Дебай — 1936 йылғы химия буйынса Нобель премияһы лауреаты.
  • Леопольд Ружичка — 1939 йылғы химия буйынса Нобель премияһы лауреаты.
  • Отто Штерн — 1943 йылғы физика буйынса Нобель премияһы лауреаты.
  • Тадеуш Рейхштейн — 1950 йылғы медицина буйынса Нобель премияһы лауреаты.
  • Вольфганг Паули — 1945 йылғы физика буйынса Нобель премияһы лауреаты.
  • Рихард Кун — 1938 йылғы химия буйынса Нобель премияһы лауреаты.
  • Феликс Блох — 1952 йылғы физика буйынса Нобель премияһы лауреаты.
  • Владимир Прелог — 1975 йылғы химия буйынса Нобель премияһы лауреаты.
  • Вернер фон Браунюл — «Фау-2» тәүге баллистик ракетаһының конструкторы.
  • Карл Александр Млер — 1987 йылғы физика буйынса Нобель премияһы лауреаты.
  • Вернер Арбер — 1978 йылғы медицина буйынса Нобель премияһы лауреаты.
  • Генрих Рорер — 1986 йылғы физика буйынса Нобель премияһы лауреаты.
  • Рихард Эрнст — 1991 йылғы химия буйынса Нобель премияһы лауреаты.
  • Никлаус Вирт — программалаштырыу телдәрен төҙөү өлкәһендә иң билдәле теоретиктарының береһе, Тьюринг премияһы лауреаты (1984).
  • Бертран Мейер — Эйфель программалаштырыу теленең авторы, Дала-Нигард премияһы лауреаты (2005).
  • Курт Вютрих — 2002 йылғы химия буйынса Нобель премияһы лауреаты.
  • Йоханнес Георг Беднорц — 1987 йылғы физика буйынса Нобель премияһы лауреаты.
  • Сантьяго Калатрава — архитектор һәм инженер.
  • Корине Маух — Цюрих мэры.
  • Морозов Иван Абрамович — Мәскәү эшҡыуары, сауҙагәр, коллекционер.
  • Бондаренко Илья Евграфович — рус һәм совет архитекторы, реставраторы, сәнғәт белгесе.
  • Герман Зигфрид — швейцар топографы, картограф, Швейцария армияһы штабының начальнигы.
  • Карлис Улманис — Латвия президенты (1936—1940).
  • Светозар Маркович — серб социалистик сәйәсмәне.

Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]