Чагин Георгий Николаевич

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску
Чагин Георгий Николаевич
Рәсем
Заты ир-ат
Гражданлығы Flag of the Soviet Union.svg СССР
Flag of Russia.svg Рәсәй
Тыуған көнө 24 апрель 1944({{padleft:1944|4|0}}-{{padleft:4|2|0}}-{{padleft:24|2|0}})
Тыуған урыны СССР, РСФСР, Пермь өлкәһе[d], Чердынь районы[d]
Вафат булған көнө 11 ноябрь 2018({{padleft:2018|4|0}}-{{padleft:11|2|0}}-{{padleft:11|2|0}}) (74 йәш)
Вафат булған урыны Рәсәй, Пермь
Туған тел рус теле
Һөнәр төрө тарихсы, этнолог, тыуған яҡты өйрәнеүсе, профессор
Эшмәкәрлек төрө этнография[d] һәм Пермь крайы тарихы[d]
Эш биреүсе Пермь дәүләт милли тикшеренеү университеты[d]
Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа бүләктәре
Рәсәй Федерацияһының почётлы юғары профессиональ белем биреү хеҙмәткәре Рәсәй Федерацияһының атҡаҙанған юғары мәктәп хеҙмәткәре
Уҡыу йорто Пермь дәүләт милли тикшеренеү университеты[d]
Ғилми исеме профессор[d]
Ғилми дәрәжә тарих фәндәре докторы[d]
Ғилми етәксе Владимир Антонович Оборин[d]
Уҡыусылар Головчанский, Григорий Петрович[d] һәм Александр Васильевич Черных[d]
Кемдә уҡыған Владимир Антонович Оборин[d]

Гео́ргий Никола́евич Ча́гин (24 апрель 1944, Молотов өлкәһе Чердынь районы Бани ауылы — 10 ноябрь 2018, Мәскәү) — совет һәм Рәсәй тарихсыһы, этнолог, крайҙы өйрәнеүсе. Тарих фәндәре докторы, профессор, Пермь университетының Рәсәйҙең боронғо һәм яңы тарихы кафедраһы мөдире (1995—2018). Рәсәй Федерацияһының почётлы юғары һөнәри белем биреү хеҙмәткәре (2004), Рәсәй Федерацияһы юғары мәктәбенең атҡаҙанған хеҙмәткәре (2007).

Биографияһы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

1967 йылда Пермь дәүләт университетының тарих факультетын тамамлай. 1967—1974 йылдарҙа — А. С. Пушкин исемендәге Чердынь крайҙы өйрәнеү музейы директоры.

1974 йылдан Пермь дәүләт университетында ассистент, өлкән уҡытыусы, доцент булып эшләй. 1975 йылдан университеттың Кама этнография экспедицияһын етәкләгән, Пермь, Свердловск өлкәләрендә, Удмуртияла, Комила, Башҡортостанда, Татарстанда тикшеренеүҙәр уҙғара.

1981 йылда СССР Фәндәр академияһында «Формирование русского населения северного Прикамья в конце XV — начале XX вв.: история расселения, землепользования, жилища» темаһы буйынса кандидатлыҡ диссертацияһын яҡлай.

1995—2018 йылдарҙа Пермь дәүләт университетының Рәсәйҙең боронғо һәм яңы тарихы кафедраһы мөдире.

1996 йылда «Этнокультурная история Среднего Урала в конце XVI — первой половине XIX вв.» темаһы буйынса докторлыҡ диссертацияһын яҡлай, 1997 йылдан — профессор.

М. А. Кастрен йәмғиәте ағзаһы (Финляндия), Чердынь ҡалаһының почётлы гражданы (1997). 2010 йылдан — Пермь крайы Йәмәғәт палатаһы ағзаһы .

«Ижтимағи эшмәкәрлектә күренекле ҡаҙаныштары өсөн» номинацияһы буйынса Строганов премияһы лауреаты (2016)[1].

Төп хеҙмәттәре[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

500-ән ашыу фәнни һәм популяр публикацияларҙың, шул иҫәптән 40-ҡа яҡын монографияларҙың авторы. Фәнни эшмәкәрлеге XIV–XX быуаттарҙағы Уралдың этномәҙәни тарихы мәсьәләләрен өйрәнеүгә йүнәлтелгән. Хеҙмәттәрендә көнсығыш славян, фин-уғыр һәм төрки халыҡтарының традицион мәҙәниәтенең күп күренештәрен реконструкциялаған. Урал башҡорттарын һәм татарҙарын өйрәнеүгә ҙур өлөш индергән[2]

Китаптар
  • Чердынь: краткий исторический очерк. Пермь, 1972.
  • На древней Пермской земле — М.: Искусство, 1988. — 176 б. — (Дороги к прекрасному). — 125 000 экз.
  • Оборин В. А., Чагин Г. Н. Чудские древности Рифея: Пермский звериный стиль — Пермь: Пермское книжное издательство, 1988. — 184 б. — (Искусство Прикамья). — 30 000 экз.
  • Культура и быт русских крестьян Среднего Урала в середине XIX — начале XX века: этнические традиции материальной жизни. Пермь, 1991;
  • Язьвинские пермяки: история и традиции. Пермь, 1993;
  • Мировоззрение и традиционная обрядность русских крестьян Среднего Урала в середине XIX — начале XX века. Пермь, 1993;
  • Этнокультурная история Среднего Урала в конце XVI — первой половине XIX в. Пермь, 1995;
  • Этнокультурная история Среднего Урала XVI—XX вв. Екатеринбург, 1999;
  • Этносы и культуры на стыке Европы и Азии: избранные труды. Пермь, 2002;
  • Города Перми Великой Чердынь и Соликамск. Пермь, 2004;
  • Пермь Великая в топонимических доказательствах. Пермь, 2004;
  • Круглый год праздников, обрядов и обычаев коми-пермяков. Кудымкар, 2005 (в соавт. с В. В. Климовым; 2-е изд. 2019);
  • Коми-пермяцкий национальный костюм: из собрания Коми-Пермяцкого окружного краеведческого музея им. П. И. Субботина-Пермяка. Кудымкар, 2006 (в соавт.);
  • Рыболовство в Пермском крае в стародавние времена. Пермь, 2007 (в соавт. с И. К. Кирьяновым и С. Н. Коренюком);
  • Наследие Пермского края как ресурс развития историко-культурного туризма. Пермь, 2008;
  • Фокеевна: документальная повесть. Пермь, 2009 (в соавт. с И. А. Подюковым и С. С. Шляховой);
  • Пермский край на перекрёстках истории и культуры. Пермь, 2010;
  • Исторические знания народов Урала в XIX — начале XXI вв. Екатеринбург, 2011;
  • Города — заводы. Пермь, 2014 (в соавт. с Г. П. Головчанским, А. Ф. Мельничуком и А. В. Шиловым);
  • Коми-Пермяцкий краеведческий музей им. П. И. Субботина-Пермяка. Фотоальбом. Пермь, 2015 (редактор);
  • Народы и культуры Урала. XIX—XXI вв. Екатеринбург, 2015;
  • Храмы земли Чердынской. Вып. I. Пермь, 2015.
  • Колва, Чусовское, Печора: история, культура, быт от древности до 1917 г. Пермь, 2017.
  • Колва, Чусовское, Печора: история, культура, быт от 1917 до 1940 г. Пермь, 2019.
Мәҡәләләр

Примечания[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  1. Объявлены имена лауреатов Строгановской премии-2016 Ҡалып:Webarchive
  2. Шихов К. Ф. Чагин Георгий Николаевич // Ислам на Урале. Энциклопедический словарь / Сост. и отв. редактор Д. З. Хайретдинов — М.: «Медина», 2009. — Б. 400—401. — 404 б. — ISBN 978-5-9756-0054-7.

Литература[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Чагин Георгий Николаевич // Краеведы и краеведческие организации Перми: Биобиблиографический справочник / Сост.: Т. И. Быстрых, А. В. Шилов; Рецензенты: В. П. Мохов, И. В. Бабченко — Пермь: Курсив, 2000. — Б. 279—281. — 360 б. — 1000 экз.
  • Чагин Георгий Николаевич // Профессора Пермского государственного университета (1916—2001) / Гл. ред. В. В. Маланин. — Пермь: Изд-во Перм. ун-та, 2001.
  • Историки Урала XVIII—XX вв. Екатеринбург, 2003. С. 395—397.
  • Чагин Георгий Николаевич // Историки России XX века: Биобиблиографический словарь / Авт.-сост. А. А. Чернобаев; Под ред. В. А. Динеса — Саратов: Саратовский государственный социально-экономический университет, 2005. — Т. 2 (М—Я). — Б. 493. — 608 б. — 2000 экз. — ISBN 5-87309-512-4.
  • Георгий Николаевич Чагин: Творческая деятельность. Библиография трудов. Серия «Учёные Пермского университета». Пермь, 2006.
  • Чагин Георгий Николаевич // Профессора Пермского государственного университета (1916—2016) / Гл. ред. В. И. Костицын. — Пермь: Изд-во ПГНИУ, 2017.

Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]